انرژي


در محيط اطراف ما چيزهايي در حال حركت و جابجايي هستند. موادي تغيير مي كنند و خاصيت آنها عوض مي شود .

 


در تمام اين پديده ها، عامل مشتركي وجود دارد.

.:: انرژي ::.

 

انرژي را توانايي انجام كار گويند.
انرژي عاملي است كه باعث حركت يا تغييراتي در مواد مي شود.
يكاي اندازه گيري انرژي به افتخار دانشمند به نام جيمز ژول ، ژول ناميده شده است.
دسته بندي انرژي به دو صورت انجام مي گيرد.

الف: بر اساس صورتهاي انرژي
 
ب : بر اساس انواع انرژي 



الف: صورت هاي انرژي


1) انرژي شيميايي:

صورتي از انرژي است كه در مولكول هاي بعضي از مواد ذخيره شده است. انرژي موجود در مواد غذايي،انرژي سوخت هايي چون نفت و بنزين و ...


اين صورت انرژي را نمي توان از روي ظاهر آن تشخيص داد و براي آزاد كردن اين انرژي ، يك تغيير شيميايي لازم است.
در هر گرم از غذايي كه ما مي خوريم و يا سوختي كه در ماشين مي ريزيم، مقداري انرژي شيميايي ذخيره شده است.
اين انرژي را با واحد كيلوژول بر گرم  بيان مي كنند. به طور مثال انرژي شيميايي نفت 9/47 كيلوژول بر گرم است يعني در هر گرم نفت مقدار 9/47 كيلوژول (47900 ژول) انرژي شيميايي ذخيره شده است.
يكي از مشكلات بسيار مهم استفاده از سوخت ها، آلوده كردن هوا به علت توليد گازهاي كربن دي اكسيد و گوگرد دي اكسيد است.


2) انرژي گرمايي :

صورتي از انرژي است كه به جنبش مولكول ها بستگي داد.
هرچه تعداد مولكول هاي يك جسم بيشتر و جنبش مولكول هاي آن بيشتر باشد. انرژي گرمايي آن بيشتر است.
از اين انرژي در پختن غذا، گرم كردن خانه و ... استفاده مي شود.


3) انرژي نوراني:

صورتي از انرژي است كه از جايي به جاي ديگر منتقل مي شود.


4) انرژي الكتريكي:

يكي از صورتهاي انرژي است كه در زندگي روزمره بيشترين استفاده را دارد.
زيرا اين انرژي به راحتي منتقل شده و به آساني به صورتهاي ديگر انرژي تبديل مي شود.
انرژي الكتريكي را مي توان از طرق باد، آبهاي جاري و سوزاندن سوختها به دست آورد.

5) انرژي صوتي:

اين صورت انرژي باعث حركت مولكول هاي هوا شده و به آساني از يك نقطه به نقطه ديگر منتقل مي شود.

6) انرژي مكانيكي:

تمام اجسام در حال حركت داراي انرژي مكانيكي هستند.

     


7) انرژي هسته اي (اتمي):

در هسته بعضي از اتم هاي سنگين مانند اتم اورانيوم و توريم انرژي قابل ملاحظه اي ذخيره شده است.
اين انرژي مانند انرژي شيميايي از روي ظاهر آن قابل تشخيص نيست و براي آزاد كردن آن يك واكنش هسته اي لازم است.
اگر هسته اتم هاي سنگين شكافته شود مقدار قابل ملاحظه اي انرژي بخصوص گرما توليد مي كند. از اين انرژي براي به كار انداختن توربين هاي بخار براي توليد برق استفاده مي شود.
شما در سالهاي آينده با اين انرژي و راههاي آزاد كردن انرژي هسته اي به طور كامل آشنا خواهيد شد.


ب) انواع انرژي


1) انرژي پتانسيل :

انرژي ذخيره شده در اجسام را انرژي پتانسيل مي گويند.
وقتي فنري كشيده يا فشرده مي شود و يا وزنه اي از سقف آويزان مي شود داراي انرژي ذخيره شده است.
اين انرژي به صورتهاي مختلف در مواد ذخيره مي شود، بنابراين انرژي پتانسيل انواع گوناگوني دارد.


الف) انرژي پتانسيل گرانشي:

شخصي كه روي پله نردباني ايستاده است. جسمي كه بر روي طاقچه قرار دارد. سنگي كه بالاي كوه قرار دارد.

همه داراي انرژي ذخيره شده هستند.
اين نوع انرژي كه جسم فقط به علت ارتفاعش از سطح زمين دارد، انرژي پتانسيل گرانشي نام دارد.
يكاي اندازه گيري انرژي پتانسيل گرانشي( U ) ، ژول (j) مي باشد.

عوامل موثر بر انرژي پتانسيل گرانشي
1) جرم جسم(m)

يكاي اندازه گيريكيلوگرم(kg) 
هرچه جرم جسم بيش تر باشد، انرژي بيش تري در جسم ذخيره مي شود.

2) ارتفاع جسم از سطح زمين(h)

يكاي اندازه گيريمتر(m)
هرچه ارتفاع جسم از سطح زمين بيشتر باشد، انرژي پتانسيل گرانشي نيز بيشتر خواهد بود.

3) شتاب گرانش زمين (g)

يكاي اندازه گيريمتر بر مجذوز ثانيه (  )
شتاب گرانشي بر روي سطح زمين معادل   10 است.
(
در فصل بعد - نيرو - با اين مفهوم بيشتر آشنا خواهيد شد.)
انرژي پتانسيل گرانشي به روش زير محاسبه مي شود:

 

ب)انرژي پتانسيل كشساني:

اگر فنري را كشيده يا فشرده كنيم مقداري انرژي در فنر ذخيره مي شود.
هر چه فنر بيشتر كشيده يا فشرده شود ، انرژي ذخيره شده در آن بيشتر است.
انرژي ذخيره شده در فنر را انرژي پتانسيل كشساني مي گويند.


ج) انرژي پتانسيل الكتريكي:

انرژي ذخيره شده در بارهاي الكتريكي را مي گويند.
با اين انرژي در سال هاي آينده به طور كامل آشنا خواهد شد.


2) انرژي جنبشي:

انرژي كه جسم به علت حركت خود دارد، انرژي جنبشي گفته مي شود.
باد، آب جاري، اتومبيل در حال حركت، پرنده ي در حال پرواز و ... داراي انرژي جنبشي هستند.


عوامل موثر بر انرژي جنبشي:

الف) جرم جسم(m)

يكاي اندازه گيريكيلو گرم(kg) 
هرچه جرم جسم متحرك بيشتر باشد، انرژي جنبشي آن نيز بيشتر است.


ب) مجذور سرعت 

يكاي اندازه گيري  (متر بر ثانيه)
هرچه جسم با سرعت بيشتري حركت كند، انرژي جنبشي آن بيشتر خواهد بود.

انرژي جنبشي (k) را به روش زير مي توان محاسبه كرد:

 

مثال: شخصي به جرم 50 كيلو گرم با سرعت 2 متر بر ثانيه در حال حركت است . انرژي جنبشي اين شخص را محاسبه كنيد.

 

نكته: انرژي از هر صورتي كه باشد ممكن است از نوع جنبشي يا پتانسيل باشد.
انرژي گرمايي ، نوراني، الكتريكي از نوع جنبشي و انرژي شيميايي و هسته اي از نوع پتانسيل هستند.
انرژي مكانيكي هم به شكل انرژي جنبشي و هم به شكل انرژي ذخيره شده(پتانسيل ) مي تواند باشد.

 

مثال:
انرژي وزنه آويخته شده، فنر كشيده شده            مكانيكي از نوع پتانسيل است.


انرژي وزنه رها شده، فنر رها شده            مكانيكي از نوع جنشي است.

 


گلوله در نقطه 1 داراي انرژي پتانسيل مكانيكي است. زيرا گلوله از سطح زمين ارتفاع دارد.
گلوله در نقطه 3 داراي انرژي مكانيكي جنبشي است . زيرا گلوله در حال حركت است.

 


تبديل انرژي:

در شرايط مناسب انرژي را مي توان از يك صورت به صورت ديگر يا از يك نوع به نوع ديگر تبديل كرد.

چند مثال براي تبديل انرژي:

 مكانيكي    انرژي الكتريكي


  
گرما    انرژي الكتريكي


انرژي جنبشي   انرژي پتانسيل


نوراني و گرمايي   انرژي الكتريكي


 
انرژي جنبشي   انرژي پتانسيل


 
انرژي نوراني   انرژي شيميايي

نكته: منبع اصلي تمام صورتها و انواع انرژي ، خورشيد است.

 

به طور مثال انرژي موجود در مواد غذايي ، انرژي شيميايي است.
گياهان سبز با استفاده از انرژي نوراني خورشيد عمل فتوسنتز(غذاسازي) را انجام مي دهند. در اين عمل انرژي نوراني خورشيد به انرژي شيميايي تبديل مي شود. اين انرژي در گياهان ذخيره مي شود . با خوردن اين گياهان و يا حيواناتي كه از اين گياهان تغذيه كرده اند، اين انرژي به بدن ما منتقل مي شود. در هنگام فعاليت هاي روزمره اين انرژي آزاد شده و به صورت هاي مختلفي به خصوص گرما و مكانيكي تبديل مي شود.


پايستگي انرژي :
قانون پايستگي انرژي بيان مي كند كه انرژي نه خود به خود به وجود مي آيد و نه خود به خود نابود مي شود، بلكه از صورتي به صورت ديگر يا از نوعي به نوع ديگر تبديل مي شود. معمولاً وقتي مي خواهيم يك صورت انرژي را به صورت ديگر تبديل كنيم، مقداري از انرژي اوليه به صورت هاي ديگري كه مورد نظر ما نيست تبديل مي شود.

مثال 1:

يك ماشين اسباب بازي را در نظر بگيريد كه به طور كامل كوك شده است اگر آنر ا رها كنيد. انرژي پتانسيل كشساني آن آزاد شده و به انرژي جنبشي مكانيكي تبديل مي شود ولي بعد از توقف اسباب بازي چرخهاي آن نيز گرم شده است. يعني بخشي از انرژي پتانسيل به انرژي گرمايي نيز تبديل شده است.
اين انرژي گرمايي در اثر اصطكاك چرخ ها با زمين و اصطكاك مولكول هاي هوا با بدنه اسباب بازي بوجود آمده است.


مثال 2:

وقتي يك خودرو حركت مي كند . انرژي شيميايي ذخيره شده در بنزين به انرژي مكانيكي (حركتي) تبديل مي شود، اما بخشي از اين انرژي به گرما تبديل مي شود به همين دليل و قتي خودرو را روشن مي كنيم، پس از مدتي موتور آن داغ مي شود.

ميدانيم منبع اصلي تمام انرژي ها ، خورشيد است.
در مثال 1 ، انرژي موجود در اسباب بازي چگونه از خورشيد تأمين مي شود؟

 

 

 

 

     به نام خدا  مباحث مربوط به زاویه   دبستان غیرانتفاعی مریم 25/9/1391  هرمزانی

 

1

انواع زاویه:

زاویه ی صفردرجه :                        زاویه راست یا قائمه:                                 زاویه نیم صفحه:                                     زاویه تمام صفحه:  

  زاویه تند یاحادّه :                                   زاویه باز یا منفرجه:

2

واحد اندازه گیری زاویه   درجه     *       وسیله ی اندازه گیری زاویه    نقّاله  

3

علامت درجه یک دایره توخالی کوچک می باشد

4

دوزاویه نسبت به هم 5حالت دارند:

دو زاویه ی مجاور : دارای یک راس ویک ضلع مشترک  می باشند.

دوزاویه مجانب: دوزاویه ی مجاوری که اندازه ی آنها 180درجه باشد.

دوزاویه ی متقابل به راس : دوزاویه ای که درراس مشترک هستند واضلاع آنهادرامتدادیکدیگرودرخلاف جهت هم می باشند

( نکته 1 هرگاه دوخط همدیگر رادریک نقطه قطع کنند چهارزاویه به وجودمی آید که دوبه دوباهم مساویند.

نکته 2 اگر دوخط برهم عمودباشند اندازه ی هرچهرزاویه مساوی وهرکدام 90درجه می باشند.)

دوزاویه ی متمّم : دوزاویه ای که اندازه ی آنها 90درجه باشند . خواه مجاورباشندویانه.

دوزاویه مکمل :دوزاویه ای که اندازه ی آنها 180درجه باشند .خواه مجانب باشندویانه.

5

نیمساز یک زاویه: نیم خطی است که زاویه رابه دوزاویه ی مساوی تقسیم می کند.

6

محاسبه ی تعداد زاویه هایی که که درراس مشترکند:

تعداد زاویه ها = 2÷(1-تعدادنیم خطها) ×( تعداد نیم خطها)

4

محاسبه ی اندازه ی بین عقربه های ساعت شمار ودقیقه شمار:

برای تعیین زاویه ی بین عقربه های ساعت شمارودقیقه شمار کافی است عددساعت رادرعدد30وعدددقیقه شماررادرعدد5/5ضرب کرده وانهاراازهم کم کنید.       مثال  20:  7

  (نکته اگراندازه ی زاویه ی بین عقربه های ساعت شمار ودقیقه شمار از180بزرگتر باشد آن عددرااز360درجه کم می کنیم. (مثال   10  : 11)

8

تبدیل اجزا:        برای تبدیل اجزاء باید با واحدها آشناباشید .

واحد ها عبارتند از : طول  زمان - وزن- مساحت  حجم-  درجه  .......

طول=    سال نوری کیلومتر( 1000 )متر (100)سانتی متر(10 ) میلیمتر(1000)میکرون

زمان = قرن (100)سال (4)فصل(4) ماه (2/4)هفته (7)روز (24)ساعت (60)دقیقه (60)ثانیه

وزن =     تن (1000)کیلوگرم(1000) گرم

مساحت = کیلومتر مربع (1000000 مترمربع (10000) سانتی مترمربع (100)میلیمترمربع

حجم =    مترمکعب(1000000000)سانتی مترمکعب (1000)میلیمترمکعب

بنابراین وقتی بخواهیم واحد بزرگی (متر)رابه واحدکوچکتر (میلیمتر) تبدیل کنیم

باید آن رادررابطه اش یعنی 1000ضرب کنیم زیراهرمتربرابراست با1000میلیمتر

 


نفت، پنبه،فلز طلا و ماسه در آزمایش صفحه 15كتاب علوم ششم ابتدايي سرکه چه نقشی دارد؟ واكنش هاي شيميايي در محيط اسيدي ، بازي يا خنثي انجام مي شوند. اين واكنش هم در محيط اسيدي انجام شده است. دانش آموز نيازي به دانستن دليل استفاده از سركه را ندارد. در اواسط صفحه 16 كتاب علوم ششم ابتدايي آمده است پس از ده دقیقه مشاهدات خود را ثبت کنید. زمان نتیجه گیری از این آزمایش در جاهای مختلف متفاوت است چرا؟ زمان آزمايش، بستگي به نوع كاغذ رنگي به كار رفته، درصد و حجم آب اكسيژنه و ... دارد. در تصویر لیوان صفحه 25 كتاب علوم ششم ابتدايي ترتیب چگالی منطقی نیست، زیرا سرب چگالی بیشتری دارد پس باید در تصویر مربوطه سرب زیر مس قرار گیرد در اين آزمايش ابتدا مقداري(براده يا خاكه) مس در ظرف ريخته شده است، سپس روي آن سرب و مجددا مقداري مس و غيرو قرار داده شده است تا نشان دهد همگي اين فلزات از آب سنگين تر است، در حالي كه چوب پنبه از آب سبكتر است ضمنا مقايسه بين چگالي مواد ياد شده از طريق اين آزمايش مد نظر نبوده و امكان پذير نمي باشد. معمولاً براي تدريس ، طبق زمان بندي و حجم كتاب وقت كم مي آوريم چگونه مي توانيم اين مشكل را رفع كنيم؟ در ابتداي كار صادقانه به اين پرسش پاسخ دهيد: آيا توان يادگيري دانش‌آموزان، كم‌تر از آن چيزي است كه ما تصور مي‌كنيم؟ اگر پاسخ مثبت است پس چرا نوجوانان ما در عرصه‌هاي مختلف يادگيري، مثلاً يادگيري كار با ابزارهاي الكترونيكي مثل تلفن همراه و كامپيوتر و . . . از ما معلمان بسيار، باهوش تر و علاقه‌مندترند، اين امر به خوبي نشان مي‌دهد كه اگر رغبت يادگيري در فراگيران ايجاد شود، كار آموزش بسيار ساده مي‌شود بسياري از دست اندركاران مقوله آموزشِ، معتقدند وظيفه معلم ياددادن نيست، دانش‌آموز خود بايد ياد بگيرد، معلم فقط بايد به دانش‌آموزان ياد دهد كه چگونه ياد بگيرند. ما به تدريج در مورد روش‌هاي اين مسئوليت مهم معلمي با شما گفت‌وگو مي‌كنيم و شما اين روش‌ها را امتحان كنيد. 1- اعتماد به نفس دانش‌آموزان را افزايش دهيد، آنان بايد به واقع حس كنند كه خود توان يادگيري را دارند. براي اين كار پيشنهاد مي‌شود در يك روز آموزش بخشي از درس را كه قرار بوده است در يك ساعت در كلاس انجام دهيد به عهدة دانش‌آموزان بگذاريد. آنان را گروه بندي كنيد و در هر گروه دانش‌آموزان با توانائي‌هايي متفاوت بگذاريد. و از آنان بخواهيد كه حدود نيم ساعت: 1- محتوايي كه تعيين كرده‌ايد با استفاده از كتاب و گفت‌وگوي گروهي مرور كنند ،، اشكالات و سؤالات مهم خود را يادداشت كنند. 2- در نيم ساعت دوم هر گروه اشكال خود را مطرح كند، شما آن‌ها را روي تخته يادداشت كنيد 3- نظر گروه‌ها را در مورد پرسش‌ها و اشكالات بپرسيد و سعي كنيد تا بدون دخالت شما خود آنان به پاسخ برسند. مگر آن‌كه مطمئن شويد امكان پذير نيست. (يادتان باشد كه ما معلمان معمولاً صبور نيستيم). 4- در پايان از آنان بخواهيد به عنوان تكليف خانه و مدرسه براي گروه‌هاي ديگر پرسش امتحاني طرح كنند. 5- در جلسه بعد ار ابتدا هر گروه پرسش‌هاي طرح شده را با يكديگر مرور كرده و به توافق برسند و شما پرسش‌ها را تحويل بگيريد. در مراحل بعد مي‌توانيد از آنان بخواهيد كليد تصحيح پرسش‌ها و بارم‌بندي را هم تهيه كنند. 6- با مرور پرسش‌هايي كه به آن پاسخ مي‌دهند، شما مي‌توانيد به حدود آموخته‌هاي دانش‌آموزان، بد فهمي‌ها و مشكلات يادگيري آنان پي ببريد و قدم بعدي كه رفع موارد فوق است را خودتان برداريد. بديهي است اين شويه كار وقت گير است. در ابتدا ممكن است در برابر زماني كه خود تعيين كرده‌ايد وقت بگيرد، اما ادامه اين شيوه كار توان يادگيري را در دانش آموزان شما پرورش مي‌دهد و در اواسط سال به راحتي مي‌توانيد مطالعه ي بخشي از دروس را به عنوان تكليف خانه به دانش‌آموزان واگذار كنيد و در جلسه بعد فقط اشكالات را رفع كنيد و حتي مي‌توانيد پرسش امتحاني بدهيد. 7- براي اين‌كه اين كار به خوبي پيش رود بايد والدين توجيه شوند. آنان را از هدف اين شيوه كار آگاه كنيد، با شما همراه خواهند شوند.. خریدکاغذ پی اچ برای مدرسه ما گران است، لطفا یک راه ساده نشان بدهید. عصاره‌ي كلم قرمز يك معرف! همان‌طور كه می دانید اسيد و باز قابليت تغيير رنگ در مواد را دارند. اين مسئله در مورد عصاره‌ي كلم قرمز هم صادق است. اين مايع داراي رنگ آبي مايل به بنفش است، ولي در مقابل مواد اسيدي به رنگ قرمز و در مقابل مواد بازي به رنگ سبز و حتي زرد در مي‌آيد. بگذاريد ببينيم چطور مي‌توان از عصاره‌ي كلم براي اندازه گيري PH مواد مختلف استفاده كرد. كلم را می توانید در فصل زمستان و بهار، به راحتي پيدا كنيد. آن را به قطعات كوچك برش بزنيد. و در ظرفي بريزيد. مقداري آب بر روي آن بريزيد تا اندازه‌اي كه سطح كلم‌ها را بپوشاند. حدود نيم ساعت آن را بجوشانيد و بگذاريد سرد شود. عصاره كلم را در ظرف كوچك‌تري بريزيد. كلم‌ها هم قابل مصرف هستند و مي‌توانيد در غذا مصرف كنيد. از عصاره‌ي كلم قرمز به عنوان معرف در مايع استفاده كنيد. چند قطره از مايع را روي يك سطح سفيد بريزيد و تغيير رنگ آن را هنگامي كه با سركه و جوش شيرين تركيب مي‌شود ببينيد. مي‌توانيد مشاهده كنيد كه اين مايع در مقابل سركه يا آب ليمو، قرمز و در مقابل جوش شيرين به رنگ سبز در مي‌آيد. يك سانتيمتر عصاره را در ليوان شفافي بريزيد. ليوان را تا نصفه از آب پر كنيد. حالا مقداري سركه در آن بريزيد و تغيير رنگ آن را مشاهده كنيد. آزمايش را دوباره تكرار كنيد و اين بار به جاي سركه از جوش شيرين استفاده كنيد. آماده‌سازي كاغذPH با عصاره ي كلم قرمز مقداري كاغذ صافي سفيد (porousstrong>  ببريد و آنها را در عصاره غوطه‌ور كنيد تا كاملا عصاره به خورد كاغذ برود. بعد از نيم ساعت كاغذها را خارج كنيد و كنار بگذاريد تا خشك شود. بعد آنها را بصورت نوارهاي كوچك ببريد. مي‌توانيد آنها را ماه‌ها نگه داريد. اگر مي‌خواهيد عصاره كلم را نگه داريد آن را در يخچال بگذاريد چون بعد از مدتي فاسد خواهد شد. اهداف مشترك در آموزش كليه موضوعات درسي چيست؟ اغلب متخصصان فن آموزش موارد زير را از هدف هاي يك آموزش معتبر مي دانند: 1-آموزش بايد با پژوهش همراه باشد. 2- آموزش بايد سعي در تلفيق دانش داشته باشد. 3- آموزش بايد زنئگي گروهي فرد را اصل قرار دهد. 4- آموزش بايد فرد را به ياد گيرنده هاي مادام العمر تبديل كند. بديهي است اگر موارد فوق را ريز كنيم به بسياري از ظرايف هنر معلمي مي رسيم.مثلا آموزش احترام به ارزشهاي اجتماعي .فرهنگي .مذهبي از موارد مرتبط با هدف 3 است. آيا شما اين موارد را در طرح درس خود لحاظ مي كنيد؟به عبارت ديگر در طرح درس شما غير از مفاهيم دانشي مواردي براي پرورش نگرشها(مثلا رعايت حقوق ديگران)يا مهارتها(مثلا برقراري ارتباط-طراحي يك پژوهش مناسب )منظور شده است؟ گروهي تصور مي كنند پرورش مهارتها يا نگرشها ،خاص درسهاي شخصي مثلا علوم تجربي يا ديني است.آيا شما درسي يا موضوعي را سراغ داريد كه هدف هاي فوق در مورد آن درس صدق نكند؟اگر شما هم فكر مي كنيد كه اين هدف ها در مورد همه درس ها صادق است پس بايد جاي آن ها در برنامه درسي شما مشخص باشد.اگر پاسختان منفي است لطفا مصداق ها را براي ما ارسال داريد تا با هم بيشتر گفتگو كنيم ديدگاه هاي نو در سنجش و ارزشيابي چه تفاوتي با ديدگاه هاي سنتي دارد؟ متخصصان آموزش- سنجش را بخشي از فرايند آموزش مي دانند و نه نقطه پايان آن.هر سنجشي بايد به معلم و دانش آموز به درستي بتواند اين پيام را بدهد كه فراگير به چه كمكي نياز دارد و نه اينكه او را در گروه متوسط –ضعيف و قوي دسته بندي كند.يا دايما او را با نمره بسنجد به عبارت ديگر به جاي آن كه آموزش بدهيم تا امتحان بگيريم -امتحان مي گيريم تا به درستي آموزش دهيم.در اين ميان نقش سنجش مستمر به واقع مهم است. هدف سنجش مستمر اين است كه معلم اطلاعات لازم را بدهد كه مرحله بعدي تدريس را از كجا شروع كند و نه اينكه به دانش آموز نمره دهد و به واقع امتحان مستمر به صورت امتحاناات مكرري در ايد كه در نهايت اطلاعات مربوط به حدود آموخته هاي دانش آموز به صورت يك نمره در دفتر معلم نوشته شود و كاربردي غير از آن نداشته باشد. براي اطلاعات بيشتتر به كتاب "ارزشيابي در خدمت آموزش"-ناشر منادي ترببت –مولف طاهره رستگار مراجعه نماييد  

بیست سوال (ص-غ)درس علوم کلاس ششم-

1-جوهر نمک نوعی اسید سمی است.   ص     غ 2-کاغذ پی اچ وسیله ی شناسایی مواد سمی است. ص     غ 3-سرب فلزی سمی می باشد. ص     غ 4-غلتک آهنی برای صاف کردن خمیر کاغذ کاربرد دارد. ص     غ 5-اسیدها کاغذ پی اچ را قرمز یا نارنجی می کنند. ص     غ 6-اسیدها در مرحله نهیه خمیر کاغد استفاده می شوند. ص     غ 7-جوهر نمک از سرکه قویتر است. ص     غ 8-علت ترشی کیوی اسید می باشد. ص     غ 9-اسیدها رسانای خوبی برای جریان الکتریسته هستند. ص     غ 10-می بایست جوهرنمک را با آب ژاول مخلوط کرد. ص     غ 11-فلزات با اکسیژن ترکیب می شوند. ص     غ 12-جنس سرند در کارخانه خمیر سازی از مس می باشد. ص     غ 13-آهن فلزی سبک و سخت می باشد. ص     غ 14-سرکه از اسیدهای خوراکی می باشد. ص     غ 15آهن به دلیل سختی در آب فرو می رود. ص     غ 16-همه اسیدها ترش مزه هستند. ص     غ 17-آهن با روکش کروم زنگ نمی زند. ص     غ 18-ورقه ی نازک پوشش دارو از آلومینیوم است. ص     غ 19-آب به دلیل سبکی روی روغن قرار می گیرد. ص     غ 20-فاضلاب کارخانه به رودخانه آسیب می رساند. ص     غ

  سئوال صحیح-غلط درس دوم علوم تجربی ششم دبستان مردمان گذشته ، روی مواد طبیعی می نوشتند.  ص   غ آب اکسیژنه را در جای تاریک نگهداری کنید. ص   غ ماده اصلی مورد نیاز برای ساخت کاغذ،چوب است.  ص   غ مسلمانان در سمرقند به صنعت آهن دست یافتند.  ص   غ پلاستیک جهت تهیه کاغذ ضد آب کاربرد دارد. ص   غ بازیافت از راه های حفظ منابع طبیعی است.  ص   غ تمام اجزای درخت برای تهیه کاغذ مناسب هستند. ص   غ کیف و کفش چرمی از مواد طبیعی می سازند. ص   غ کاغذ جزءمواد طبیعی می باشد. ص   غ آب ژاول خاصیت سفید کنندگی دارد.  ص   غ پتاسیم پرمنگنات رنگ سفید ایجاد می کند.  ص   غ گچ برای تولید کاغد غیر شفاف نقش دارد. ص   غ با تخریب جنگل ها آلودگی هوا بیشتر می شود.  ص   غ دستمال کاغذی بازیافت شدنی است. ص   غ کاغذ را می توان از نیشکر و پنبه هم تهیه کرد.  ص   غ در مرحله چیپس چوب تولید شده ،نیمه جامد است. ص   غ آب ژاول را می بایست در فضای بسته استفاده کرد. ص   غ کاغذ را می توان در انواع مختلف تهیه کرد. ص   غ کاغذهای آغشته به روغن هم بازیافت می شوند. ص   غ آهن نیز در تهیه کاغذ به کار می رود.  ص   غ 

  آهن گالوانیزه نوعی آهن زنگ نزن آهن گالوانیزه آهنی است که با روی پوشانده شده باشد. این آهن ، حتی اگر پوشش آن هم شکستگی پیدا کند، از زنگ زدن محفوظ می‌ماند. ماهیت آهن گالوانیزه در آهن گالوانیزه ، بین آهن و روی ، پیلی الکتروشیمیایی تشکیل می‌شود که در آن روی به جای آهن به عنوان آند بکار می‌رود و آهن به عنوان کاتد. روی در آند اکسید می‌شود چون فلزی پست‌تر یا فعالتر از آهن است و دارای پتانسیل احیاء کمتری از آهن است و پتانسیل اکسید بیشتری از آن دارد. حلبی در حلبی هایی که از آن ، قوطی می‌سازند، عمل معکوسی انجام می‌شود. در حلبی ، بر روی آهن ، پوشش قلع بکار رفته است و عمل معکوس آهن گالوانیزه انجام می‌شود. چون آهن فلزی فعالتر از قلع است و پتانسیل احیاء قلع بیشتر از آهن است و به عنوان کاتد در حلبی به کار می‌رود و آهن آند می‌شود. البته در صورتی که پوشش قلع بشکند، خوردگی آهن در زیر این پوشش پیش می‌رود. علت استفاده از آهن گالوانیزه آهن گالوانیزه ، آهنی است که با روی پوشانده شده باشد. این آهن ، حتی اگر پوشش آن هم شکستگی پیدا کند، از زنگ زدن محفوظ می‌ماند. ماهیت آهن گالوانیزه در آهن گالوانیزه ، بین آهن و روی ، پیلی الکتروشیمیایی تشکیل می‌شود که در آن روی به جای آهن به عنوان آند بکار می‌رود و آهن به عنوان کاتد. روی در آند اکسید می‌شود چون فلزی پست‌تر یا فعالتر از آهن است و دارای پتانسیل احیاء کمتری از آهن است و پتانسیل اکسید بیشتری از آن دارد. خوردگی یا زنگ زدن آهن فقط در حضور اکسیژن و آب صورت می‌گیرد. در جایی بر سطح جسم آهنی، اکسایش آهن انجام می‌شود و آند را تشکیل می‌دهد و در جایی دیگر سطح آن جسم که (O2(g و H2O وجود دارد، کاهش انجام می‌شود و کاتد را تشکیل می‌دهد و در نتیجه این عمل، ایجاد یک سلول ولتایی یا پیل ولتایی یا الکتروشیمیایی بسیار کوچک است. الکترونهای تولید شده در ناحیه آندی در میان آهن بسوی ناحیه کاتدی حرکت می‌کند.

  روش گالوانیزاسیون در گالوانیزاسیون ، فلز فاسد شدنی را در مذاب یک فلز فاسد ناشدنی فرو می‌برند و بیرون می‌آورند تا سطح آن از یک لایه فلز فاسد نشدنی پوشیده شود. مثلا ورقه های نازک آهنی را در مذاب فلز روی فرو می‌برند و بیرون می‌آورند تا سطح آنها از فلز روی پوشیده شود و آهن سفید یا آهن گالوانیزه تهیه شود. موارد استفاده از آهن گالوانیزه از آهن گالوانیزه در ساختن لوازمی مثل لوله بخاری ، کانال کولر ، کابینت آشپزخانه ، شیروانی منازل ، لوله‌های آب و هر جا که احتمال خوردگی آهن و خسارت وجود دارد، استفاده می‌شود. اصطلاح فولاد (Steel) برای آلیاژهای آهن که تا حدود 1،5 درصد کربن دارند و غالبا با فلزهای دیگر همراهند، بکار می‌رود. خواص فولاد به درصد کربن موجود در آن ، عملیات حرارتی انجام شده بر روی آن و فلزهای آلیاژ دهنده موجود در آن بستگی دارد. فایده آهن برای بدن انسان   بدون آهن، هیچ‌ موجودی در جهان زنده نمی‌ماند، نه انسان، نه گیاه و هیچ چیز. آهن فراوان‌ترین عنصر معدنی روی زمین است و در بسیاری از آنزیم‌ها و پروتئین‌هایی وجود دارد که در حفظ سلامت بدن مؤثر هستند. روزانه حدود ۹۰ درصد آهن توسط بدن دوباره مورد استفاده قرار گرفته و حفظ می‌شود. ۱۰درصد باقیمانده دفع می‌شود و همین ۱۰ درصد باقیمانده است که باید جانشین شود زیرا در غیر این صورت احتمال ایجاد کمبود آهن وجود خواهد داشت. نقش اصلی این عنصر معدنی شرکت و همکاری در انتقال اکسیژن است. آهن در هموگلوبین وجود دارد، هموگلوبین، پروتئین موجود در گویچه‌های سرخ است که در انتقال و حمل اکسیژن از ریه‌ها کمک کرده و اکسیژن را به بخش‌های مختلف بدن می‌رساند. ماهیچه‌ها، بافت‌ها و تمامی اندام‌ها به اکسیژن نیاز دارند. سیستم ایمنی انسان نیز به اکسیژن نیازمند است. آهن به جریان سوخت و ساز کمک می‌کند، ضمن آنکه عامل حیاتی تنظیم دمای بدن به شمار می‌رود. یک نکته جالب توجه آن است که آهن سبب می‌شود کار جذب در بدن تنظیم شود. زمانی که مقدار معمول این عنصر کافی است، آهن جذب نمی‌شود. و این حالت بسیار خوب است زیرا زیادتر بودن آهن در بدن سبب بروز مسمومیت می‌گردد. وقتی مقدار آهن در بدن رو به کاهش می‌گذارد، حالت جذب آهن آغاز می‌گردد. آهن هم در شیر مادر و هم در شیرخشک وجود دارد، اما وقتی نوزاد از شیر مادر تغذیه می‌کند، درصد بسیار بیشتری از آهن مصرف می‌نماید. به شیرخوارانی که از شیرخشک استفاده می‌کنند باید شیرخشکی تجویز شود که از نظر آهن تقویت شده است و یا به آنها پودر غلات یا مکمل تجویز نمود. ● منابع غذایی در هموگلوبین دو نوع آهن متفاوت وجود دارد: آهن «هًم» و آهن غیر هم. اختلاف اساسی میان این دو آهن در قابلیت و توان جذب شدن آنها است. بدن انسان به راحتی می‌تواند آهن هم را جذب کند ولی جذب آهن غیر هم دشوارتر است. با افزودن گوشت، ماهی و ویتامین Cبه جیره‌ی غذایی می‌توان میزان جذب آهن غیر هم را بهبود داد. یک اختلاف دیگر در منبع این دو نوع آهن است. گوشت احشاء مانند: جگر، دل و قلوه و گوشت بی‌چربی گوساله، غذای دریایی، ساردین، آنکووی و ماکیان از منابع خوب آهن هم به شمار می‌آیند. گیاهان، از منابع خوب آهن هستند و به این منظور می‌توان از اسفناج، سبوس جو دو سر، زرد آلو، لوبیا چشم بلبلی، شاه بلوط، بادام، بلادر، نان‌های سبوس‌دار، دانه و فرآورده‌های سویا استفاده کرد. آلایش‌های درونی مانند: جگر، دل و قلوه و گوشت بی چربی گوساله، ماهی، غذاهای دریایی، ساردین، آنکووی و ماکیان همانگونه که گفته شد از منابع غذایی سرشار از آهن هم می‌باشند و از منابع گیاهی می‌توان آهن غیر هم به دست آورد. لازم به تذکر است که تمامی غذاهای پردازش شده و کارخانه‌یی فاقد آهن می‌باشند که از جمله پاستا، نانهایی که از آرد سفید تهیه می‌شود، برنج سفید و غلات آماده‌ی مصرف قابل ذکرند. زنانی که بیش از ۵۰ سال دارند و تمام مردان سالمند روزانه به ۸ میلی‌گرم آهن نیاز دارند. ● نشانه‌های کمبود کمبود آهن در نتیجه‌ی‌ شرایط متعددی ایجاد می‌شود. در بعضی افراد، بدن نمی‌تواند به درستی آهن را جذب کند. سرانجام باید گفت که شایع‌ترین علت کمبود آهن، جیره‌ی غذایی است. به این جهت که بسیاری از مردم مقدار کافی غذاهای سرشار از آهن مصرف نمی‌کنند. یکی از قابل توجه‌ترین نشانه‌های کمبود آهن، کم خونی است. نشانه‌های کم خونی عبارت است از خستگی، کاهش ظرفیت ذهنی، بی‌خوابی، سردرد، کاهش اشتها و ناتوانی در حفظ درجه حرارت مناسب بدن. کمبود آهن از قدرت سیستم ایمنی نیز می‌کاهد. کاربردهای آهن   ذکر تمامی کاربردهای آهن و محصولات فولادی غیر ممکن است. بطور کلی این محصولات می توانند در گروه های زیر طبقه بندی شوند: صنایع اتومبیل ساختمان کانتینرها، بسته بندی، کشتیرانی ماشین آلات و تجهیزات صنعتی حمل و نقل ریلی صنایع نفت و گاز تجهیزات الکتریکی تجهیزات و وسایل آشپزخانه آلیاژهای آهن آلیاژهای آهن، ترکیبات، خواص و کاربردهای آنها در جدول زیر نشان داده شده است. نام ترکیب آهنی ترکیبات اصلی خواص کاربردها چدن آهن با بیش از 5% کربن و در برخی موارد بین 3-1% سیلیسیوم به راحتی زنگ می زند، سخت و ترد است سیلندر موتور، قالب های ماهیتابه های چدنی، اجزاء خودرو فولاد آهن با کمتر از 1% کربن سخت، مستحکم، چکش خوار ساختمان ها، ماشین آلات، حمل و نقل، کنسروها و کانتینرها، لوازم خانگی فولاد زنگ نزن آهن بعلاوه کربن، نیکل، کروم زنگ نزن، چکش خوار کارد و چنگال، تجهیزات بیمارستانی، بخش های وسایل نقلیه موتوری فولاد ابزار آهن بعلاوه کربن، وانادیم،کروم، تنگستن و یا مولیبدن بسیار سخت و ترد ابزار برش فلزی، ابزار سوراخ کاری آهن گالوانیزه آهن به علاوه پوشش روی مقاوم در برابر زنگ زدگی، چکش خوار سقف ها، اجزاء موتور، بدنه ها، قایق ها توصيه هایی براي موفقيت در امر پرسش و پاسخ در كلاس: 1- قبل از همه چيز لحن و چهره ي بشاش و شاد شما در هنگام پرسش، اضطراب دانش آموز را كم مي كند و در نتيجه او مي تواند از حداكثر توانايي هايش در پاسخ گويي استفاده كند؛ به عبارت ديگر براي اينكه دانش آموز راغب به پرسش شود بايد معلم فضاي مناسبي ايجاد كند كه روحيه ي پرسش كردن و كنجكاوي را در كودكان ايجاد كند. 2- براي كودكان فرصت هاي مناسبي پديد آوريد كه طي آن دانش آموزان پرسش هاي با ارزشي طرح كنند مثلاً: الف: قسمتي از وقت كلاس را براي تشويق دانش آموزان به صحبت كردن و بحث درباره ي چيز جالبي كه ديده اند و پرسش هايي كه برايشان مطرح شده است اختصاص دهيد. ب: دانش آموزان هر گروه را تشويق كنيد يك پرسش با ارزش تهيه كنند، و آن ها را تحت عنوان« پرسشهای هفته » و يا « پرسش هفته» در يك محل در كلاس قرار دهيد. ج: از دانش آموزان بخواهيد در پايان هر آزمايش يك سؤال مرتبط با آزمايش طراحي كنند. د: دانش آموزي را كه پرسش هاي حاكي از دقت در مشاهده و درك مفهوم مي كند تشويق كنيد. و خلاصه ي كلام اين كه، پرسشي كه شما طرح مي كنيد و پاسخي كه دانش آموز مي دهد يك فرآيند است. در طي اين فرآيند از زماني كه شما طرح سؤال مي كنيد، دانش آموز يك رشته فعاليت هاي ذهني و عملي انجام مي دهد تا به پاسخ برسد. در اين فرايند آنچه پيش از همه اهميت دارد فرآيند پاسخ يابي است كه: 1) از درك صحيح سؤال شروع مي شود، 2) يك سري فعاليت هاي ذهني و عملي انجام مي دهد، و سپس3) پاسخ را ارائه مي كند. در اين فرايند انتظار فقط دريافت پاسخ صحيح ارزش چنداني ندارد، آن چه مهم است، مرحله ي اول يعني درك صورت مسئله و سپس ارائه ي كارهاي عملي و يا استدلالي است كه براساس آن ممكن است پاسخ درست حاصل بشود يا نشود. وقت انتظار در فرآيند پرسش و پاسخ در كلاس: مواجه با دانش اموز در زماني كه از او پرسشي مي كنيد خيلي مهم است.هر رفتار شما با دانش اموز بايد اعتماد به نفس او را افزايش دهد.براي عملي كردن چنين انتظاري به شيوه اي كه در ادامه طرح مي شود توجه كنيد و سعي كنيد آن را به كار بريد تا به واقهع در عمل به تاثير آن پي ببريد: هنگامي كه از دانش آموز پرسشي مي كنيد,اولاً پس از پايان پرسش ديگر به چشم او نگاه نكنيد، توجه خودتان را به چيز ديگر مثلاً پاك كردن تخته معطوف كنيد و زمان كوتاهي مثلاً يك دقيقه به او فرصت فكر كردن دهيد.این زمان را« فرصت انتظار: 1 » مي نامند. پس از اين كه دانش آموز پاسخ داد قبل از اينكه عكس العمل نشان دهيد دوباره 1 دقيقه وقت بگذرانيداين زمان را« فرصت انتظار: 2 » مي نامند و سپس قبل از هر نوع تأييد، تكذيب يا اصلاحي، نظر دانش آموزان ديگر را جويا شويد: مينا، متوجه شدي مريم چه نظري داشت؟ وقتي فرصت تفكر كردن به دانش آموزان مي دهيد، اولاً تعداد دانش آموزاني كه در مورد آن پرسش فكر مي كنند زيادتر مي شود، در نتيجه تنوع پاسخ ها زيادتر مي شود، و نيز اعتماد نفس دانش آموزان را زيادتر مي كند، همه ي دانش آموزان فرصت درك صورت مسئله را پيدا مي كنند. اين شيوه به امتحان كردنش مي ارزد، يعني بعد از هر پرسش شفاهي يك دقيقه به خودتان و دانش آموز فرصت دهيد تا پاسخ بدهد. و نيز پس از دريافت پاسخ دوباره يك دقيقه به خودتان و بقيه دانش آموزان فرصت دهيد پاسخ را ارزيابي كنند. امتحان كنيد و نتايج اين چنين روشي را در عمل مشاهده كنيد. طراحی انواع پرسش ها در درس علوم تجربی پرسش تمركزي: «هيچ دقت كرده اي كه گياه در جاي مرطوب بيشتر گل مي دهد»یا « آيا ديده اي برگ كدام قسمت درختان در فصل پاييز زودتر زرد مي شود؟» «در داخل اين گل چه مي بيني؟» ؟ اين آزمايش چه چيز را نشان مي دهد؟ اگر يك گوش خود را بگيري صداي كدام ظرف را كمتر مي شنوي؟ آيا اصلاً صداها فرق مي کند؟ و.... پاسخ اين پرسش هاي فقط از طريق مشاهده ي ساده جواب داده مي شود و ممكن است به دنبال آ نها پرسش هاي مشكل تري مطرح كنيد: عكس العمل يك كرم، وقتي نور چراغ قوه را به طرف او بتاباني چيست؟ عكس العمل گربه چيست؟ پرسش هاي اندازه گيري: اين پرسشهاي با چقدر، چه اندازه؟ چند دانه؟ چه مدت؟ و ... شروع مي شود. كودك مي تواند جواب درست اين پرسش ها را از طريق امتحان كردن پيدا كنند. اين پرسش ها باعث مي شود دانش آموز در كاربرد وسايل اندازه گيري مهارت پيدا كند: فكر مي كني روي اين خط چند دانه لوبيا جا مي گيرد؟ بلندي اين گياه لوبيا چقدر است؟ بعد از يك هفته چقدر رشد مي كند؟ كدام يك از اين ظرف ها آب بيش تري مي گيرد؟ پرسش هاي مقايسه اي: براي پاسخ به اين سؤال ها به دقت در مشاهده نياز دارد: اين دو پروانه چه تفاوتي دارند؟ اين دو نوع سنگ را مقايسه كن. سگ و گربه از چه نظر شباهت دارند؟در پاسخ به اين نوع پرسش ها، دانش آموزان متفاوت ممكن است پاسخ هاي متفاوت ولي درست بدهند. پرسش هاي عملي : اگر جاي اين گياه را عوض كني، فكر مي كني پژمرده شود؟ اگر يك قلم شمعداني را قبل از كاشت در خاك در آب بگذاري چه مي شود؟ فكر مي كني يك آهن رباي نعلي شكل قوي تر است يا آهن رباي ميله اي؟ اگر به اين كرم نور چراغ قوه بتاباني چه مي شود؟ آيا اگر يك تكه كاغذ مچاله شده را پرت كني زودتر به زمين مي رسد؟ اين گونه پرسش ها بسيار ساده اند و دانش آموزان جواب هاي آن را به سادگي به دست مي آورند، كافي است فعاليت هاي ساده اي در ارتباط با اين پرسش ها را انجام دهند تا با اطمينان پاسخ را پيدا كنند. پرسش هاي طرح مسئله: آيا مي تواني كاري بكني كه اين شيشه به ته آب برود؟ آيا مي تواني كاري كني كه شاخه هاي گياه فقط به يك طرف رشد كند؟ آيا مي تواني كاري كني كه اين آهن ربا، آهن را جذب نكند. كافي است پرسش ها را طوري طرح كنيم كه براي دانش آموزان به سادگي قابل درك باشند در آن صورت اگر حوصله اي كافي به خرج دهند مي توانند پاسخ را پيدا كنند. مثلاً در مورد سؤال آخر، آهن ربا را چرب كنند، خيس كنند، با پارچه بپوشانند و ... و قدرت آهن رباييش را امتحان كنند. بديهي است معلم در طرح اين پرسش ها بايد دقت كند كودكان از انجام فعاليت هايي كه منجر به يافتن پاسخ مي شود برآيند. پرسش هاي چرا؟ چگونه؟ معلمان: پرسش هاي كه پاسخ تشريحي و يا استدلالي دارند را به نام پرسش های «استدلالی» مي ناميم كه معمولاً با كلمات استفهامي چرا و چگونه شروع مي شود. در چنين پرسش هايي اگر معلم فقط نگران جواب صحيح باشد، هم هدف پرسش كم ارزش مي شود. چون دانش آموز عادت به دادن جواب هاي كليشه اي مي كند و اكثراً به دنبال پلي كپي و يا كتاب هايي مي روند كه در بازار فراوان است و پر از اين پرسش و پاسخ كليشه اي اند. مثلاً كار مفصل چيست؟ آيا ماهي به هوا احتياج دارد؟ كار آبشش چيست » : بديهي است كه پرسش هاي استدلالي در آموزش علوم بسيار با ارزشند و هيچگاه نبايد حذف شوند؛ اما تصور اين كه هميشه فقط بايد به دنبال اين بود كه دانش آموز پاسخ صحيح بدهد، تصور درستي نيست. معلم بايد اين پرسش ها را به دليل يك رشته هدف طرح كند: آيا دانش آموز: الف) صورت مسئله را مي فهمد. ب) به تفكر و استدلال وادار مي شود. ج) از آموخته هاي و تجارب قبلي به درستي استفاده مي كند. د) پاسخ را مستدل بيان مي كند. نكته ي بسيار مهم اين است كه دانش آموز در هنگام پاسخ دادن بايد كاملاً احساس آزادي و راحتي كند، نگران زمان نباشد. اگر اين پرسش ها با جملاتي ساده مثل :«چرا فكر مي كني » شروع كنيم به آساني او را وادار به احساس مسئوليت بيش تر در پاسخ دادن مي كنيم. نكاتي چند در مورد پرورش مهارت در پرسشگري 1 -تا جايي كه مي توانيد دانش آموزان را در موقعيت هايي كه سؤال برانگيز و تحريك كننده هستند قراردهيد. -به هيچ وجه به دنبال پاسخ صريح دادن به كودكان نباشيد ,بلكه با انان همراه شويد تا پرسش را بشكافيدو مطمئن شويد كه آنان پرسش را درك كرده اند و انان را روانه يافتن پاسخ يا كند و كاو بيشتر كنيدونگران اين هم نباشيد كه شما پاسخ را نمي دانيد.دانستن روش برخورد با پرسشها و هدايت براي يافتن يا كاووش بيشتر كردن بسيار مهم تر از پاسخ است.همه مي دانيم كه براي خيلي از پرسش هاي كودكانه ما بزرگان مي پاسخي نداريم. پاسخ به پرسشي مثل " چرا اين برگ سوراخ سوراخ شده اما بقيه سالمند؟" پاسخي نداريم اما با عكس العمل مناسب مثل اين كه بگوييم:"عجيب است !برويم ببينيم برگ ديگري هم مي توان پيدا كرد كه با بقيه فرق داشته باشد!" شوق كودك را براي جستجو گري تحريك مي كنيم و اين آغاز كشف دنياي اطراف است. 2 -پرسش هاي واگرا يعني پرسش هايي طرح كنيد كه مي توانند جواب هاي متفاوت داشته باشند و ازطرح آن توسط دانش آموزان هم استقبال كنيد.نگران پاسخ پرسش ها نباشيد كافي است عکس العمل مناسبي نشان دهيد تا شوق پرسش گري و جستجوگري را در كودكان افزايش دهيد. 3 -كودكان را تشويق كنيد تا نظر خودشان را در پاسخ به پرسش ها بدون واهمه ابراز كنند,يا دريافت جواب هاي متعدد براي يك سؤال را تشويق كنيد. (در را با يك جواب نبنديد) 4 -از پرسش هايي كه جواب آن ها (بلي) يا (خير) است پرهيز كنيد. { اگر در كلاس شما پرسشي مطرح شد كه پاسخ آن بلي، خير بود به دنبال جواب سؤال عبارت هايي مانند: از كجا مي دانيد، از كجا فهميديد، چگونه بفهميم، ... طرح كنيد تا باز شوند} 5 -پرسش ها را در موقعيت هاي مناسب (زمان و مكان) طرح كنيد. حتماً به دانش آموزان فرصت فكر كودكان درباره ي پرسش ها بدهيد ,قاعده كلاس را اين طور بگذاريد كه شما تعيين كنيد چه كسي پاسخ دهد .پاسخ مي تواند حتي به صورت "نمي دانم" باشد اما همه بايد هميشه احساس كنند كه ممكن است مخاطب پرسش واقع شونداگر چنين كنيد.: - بر تعداد جواب ها افزوده خواهد شد. - گوناگوني جواب ها زياد خواهد شد. - اعتماد به نفس دانش آموزان زياد مي شود.  

به نام خدا – پاسخ سوالات مشق هفتگی مورخه 29/10/1391کلاس پنجم دبستان غیرانتفاعی مریم-

8       

4

6                            

3

14

1-        14=2÷28        

    48=8×6

2 – 180=60×30

3- ارتفاع مثلث = ارتفاع متوازی الاضلاع

قاعده مثلث ازروی قاعده مثلث پیدا شود.

4-  18= 2÷36=3×35=5× 7                                                  25 =5×5

43=25+18                                                   

5 -            2

6 -             24400000

7 -   60000

8 -    یک کتاب = 1080

       30 کتاب = 32400

9 -  ه    ر    م   ز   ا   ن   ی

10 -

11 -          پوسته

12 -             پوسته

13 -           هسته

14 -   

15 -  مخرج   40  استفاده شود. ابتدا به 4 قسمت تقسیم شود .سپس هرقسمت به دو قسمت ودرآخد هرقسمت به 5 قسمت تقسیم شود.

16 -        0  - 3  -  6  -  9

17 -       سنگهای رسوبی

 18 -           شن وماسه

19 -     خاکستر

20 -     تجزیه می کند

21 – الکتریکی  -  حرکتی

 22 -             گیاهان

23 -    ماهی ها

   24 -      خزندگان

25 -   الکتریسیته – سوخت – باد – خورشیدی

26 – خورشید   - لامپ

27 - درمعرض آب یا رطوبت هوا قرارگیرد

28 – ملکولهایشان ازدویاچندنوع اتم باشند – نمک

29 -   گیاخاک 

30 – نوربتابد – نورازجسم بازتابش کند – نوربازتابش شده به چشم برسدوچشم سالم باشد.

31 – جنس یا خاصیت یا ملکولهای مواد

32 – تفاوت درتغییرفیزیکی وشیمیایی آنهاست.

33 -  ستاره دریایی – مار-عقاب-شیر

34 – تفتان – سهند – سبلان – دماوند

35 – چون استحکام ساختمانها زیاد نیست واصول ساخت وسازوایمنی رعایت نمی شود.

36 – صحیح

37 – می خواست هرچه زودتر

خودرابه خانه برساند=گزاره      

 او=نهاد     خود=مفعول  

برساند=فعل   آینده یاحال =زمان

38 – چوخواهی که ازبدنیابی گزند

39 - کوه سار –   کوزه گر –       دو   نده – دان  ا  -   وحشت  ناک       درد   مند  -   سبزه    زار

40 – هواسردشد

41- خواهم گفت –خواهی گفت – خواهد گفت -خواهیم گفت– خواهید گفت – خواهند گفت

42 - باعلم ودانش نیازها واحتیاجات خودرابرطرف خواهیم کردوهرچنددراین راه سختیهایی راتحمل کنیم.

43 – احسان

 44 -   حال      آینده    کذشته

47 –    خار        خوار   

 

 

 

 

 

   1/11/91  هرمزانی

نواع ماشین های ساده:

انواع ماشین های ساده:

1. اهرم :

اهرم میله ای است که می تواند حول یک تکیه گاه دوران کند.

در هر اهرم یک تکیه گاه, یک بازوی محرک و یک بازوی مقاوم وجود دارد.

 بازوی محرک (LE): در یک اهرم فاصله ی نقطه اثر نیروی محرک تا تکیه گاه را بازوی محرک می گویند.

بازوی مقاوم(LR): در یک اهرم فاصله ی نقطه اثر نیروی مقاوم تا تکیه گاه را بازوی مقاوم می گویند.

تکیه گاه(F): نقطه ای است که اهرم حول آن دوران می کند.

اهرم بر اساس قرار گرفتن محل تکیه گاه, نیروی محرک و نیروی مقاوم به چند نوع تقسیم می شوند:

الف) اهرم نوع اول

در صورتیکه تکیه گاه بین نقطه اثر نیروی مقاوم و نیروی محرک باشد, اهرم از نوع اول است.

اهرم نوع اول به سه حالت دیده می شود:

a) حالت اول :

 

زمانیکه تکیه گاه درست در وسط نیروی محرک و نیروی مقاوم قرار گرفته باشد, در این صورت بازوی محرک و بازوی مقاوم با هم برابرند.

در این حالت, اهرم فقط از راه تغییر جهت نیرو به ما کمک می کند.

نکته: مزیت مکانیکی این اهرم همیشه یک است.

 

b) حالت دوم :

 

زمانیکه تکیه گاه بین نیروی محرک و نیروی مقاوم ولی نزدیک به نیروی مقاوم باشد, در این حالت, اهرم از راه های زیر به ما کمک می کند.

1)تغییر جهت نیرو: زیرا تکیه گاه بین نیروی محرک و مقاوم قرار دارد.

2) افزایش نیرو: زیرا بازوی محرک بزرگتر از بازوی مقاوم است. (LR>LE)

نکته: مزیت مکانیکی این اهرم همواره از یک بیش تر است.

 

c) حالت سوم :

 

زمانیکه تکیه گاه بین نیروی محرک و نیروی مقاوم بوده ولی نزدیک به نیروی محرک باشد, در این حالت اهرم از راه های زیر به ما کمک می کند.

1)تغییر جهت نیرو: زیرا تکیه گاه بین نیروی محرک و مقاوم قرار است.

2) افزایش مسافت اثر نیرو: زیرا بازوی مقاوم بزرگتر از بازوی محرک است. (LR >LE)

نکته: مزیت مکانیکی این اهرم همواره از یک کم تر است.

ب) اهرم نوع دوم

در این نوع اهرم نیروی مقاوم بین تکیه گاه و نیروی محرک قرار دارد.(مانند فندق شکن � فرغون) این نوع اهرم فقط از راه افزایش نیرو به ما کمک می کند. زیرا در این اهرم همواره بازوی محرک بزرگتر از بازوی مقاوم است.

مزیت مکانیکی این اهرم همیشه از یک بیشتر است.

  

نکته: در این نوع اهرم, هر چه نیروی مقاوم به تکیه گاه نزدیک تر باشد, مزیت مکانیکی بیش تر می شود.

ج) اهرم نوع سوم

در این نوع اهرم نیروی محرک بین تکیه گاه و نیروی مقاوم قرار دارد. مانند (جاروی فراشی) این نوع اهرم, فقط از راه افزایش مسافت اثر نیرو به ما کمک می کند. زیرا بازوی مقاوم بزرگتر از بازوی محرک است.

مزیت مکانیکی این اهرم همیشه کمتر است.

قانون اهرم ها

چنانچه اهرم در حال تعادل باشد, فرمول زیر صادق است:

بازوی مقاوم�نیروی مقاوم=بازوی محرک�نیروی محرک

E.LE=R.LR

 

نکته: در صورتیکه از اصطکاک صرف نظر کنیم, مزیت مکانیکی اهرم را می توان از رابطه ی زیر نیز به دست آورد.

2. قرقره:

چرخی شیاردار است که حول یک محور می چرخد.

 

قرقره ثابت:  

مزیت مکانیکی این قرقره همواره برابر یک است و از راه تغییر جهت نیرو به ما کمک می کند.

توجه: این قرقره نظیر اهرم نوع اول حالت اول است.

قرقره متحرک:

این قرقره آزادانه بر روی ریسمان (طناب) جا به جا می شود.

این قرقره از راه افزایش نیرو به ما کمک می کند.

مزیت مکانیکی کامل این قرقره برابر 2 است. زیرا بازوی محرک (قطر چرخ) همواره دو برابر بازوی مقاوم (شعاع چرخ) است.

  

 

نکته: قرقره متحرک مانند اهرم نوع دوم است, با این تفاوت که مزیت مکانیکی اهرم (با تغییر دادن محل نیروی مقاوم) قابل تغییر است در حالیکه مزیت مکانیکی این قرقره تغییر نمی کند.(A=2)

 

دستگاه قرقره مرکب:

برای آنکه به مزیت های مکانیکی بالاتری دست یافت می توان دو یا چند قرقره ثابت و متحرک را با هم ترکیب کرد و یک قرقره مرکب به وجود آورد. در این حالت قرقره ها را به شکل های مختلفی با یکدیگر ترکیب می کنیم.

الف) در یک روش, برای بستن تمام قرقره ها فقط از یک رشته نخ استفاده می شود.

در این حالت برای به دست آوردن مزیت مکانیکی کامل دستگاه به دو صورت عمل می کنیم:

1- تعداد نخ های متصل به قرقره متحرک را می شمریم.

2- نیروی کشش نخ (T) را مشخص کرده و مزیت مکانیکی کامل را به دست می آوریم.

 

        

 

ب) قرقره های ارشميدس:

برای اتصال این قرقره ها به یکدیگر از چند رشته نخ استفاده می شود.

برای بدست آوردن مزیت مکانیکی کامل این دستگاه از دو راه استفاده می شود:

الف) نیروی کشش نخ (T) را مشخص می کنیم.

 

 

 

توجه: وجود قرقره ثابت در مزیت مکانیکی کامل دستگاه هیچ تاثیری ندارد ولی چون کشیدن ریسمان به سمت پایین آسانتر از کشیدن به سمت بالاست گاهی برای آسانتر شدن کار از قرقره ثابت استفاده می شود.

2- برای به دست آوردن مزیت مکانیکی اين قرقره ها را می توان از فرمول   نیز استفاده کرد.

(n= تعداد قرقره متحرک است.)

مثال: در دستگاه بالا از دو قرقره متحرک استفاده شده است پس 

 

ج) ممکن است قرقره به صورت زیر به یکدیگر وصل شده باشند, در این صورت برای به دست آوردن مزیت مکانیکی کامل.

1) از راه کشش نخ استفاده می کنیم.

 

 

2) از فرمول زیر به دست آوریم(A=2n-1)

(n= تعداد قرقره های ثابت و متحرک است.)

 مثال: در دستگاه بالا از 3 قرقره استفاده کردیم:

تذکر: قرقره ها را به شکل های گوناگون می توان با هم ترکیب کرد. در هر مورد برای به دست آوردن مزیت مکانیکی کامل می توان از نیروی کشش نخ استفاده کنیم.

3- چرخ محور:

چرخ و محور چرخی است که به مرکز آن یک میله وصل شده است. با چرخاندن چرخ, میله نیز می چرخد.

فرمان اتومبیل-آچار پیچ گوشتی- کلید درب-مداد تراش رومیزی-چرخ چاه-چرخ گوشت دستی نمونه هایی از ماشین چرخ و محور هستند.

نکته1: در چرخ و محور اگر نیروی محرک را به چرخ و نیروی مقاوم را به محور وارد کنند در این حالت چرخ و محور از طریق افزایش نیرو به ما کمک می کند..

زیرا بازوی محرک (شعاع چرخ=rE) از بازوی مقاوم (شعاع محور=rR) بزرگتر خواهد شد و مزیت مکانیکی آن از یک بیش تر خواهد شد.

  

در چرخ و محور بین شعاع (قطر) چرخ و شعاع (قطر) محور و نیروهایی که به چرخ و محور وارد می شود. رابطه ی زیر برقرار است. (در صورت صرف نظر از اصطکاک)

توجه: چون چرخ و محور به هم چسبیده اند تعداد دورهایی که چرخ و محور در یک مدت می چرخند باید مساوی باشند. اگر چرخ یک دور بچرخد نقطه اثر نیروی محرک به اندازه محیط چرخ(rEا2R) جابه جا        می شود ونقطه اثر نیروی مقاوم به اندازه محیط محور (rRתا2) جابه جا خواهد شد.

 

نکته 2: در چرخ و محور اگر نیروی مقاوم به چرخ و نیروی محرک به محور وارد شود, چرخ و محور از طریق افزایش مسافت اثر نیرو کمک می کند زیرا بازوی مقاوم (rR) از بازوی محرک (rE) بزرگتر خواهد شد و مزیت مکانیکی آن از یک کم تر خواهد شد.

نكته3: تغییر جهت نیرو در این ماشین بستگی به نحوه بستن ریسمان ها به چرخ و محور دارد.

چرخ و محور نیز نوعی اهرم است. با این تفاوت که :

1) چرخ و محور نه در دامنه ی حرکت محدودیت دارد و نه در مزیت مکانیکی

2) اهرم پس از مدتی چرخش به دور تکیه گاه متوقف می شود ولی در چرخ و محور خیر.

بنویسیم

-    کدام واژه ازگزینه های زیر فارسی است؟

آ) سئوال  ب)  تمبر               ج)  پاسخ                 د)  آدرس 

2- حروف کدام یک از کلمه های  زیر ,به ترتیب حروف الفباست؟

آ)  اسیر              ب) تدریس                 ج)  ابزار                       د)  درشکه 

3- کدام گزینه درلغت نامه قبل ازسه لغت دیگر می آید؟

آ)  دانش آموز       ب) دانشجو        ج)  دانشمند           د)  دانشگاه 

4- کلمه ی«محکوم»درفرهنگ لغت بعدازکدام لغت می آید؟

آ)  مرسوم                            ب) مناسبت      ج)  متروک            د)  مدرس


- معادل عربی کدام یک ازواژه های زیر صحیح نیست؟    

آ)  سئوال:پرسش        ب) جواب:پاسخ       ج)  مشکل:دشوار     د)  مختصر:بلند 

6- کدام گزینه درکتاب لغت بعدازواژه ی«عقده»می آید؟

آ)  عهد         ب)  عظیم         ج)  عنایت           د) فروغ 

7- کدام یک «فارسی»است ؟

آ)  عامل    ب)  ماشین      ج)  رایانه           د)  آدرس 

8- بیت (بسی کندوکاویدوکوشش نمود/کزان سنگ خارارهی برگشود)دارای چندجمله است ؟

آ)  5جمله              ب) 2 جمله                      ج) 3 جمله            د) 4 جمله  

9- معادل فارسی کدام کلمه درست نوشته  نشده  است؟

آ) سایز:اندازه        ب) پرانتز:کمانک        ج) ترمینال:فرودگاه     د) فاکس:نمابر

10- کدام گزینه به ترتیب حروف الفبایی است؟

آ) دانشخواه-دانشگاه-دانشمند        ب)  دانشگاه-دانشمند-دانشخواه                       ج)  دانشگاه-دانشخواه-دانشمند                           د) دانشمند-دا

11- املای کدام کلمه غلط  است؟

آ) استثنا         ب) مسئول                   ج) انشاء         د) زائد 

12-درجای خالی کدام کلمه قرار می گیرد؟(به ترتیب حروف الفبا)      «احمد-بیابان-چوپان-...-دماوند-کارگر»

آ)   پرستو    ب) جواد                ج)رهبر       د) خواهر  

        

13-کدام واژه بابقیه فرق دارد؟                                                                     

آ) ناآگاه                  ب) آرامگاه                  ج)  نمایشگاه                       د)  سحرگاه 

14- کدام یک از کلمه های  زیرنادرست است؟

آ)  خدمتگزار        ب) کارگزار              ج)  نمازگذار                    د)  بنیان گذار

15-به کدام گزینه کلمه ی «گزار»اضافه می شود؟

آ)  قانون             ب) تخم                      ج) کار                د)  بنیان 

16- درعبارت«دوچیزرابرکاتش همی دوچیزدهد.علوم رادرجات ونجوم رااحکام»چندکلمه جمع وجوددارد؟

آ)  دوکلمه              ب) سه کلمه           ج)  چهارکلمه                د) پنج کلمه 

17- کدام گزینه رانمی توان جمع بست؟     

آ)  اسم           ب) فعل                 ج)  صفت            د)  مفعول 

18- برای فراگیری زبان انگلیسی باید..................راخواند.

آ)  گرامر         ب) دستور        ج)  صرف ونحو               د)لغت نامه 

19- کدام یک «فارسی»نیست ؟

آ)  پارسال                     ب) پایدار          ج)  پارک          د)  پاسخ 

20- بیت (بروکارمی کن مگوچیست کار/که سرمایه ی جاودانی است کار)دارای چندجمله است ؟

آ)  2جمله              ب) 3 جمله                      ج) 4 جمله            د) 5 جمله  

21- کدام گزینه ازنظرساخت بابقیه فرق دارد؟

آ) چشمه            ب) میوه                      ج) گوشه                  د) دهانه

22- املای کدام کلمه ها همگی درست هستند ؟

آ) پایه گذار-شماره گذار-قیمت گذار                             ب)  خدمتگزار-شماره گزار-خبرگزار               ج)  خوابگزار-فروگزار-جایگزار                                        د) شکرگزار-بنیان گزار-تخمگذار 

23- کدام گزینه با بقیه فرق دارد؟

آ) خندان                 ب) روان                       ج)سخنان              د) سوزان 

24-مفردکلمه ی «علما»کدام است؟

 آ)   علم      ب) علوم                        ج)عا لم               د) معلم  


ساختمان درونی زمین

ساختمان درونی زمین

دانشمندان با مطالعه ی مواد خارج شده از آتشفشانها ، دما ، ترکیب چشمه های آب گرم واز همه مهمتر امواج زلزله ، کره ی زمین را به سه قسمت پوسته ، گوشته (جبه) وهسته تقسیم کرده اند .

                                                                               پوسته :


نازکترین لایه ی زمین است که درنقاط مختلف ، ضخامت متفاوتی دارد ، درزیر قاره ها (خصوصا کوهها ) حداکثرودرزیردریاها واقیانوسهاحداقل می باشد .

مهترین لایه ی زمین برای انسان پوسته است . زیرا بیشترمعدن ومنابع مهم مانندآب،نفت، زغال سنگ، گاز وانواع مواد معدنی وفلزات درپوسته ی زمین قرار دارند.

                                                                      گوشته (جبه) :


گوشته در زیر پوسته قرار دارد وتا عمق 2900کیلومتری از سطح زمین ادامه دارد ( حجیم ترین لایه ی زمین است  )

ضخامت آن درزیرکوهها کمتر ودرزیر اقیانوسها بیشتر است .

در مرز بین پوسته وگوشته سرعت امواج زمین لرزه ناگهان افزایش می یابد . این افزایش ناگهانی نشان دهنده ی تغغیر در جنس مواد تشکیل دهنده است .

حدود 100کیلومتر نخست گوشته ، حالتی جامد وسنگی دارد . درزیر این قسمت حالت گوشته تغغیر میکند ونرم وخمیری می شود. ضخامت این قسمت حدود 200 کیلومتر است وپس ازآن جبه تا عمق 2900کیلومتری دوباره حالت جامد وسخت به خود می گیرد .

مواد سازنده ی گوشته ، بیشتراز سلیسیم ، اکسیژن ، آهن ، منیزیم وکلسیم است

                                                                                   (هسته)

درعمق 2900کیلومتری سطح  زمین ، امواج زمین لرزه ناگهان تغییر می کنند واین خود نشانه ای از تغییر حالت ماده است . دانشمندان این قسمت را هسته نامیده اند که داغ ترین وضخیم ترین لایه می باشد . هسته در مرکز زمین قرار دارد واز دو بخش بیرونی و درونی درست شده است . قسمت بیرونی هسته که بین 2900 تا5060 کیلومتری قرارداردو حالت مایع ، ولی قسمت درونی آن ازمواد متراکمتر تشکیل شده  وجامد است . دانشمندان با دلایل فابل توجهی ثابت کرده اند که مواد تشکیل دهنده ی هسته از جنس آهن ونیکل است . که به علت دمای فوق العاده زیاد هسته بیرونی ، کاملا مذاب می باشند . اما با آنکه دمای هسته ی درونی بیشتر است، اما به علت فشار زیاد طبقات بالایی مواد به حالت جامد قرار دارند . به کمک هسته ی آهن – نیکل  است که دانشمندان زمین شناس توانسته اند .

«ریاضی»

«ریاضی»

1-نسبت دو عدد مثل 2به 3 می باشد.اگر اختلاف آن ها 6 باشد،آن دو عدد کدام است؟

2- اتومبیلی در ساعت 35  9 از تهران به طرف شیراز حرکت کرد و در ساعت 25  6 عصر همان روز به مقصد رسید. این اتومبیل چه مدت در راه بوده است؟

3- مساحت زمینی به شکل مربع که محیط آن 2000 متر می باشد، چند هکتار است؟

4- مساحت قاره ها را با واحدی به نام ------------- اندازه می گیرند.

5- در یک مسابقه ی علمی تعداد سؤالات،90 سؤال بود.اگر تعداد سؤالات ریاضی 27 سؤال بوده باشد،چند درصد سؤالات ریاضی بوده است؟

6- %40 پولی 320 تومان است،تمام پول چند تومان است؟

7- عددهای زیر را با حروف بنویسید.

8/35:

5/30:

8- از طنابی به طول 8/10 متر، 23/4 متر آن را بریدیم،چند متر از آن طناب باقی مانده است؟

9- گنجایش منبع پر از آبی 220 لیتر است.اگر— آب آن را خالی کنیم،چند لیتر آن در منبع باقی می ماند؟

 10- ضرب های اعشار را انجام دهید.

                                                                        39/3×                         4/3×

                                                                         2/4                           6/12

11- در جای خالی عدد مناسب بنویسید.

7/5 سانتی متر = -------- متر     /    26 میلی متر = --------- سانتی متر

17 سانتی متر = --------- متر       

12 متر و 20 سانتی متر=-------- سانتی متر

                                                    دانستنیها                                                       

اگر می توانستیم همه ی رگ های بدنمان را پشت سر هم به یک دیگر بچسبانیم

طولشان به بیش از 80هزار کیلومتر می رسید:یعنی دو برابر اندازه ی دور   کره ی زمین!                    

                                                             

«علوم تجربی»

1-جنبش مولکولی در کدام یک از موارد زیر بیشتر است؟

روغن                    آب                        آهن                       اکسیژن

2- در کدام یک از وسایل زیر موتور الکتریکی به کار رفته است؟

بخاری برقی               لامپ            چرخ گوشت             اطو

3- زندگی از کجا شروع شد؟   دریاها                     خشکی ها                قاره ها                جنگل ها

4- کدام لایه ی زمین برای ما بسیار مهم است؟ پوسته                 گوشته                    هسته ی درونی       هسته ی بیرونی

5- وقتی آب بخار می شود،ساختمان مولکولی آن تغییر می کند.

صحیح                                                  غلط

6- انبردست یک ماشین پیچیده است.   صحیح                                                  غلط

7- سنگ های آذرین،کتاب تاریخ زمین است.    صحیح                                                  غلط

8- فاصله ی سطح زمین تا مرکز زمین حدود6400کیلومتر است.    صحیح                                                  غلط

9- کپک زدن نان یک تغییر.......... است.

10- به وسیله ی ..........  می توان اجسام دور را بهتر دید.

11- در اثر خرد شدن .......... در طول سالیان دراز ،خاک درست می شود.

12- تشکیل ابر و ریزش باران چه نوع تغییری است،توضیح دهید.

13- خاصیت منشور چیست.

14- در کشاورزی خاک رو مهم است یا خاک زیر و چرا؟

 

15- جلبک ها بیشتر در کجا رشد می کنند و به چه رنگ هایی دیده می شوند؟

افراد معروف دوره ی  سلجوقیان

بعد از ضعیف شدن غزنویان،پادشاهانی به قدرت رسیدند که به سلجوقیان معروف شدند.آن ها در حدود 160سال بر ایران حکومت کردند.از افراد معروف آن دوره می توان به حکیم خیام نیشابوری(سراینده ی رباعیات خیام)،شیخ شهاب الدّین سهروردی(فیلسوف)،ناصر خسرو قبادیانی(نویسنده ی سفر نامه ی ناصر خسرو)و خواجه نظام الملک طوسی(سازنده ی مدارس نظامیه) اشاره کرد.                                                

       «تاریخ»

1- مهم ترین شهر عربستان چه نام داشت؟   مدینه                      مکّه                      یثرب              جدّه

2- جانشینی حضرت محمد(ص) را چه می نامند؟   بیعت                      خلافت                   بعثت              هجرت

3- سپاهیان و حکومت  بنی امیّه به وسیله ی چه شخصی شکست خورد؟   معاویه   ابوموسی اشعری    معاویه  ابومسلم خراسانی

4- پایتخت خوارزم شاهیان چه شهری بود؟   خوارزم       مشهد        بخارا                اصفهان

5- چه کسی مذهب شیعه را در کشور ایران رسمی اعلام کرد؟شاه اسماعیل               شاه عباس          نادر شاه    شاه سلطان حسین

6- مهم ترین کار پیامبر(ص)در شهر مدینه تشکیل ..........  بود.

کتاب نهج البلاغه حاوی سخنان ارزشمند.......... است.

7- واقعه ی کربلا خاندان بنی امیّه را رسوا کرد.صحیح                                   غلط

8- حاکمان بنی امیّه،نژاد عرب را از بقیه ی نژادها بالاتر می دانستند.

صحیح                          غلط

9- سپاه شاه اسماعیل در دشت چالدران با سپاه ازبکان روبرو شد.      صحیح         غلط

10- بعثت یعنی چه، توضیح دهید.

11- پیمان قطع رابطه کافران چگونه شکسته شد؟

 

12- واقعه ی کربلا چه تأثیرات و نتایجی داشت؟

13- رفتار جانشینان تیمور در زمان حکومت بر ایران،چه فرقی با رفتار تیمور داشت؟

آیا می دانستید

.آب بیش از %90شهرهای دنیا از آب های زیر زمینی تأمین می گردد.بهتر است برای حفظ این آب ها چند نکته را رعایت کنیم:1- در کناره ی رودها و ساحل دریاها آشغال نریزیم2- هر دفعه که بیرون می رویم آشغال محدوده ی خود را جمع آوری کنیم3- هرگز روغن های آشپزی،رنگ های روغنی و روغن ماشین را در جوی یا چاه های آب تخلیه نکنیم(شما هم با کمی فکر کردن می توانید مواردی را به این نکات اضافه کنید)

«مدنی»

1-چند در صد مردم به حکومت جمهوری اسلامی رأی آری دادند؟

%97         %98         %89         بیش از %98

2- وظیفه ی قوه ی قضائیه چیست؟   اجرای قوانین             رسیدگی به اختلافات مردم

نظارت بر اجرای درست قوانین       تصویب قوانین

3- صرفه جویی یعنی چه؟   زیاد مصرف کردن   اصلاً مصرف نکردن    کم مصرف کردن               به اندازه مصرف کردن

4- کدام یک از موارد زیر مهّم ترین نشانه ی جامعه ی اسلامی است؟    وحدت         شورا تعاون         ایثار

5- بالاترین مقام کشور ما،مقام .......... است.

6- انقلاب اسلامی ایران بر پایه ی ایمان به خدا،رهبری امام خمینی و........ به پیروزی رسید.

7- حکومت اسلامی ما از نوع ولایت فقیه است.,صحیح                  غلط

8- مهمترین وظیفه ی حکومت در جمهوری اسلامی،گسترش آموزش و پرورش است.   صحیح                  غلط

9- جمهوری اسلامی چه نوع حکومتی است،توضیح دهید.

10- وظایف قوه ی قضائیه را بنویسید.

11- چهار عامل مشترک میان همه ی مسلمانان جهان را بنویسید.

                                                      آیا می دانید                                                    

سرعت نور در هر ثانیه در حدود300000کیلومتر است.اگر شما می توانستید با این سرعت حرکت کنید قادر بودید در هر ثانیه بیش از 7بار کره ی زمین را دور بزنید.

«بنویسیم»

1-جمله ی زیر را در یک سطر کامل کنید.

الهی،تو بخشنده و مهربانی،زیرا..............................................................

2- در جمله ی زیر نهاد و گزاره را مشخص کنید و در جدول بنویسید.

«دانش آموزان کلاس پنجم ایران، بسیار کوشا و درس خوان هستند»

نهـــــــــــــــــــــــــــــــــــاد

گـــــــــــــــــــــــــــــــزاره

 

 

3- گاهی در یک کار ، از نظر دیگران استفاده می کنیم،به این کار ..........      می گویند.

مشاوره        مباحثه         معامله         مبادله

4- با استفاده از کلمه های زیر،بنویسید چگونه می توانیم محیط زیست خود را پاکیزه نگاه داریم؟

طبیعت- آلودگی- زیبا- محیط- رفتگر- جنگل- زباله- زمین- تمیز- دریا- رودخانه

____________________________________________________________________________________________________

5- شعر(نابرده رنج گنج میسّر نمی شود                      مزد آن گرفت جان برادر که کار کرد) را یک بار با خطی خوش  بنویس.

___________________________________________________

6- معادل فارسی  کلمه های زیر را بنویسید.

سویچ :

موبایل :

فاکس :

مشعل

7- در جمله ی زیر ،نهاد،قید،فعل،مفعول،زمان و شخص را مشخص کنید.

جمله

نهاد

قید

فعل

مفعول

زمان

شخص

من هر روز کتاب می خوانم

 

 

 

 

 

 

_________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

                          آیا می دانید                                

خداوند در قرآن خود را پروردگار مشرق ها و مغرب ها معرفی کرده است و این مطلب گواه این موضوع است که اسلام خیلی قبل از ستاره شناسان قرون وسطای اروپایی  به حرکت و گرد بودن زمین اشاره کرده است.

                                               «هدیه آسمان»

1-در شعر درس اول اشاره به چه اصلی از اصول دین شده است؟     معاد  نبوت توحید          هر سه مورد            

2- نام آخرین پیامبر خدا چه تود؟    حضرت عیسی(ع)    حضرت موسی (ع)     حضرت نوح (ع)     حضرت محمد(ص) 

3- پیامبر خدا(ص)،امام علی(ع) را مانند چه کسی مثال می زد؟    هارون        موسی(ع)     عیسی(ع)     خضر(ع) 

4- پیامبر خدا(ص) فرمود«شایسته نیست که مسلمان ، چیزی از 00000بردارد جز با رضایت او»

5- یونس حکاک همسایه ی امام00000(ع) بود.

6- حضرت عیسی(ع) مژده ی آمدن کدام پیامبر را به مردم می داد؟

7- سهیل چه زمانی می تواند دانش آموز با نشاط و موفقی باشد؟

8- خداوند در قرآن ،چه سفارشی در باره ی پدر و مادر می فرماید؟

پیک پنجم

-فعل های (می مانم – ماندم) به ترتیب کدام زمان ها را نشان می دهد؟

گذشته - حال            حال-آینده               حال - گذشته            گذشته – آینده

2- کدام کلمه جمع نیست؟

بانوان                       خندان                        جوانان                     ایرانیان

3- کدام کلمه با بقیه متفاوت است؟

درمانگاه                   سحرگاه                     اردوگاه                     دانشگاه

4- یکی از منابع تحقیق درباره ی بزرگان........ می باشد.

زندگی نامه               لغت نامه                    فرهنگ نامه              واژه نامه

5- معادل فارسی(ترمینال)کدام گزینه است؟

رایانه                       یارانه                         پایانه                       اندازه   

                                             (ریاضی)       

1- نسبت وزن رضا به حسین3به4 است،اگر مجموع وزن آن ها 77کیلو گرم باشد،وزن حسین چند کیلو گرم است؟

22                          33                            44                          55

2- حاصل ضرب تقریبی(12×48) کدام گزینه است؟

500                        600                          700                        800- 

3-نسبت 1به 5  شکلی رنگی است،یعنی چند درصد؟  

%20                       %40                         %60                       %80

 (تعلیمات اجتماعی)

1-کدام واقعه مبداء تاریخ مسلمانان می باشد؟

میلاد پیامبر(ص)         هجرت پیامبر(ص)         بعثت پیامبر(ص)         رحلت پیامبر(ص) 

2- ابو مسلم خراسانی فرمانده ی سپاه کدام سلسله بود؟

بنی امیه                  سلجوقیان                  بنی عباس                غزنویان

3- کوچک ترین همسایه ی ایران کدام مورد است؟

عراق                       ترکیه                         ترکمنستان               ارمنستان

4- کدام مورد بر اجرای درست قوانین نظارت دارد؟

مجلس شورای اسلامی            دادگستری              دولت  هرسه مورد

5- مؤسس سلسه ی امویان چه کسی بود؟

ابوسفیان                  معاویه                       یزید                         مروان

6- کدام دریاچه متعلق به جمهوری آذربایجان است؟

مینگه چاو                 سوان                        وان                         ارومیه

(علوم تجربی)

1-در کدام وسایل زیر عدسی به کار نرفته است؟

عینک طبی               دوربین عکاسی           کوره ی آفتابی           میکروسکوپ

2-فسیل بیشتر مربوط به کدام قسمت از بدن موجودات است؟

مو،دندان،ناخن           ناخن،استخوان،صدف    دندان،استخوان،صدف  ماهیچه،استخوان

3-خاک بیشتر در چه جاهایی تشکیل می شود؟

بیابان             مراتع               جا های پر باران         ناحیه ی کوهستانی

4-نور خورشید پس از تجزیه به چند رنگ تبدیل می شود؟

5رنگ                       6رنگ                         7رنگ                       8رنگ

5-کدام عامل باعث فرسایش خاک نمی شود؟

رود ها وسیلاب ها      چرای دام ها     وزش باد و طوفان      خرد شدن سنگ ها                      

خوارزمشاهیان

1- چرا سلسله خوارزمشاهیان به این نام خوانده می شود؟ چون در ابتدا در منطقه خوارزم حکومت می کردند

2- یکی از پادشاهان معروف دوره خوارزمشاهیان چه کسی بود و در زمان او چه اتفاق مهمی افتاد؟ سلطان محمد خوارزمشاه - حمله مغول ها به ایران

3- مغول ها چگونه مردمی بودند؟ جنگجو و خونریز

4- مغول ها ابتدا به کجا حمله کردند؟ ابتدا کشور چین را تصرف کردند و پس از چندی با خوارزمشاهیان هم مرز شدند

5- فرمانده مغول ها چه کسی بود؟ چنگیز خان

6- چرا جنگیز خان کاروان بازرگانی به ایران فرستاد؟ می خواست با خوارزمشاهیان روابط بازرگانی برقرار کند

7- بهانه چنگیز خان برای حمله به ایران چه بود؟ حاکم یکی از شهرهای مرزی ایران به بهانه این که تعدادی جاسوس وجود دارد، کاروان مغولان را غارت کرد و بیشتر بازرگانان مغول را کشت.وقتی خبر به چنگیز خان رسید تصمیم گرفت به ایران حمله کند

8- سلطان محمد خوارزم شاه در مقابل حمله مفول ها چه کرد؟ به جای ایستادگی از مقابل دشمن فرار کرد

9- مغول ها در ایران چه کردند؟ شهر های ایران را ویران کردند و بسیاری از مردم را کشتند و چون از تمدن و فرهنگ بی بهره بودند کتابخانه ها ، مدرسه ها و مساجد را به آتش کشیدند

10- مردم در مقابل تسلط مغول ها چه کردند؟ بسیار تلاش کردند تا مانع تسلط بیگانگان شوند اما چون حکومت قوی مرکزی وجود نداشت که رهبری مردم را بر عهده بگیرد ، موفقیتی به دست نیاوردند و سرکوب شدند

11- چند سال بعد از حمله مغول ها ، قوم دیگری به ایران حمله کردند؟ 160 سال بعد

12- فرمانده قوم متجاوز که بعد از مغول ها به ایران حمله کرد چه کسی بود؟ تیمور گورکانی

13- تیمور چگونه مردی بود؟ خشن و بی رحم

14- نتیجه حمله تیمور به ایران چه بود؟ حکومت های محلی از بین رفت و بیشتر شهرها و روستاها به ویرانه تبدیل شد

15- رفتار جانشینان تیمور در زمان حکومت بر ایران چه فرقی با رفتار خود تیمور داشت؟ جانشینان تیمور تحت تاثیر فرهنگ و تمدن ایران قرار گرفتند و به علم و دانش توجه بسیار نشان دادند و برای ابادانی ایران کوشیدند

16- کدام شخصیت علمی و تاریخی توانست مغول ها را با تمدن و غرهنگ ایران آشنا کند؟ خواجه نصیر الدین طوسی

17- از شاعران معروف دوره تیموریان چند تن را نام ببرید؟ سعدی- مولوی- حافظ- جامی

18- یکی از نهضت هایی را که در مقابل تسلط مغول ها بر ایران مقاومت مسلحانه می کردند را بنویسید؟ نهضت سربداران در نیشابور و خراسان

19- مغول ها در چه سالی به ایران حمله کردند؟ 611 هجری قمری

20- یکی از آثار معروف دوره تیموریان را بنویسید. مسجد گوهرشاد در مشهد در کنار حرم امام رضا(ع) که به دشت پسر تیمور به نام شاهرخ ساخته شد


                                                                    به نام خدا                            28/10/1391  هرمزانی

نام وشماره:                                              مشق هفتگی دانش آموزان کلاس ششم دبستان مریم

 

مهشاد ونیوشا به نسبت 5 به 3 به مادرشان کمک کردند .اگر نیوشا 45دقیقه کمتر ازمهشادکمک کرده باشد .نیوشا چندساعت کمک کرده است؟

 

 

غزال وساغر به نسبت 3به 5 به پدرشان کمک کرده اند .اگر هردو16روز کارکرده باشند، ساغر چندروزبیشترکمک کرده است؟

 

 

وزن یک کیسه سیب زمین سه باراندازه گرفته شده است .کدام عدداندازه ی دقیق تری رانشان می دهد؟      3 کیلو گرم  FORMCHECKBOX                  307 گرم  FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003300000000000000000000000000000000000000000000000000                  4/306 گرم FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003400000000000000000000000000000000000000000000000000

 

 

طول کتاب ریاضی خود راباتقریب کمتراز 1/0 اندازه بگیرید.

 

 

روی محوراعداد جمع  75/3 و  رانشان دهید.

 

 

تقسیم  16÷ 08/324 را تا دورقم اعشار بدست آورید.

 

 

 

 

تقسیم  1/2÷ 24/19 را تا دورقم اعشار بدست آورید.

 

 

شش نفر درمسابقه دو شرکت کردند : نگار مسیر      مریم    مسیر      سحر    هانیه   مسیر        کیمیا   مسیر        مهدیه    مسیر     راطی کرده است . کدام یک مسیر بیشترین را طی کرده است ؟ چگونه محاسبه کردید؟                  

    

 

چند تا  در  جای می گیرد . با محوراعداد نشان بده. 

 

 

هرلیوان شربت با لیتر پرمی شود . اگر  هرلیوان پرشود،برای پذیرایی 15نفر چندلیترشربت بایدتهیّه کرد؟با راه حل 

 

 

یک آب میوه گیر  کیلو گرم پرتقال رابه قیمت 2000تومان خرید. پس ازآب گرفتن پرتقالها متوجه شد  لیوان آب پرتقال گرفته است.

آب پرتقالهارالیوانی چندبفروشد تاضرر نکند؟

 اگربخواهد %10سودکند،هرلیوان آب پرتقال رابایدچندبفروشد؟

 

 

شکل پیوسته رارسم کنید.

 

 

روی محوراعداد یا شکل نشان بدهید که %15 کمتر از %35 می باشد.

 

 

آیا می توانید بدون تقسیم کردن بگویید که حاصل 15×12 چند برابر 5/1×2/1 می باشد ؟ چگونه؟ 

 

 

 جواب تقسیم 3÷1 راتایک رقم اعشار بنویسید

 

 

خانواده سودابه برای زیارت به مشهدمقدّس باماشین سفرکردند. آنهامسیر 8/423کیلومتری را در4/5ساعت پیمودند .حساب کنید به طورمتوسط درهرساعت چندکیلومترطی کرده اند؟

 

 

اگر صورت کسری را5برابرکنیم ومخرج آن راتغییر ندهیم ،آن کسر چه تغییری خواهد کرد؟

حالا اگر مخرج کسر رانصف کنیم وصورت آن راتغییرندهیم آن کسر چه تغییری می کند؟

ودرآخراگر صورت را5 برابرومخرج رانصف کنیم چه می شود؟ 

 

 

مجموع 3زاویه 230درجه است . دوتاازآنان مکمل اند. متمم زاویه ی سوم چند است؟

 

 

اگرعدد 68759را سرراست کنیم وعدد70000رابنویسیم ،آن عددراچگونه وباچه تقریبی نوشته ایم؟

 

 

سه برابرپول پگاه با 5برابرپول مریم برابراست .اگر پول هردو 36000 تومان باشد ،سهم هرکدام چقدراست؟

 

 

ازیک بطری 5/1لیتری پر، دریک لیوان خالی ،آب می ریزیم به طوری که هم اکنون هم بطری وهم لیوان  آب دارند. حجم لیوان چندلیتراست؟

 

 

40درصد عددی 44می باشد، 44درصد آن عددچمداست؟

 

 

شش روش تولید انرژی رانام ببرید. 

 

 

چه نیرویی سبب این اتفاقات شده است ؟

وقتی شیرآب رابازمی کنیم ،آب به سمت پایین جاری می شود؟وقتی بادکنکی رامالش می دهیم وبه دیوارمی چسبد؟

وقتی دریخچال به بدنه ی یخچال می چسبد وبسته می شود؟

وقتی ترمزماشین راازحرکت بازمی دارد؟

وقتی جسمی راهل می دهیم وپس ازمدتی متوقف می شود؟

 

 

درچه چیزی انرژی به طورطبیعی ذخیره شده است ؟

 در جه چیزی انرژی حرکتی نهفته شده است؟

درچه چیزی انرژی الکتریکی نهفته شده ایت؟ 

 

 

درارتفاع یک سان هرچه جرم جسم بیشترباشد انرژی ذخیره ای (پتانسیل ) آن ................. است.

نیروی پتانسیل کدام بیشتراست ؟دوجسم باجرم یکسان ولی ارتفاع متفاوت ؟

 

 

چراصفحه های خورشیدی درشب کارنمی کنند؟

 

 

با توجه به کالری مواد داده شده بگویید:   گوشت : 1/2کالری    کره: 5/7 کالری    نان:  9/2

نیلوفر با خوردن 200گرم نان و25گرم کره برای صبحانه چه مقدار انرژی برحسب کالری کسب کرده است؟

 

 

وقتی ماشینی ازحرکت می ایستد انرژی حرکتی آن به چه شکلی ازانرژی تبدیل می شود؟ 

 

 

در اعمال زیرتبدیل انرژی چگونه می باشد؟ باتری -

                              ماشین کوکی اندژی ذخیره ای به انرژی حرکتی

تلویزیون                                            سوت پلیس

لامپ                                                  بخاری برقی

 

 

4 اثر نیرو رابنویسید.

 0 توقف جسم       1

 

 

به محدوده ی بین 100تا350کیلومتری درون زمین ، .............................   می گویند.

 

 

کدام یک ازکاغذهای زیررانمی توان بازیافت کرد؟ دلیل آن رابنویسید.

کاغذآغشته به موادغذایی FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000    دستمال کاغذی بهداشتی FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000   روزنامه  FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000    دفتر FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000         کارتن FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000    شانه ی تخم مرغ FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000   کاغذآغشته به گریس وروغن  FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000   کاغذهای شبرنگ FORMCHECKBOX FFFFFFFF650000001400060043006800650063006B003100000000000000000000000000000000000000000000000000   

 

 

دلیل تقسیم بندی زمین به 5 لایه و3 لایه رابنویسید؟

 


                                       به نام خدا                        نام ونام خانوادگی:

      مشق هفتگی دانش آموزان کلاس پنجم دبستان غیرانتفاعی مریم      21/7/1391  هرمزانی

 

مجموع سه عدد ( سی ونه میلیاردو هشت میلیون وبیست  و    دومیلیون وسی صدو یک هزاروششصد   و    صدو چهل وچهارمیلیاردو دوازده میلیون وهجده )   چندمی شود؟

 

 

عدد سی ونه میلیاردو یک هزاروهشتاد چندتاصفردارد؟

 

 

درتقسیمی مقسوم علیه492وباقی مانده 17 وخارج قسمت 32 می باشد.مقسوم چه عددی است؟( آن تقسیم را نشان دهید) 

 

 

درعدد (8203418) رقم 8 درچه مرتبه ای قراردارد؟

 

 

چه کسری ازشکلهای زیررنگ شده است؟ 

 

 

درجای جای خالی عددمناسب بنویسید.

 

 

جواب صحیح بدهید.     دوروزچه کسری ازهفته است؟          فصل زمستان چه کسری از فصلها می باشد           

 

 

درجای خالی عددمناسب بنویسید.

 

 

ثلث پولی 300تومان می باشد.خمس آن پول چندتومان می باشد؟ یاباشکل نشان دهید ویااینکه عملیات انجام دهید 

 

 

عدد    240916783010    راباحروف بنویسید.

 

 

کسر سه هفتم رابارسم شکل نشان دهید. 

 

 

آب ازدواتم                      و یک اتم                    درست شده است.

 

 

فاصله بین مولکولهای                           بیشترازجامد می باشد.

 

 

ملکول راتعریف کنید.

 

 

به چه موادی عنصرمی گویند.شکل بکشید

 

 

ربایش ملکولی کدام بیشتراست؟                            چوب              آلومینیوم               اکسیژن                     مقوا

 

 

کدام ترکیب نیست؟                  نمک              نفت           طلا             شیشه

 

 

کدام دسته ازمواد اتم یکسانی دارند ؟        مس ّاکسیژن        نمک ، اکسیژن              جیوه ، نشاسته            مس ، آب

 

 

چراخاصیت های چوب باشیشه متفاوت دارد؟ 

 

 

نحوه ی قرارگرفتن ملکولهای مایعات رابارسم شکل نشان دهید.

 

 

جنبش ملکولهای کدام یک بیشتراست؟         آهن       فولاد    مس     کاغذ

 

 

شعر ( به هزارنقش زیبا         گل وسبزه  راکشیدی)  ازکیست؟

 

 

معنی ((نومیدم مساز بگیردستم)) یعنی چه؟

 

 

مخالف هرکلمه رابه هم وصل کن  :   درون    کوتاه  شجاع              هنرمند             دور    بی هنر           ترسو            نزدیک                       بیرون                      بلند                                

 

 

به نظرشما دانش آموزان عزیز چراکشوربه قسمتهای مختلف تقسیم شده است؟

 

 

نام شهرمحلّ زندگی خودرابنویسیدوبگویید ازچه نوع آب وهوایی برخوردارمی باشد؟

 

 

نام پدرومادرپیامبراسلام (ص) رابنویسید.

 

 

روزعید مبعث را درتقویم پیداکنید وبنویسیدکه چرااین روزدرکشورهای اسلامی تعطیل رسمی است؟

 

 

حضرت محمد(ص)دوران کودکی ونوجوانی خودراچگونه پشت سرگذاشت؟دردوخط بنویسید.

 

 

معنی استقلال چیست 

 

 

حکومت ایران درچه تاریخی به جمهوری اسلامی تبدیل شد؟

 

 

چنددرصد ازمردم ایران به جمهوری اسلامی رای آری دادند؟

 

 

سه قوّه ی اصلی جمهوری اسلامی رانام ببرید 

 

 

به نام خدا


انرژی پتانسیل گرانشی یکی از انواع انرژی پتانسیل است ، در این قسمت با خصوصیات این نوع انرژی آشنا می شویم. 


http://s1.picofile.com/file/6399457742/40246_245516.jpg

قطرات آبی که در حال ریزش هستند ، دارای انرژی پتانسیل گرانشی اند





یادآوری


در قسمت اول این بخش دانستید که انرژی عاملی غیر مادی و غیر قابل دیدن و حس کردن و بوییدن است که باعث تغییر وضعیت در ماده می شود . در قسمت های بعد دانستید که انرژی صورت های مختلفی دارد که یکی از صورت های آن انرژی پتانسیل است ، انرژی پتانسیل انرژی  ای است که جسم بواسطه ی مکانش در خود ذخیره می کند . همچنین دانستید که جسمی که حاوی انرژی پتانسیل است ، می تواند کار انجام دهد .( مثال هایی از قبیل فشرده کردن فنر ، کشیدن زه کمان و ... همگی نشان می دهند که جسمی که دارای انرژی پتانسیل است توانایی انجام دادن کار را دارد )


هنگامی که با انرژی پتانسیل آشنا شدید دانستید که این انرژی نیز انواع مختلفی از قبیل انرژی پتانسیل گرانشی ، انرژی پتانسیل الکتریکی و ... دارد. در این قسمت با انرژی پتانسیل گرانشی آشنا می شویم.



 

انرژی پتانسیل گرانشی


هنگامی که می خواهید جسمی را بلند کنید باید در مقابل گرانی کار انجام دهید ، هنگامی که جسم را بلند می کنید جسم انرژی ای را در درون خود ذخیره می کند که به این نوع انرژی ، انرژی پتانسیل گرانشی می گویند . به طور کلی می توان انرژی پتانسیل گرانشی را بدین صورت تعریف کرد :


((هر جسم به سبب ارتفاع خود از سطح زمین ( یا هر سطح دیگر ) انرژی ای در خود ذخیره می کند که به آن انرژی پتانسیل گرانشی می گویند ))


 توجه کنید که تعریف دقیق انرژی پتانسیل بدین شرح است :


((انرژی ای که جسم به سبب موقعیت خود در میدان گرانشی دارد را انرژی پتانسیل گرانشی می گویند.))


اما از آنجاییکه هنوز با مفهوم میدان گرانشی آشنا نشدید آن را به صورت بالا تعریف می کنیم. برای آنکه متوجه مطالب گفته شده شوید به این مثال توجه کنید :


_ توپی را بر روی زمین می گذاریم این توپ هیچ گونه تغییر وضعیتی نمی دهد ، و این بدلیل آن است که توپارتفاعی ندارد و از آنجا که توپ هیچ تغییر وضعیتی از خود نشان نمی دهد ، متوجه می شویم که توپ هیچ انرژی ای ندارد. اما هنگامی که این توپ را تا ارتفاعی بالا می برید این توپ حاوی انرژی پتانسیل گرانشی می شود ، زیرا هنگامی که آن را رها می کنید سقوط می کند و سقوط کردن به معنای تغییر وضعیت توپ از حالت ساکن به متحرک است . بنابراین با توجه به تعریف انرژی ، متوجه می شویم که انرژی ای باعث این تغییر وضعیت در توپ شده است ، که این انرژی به ارتفاع توپ از سطح زمین بستگی دارد ( یعنی هر چه ارتفاع توپ را بیشتر می کنید انرژی پتانسیل توپ بیشتر می شود ) به همین دلیل متوجه می شویم که توپ انرژی پتانسیل گرانشی دارد ( بدلیل ارتفاعی که توپ از سطح زمین دارد متوجه شدیم که  توپ حامل انرژی پتانسیل گرانشی است )



برای آنکه بتوانید مقدار انرژی پتانسیل گرانشی را بدست آورید می توانید از رابطه ی زیر استفاده کنید:

ارتفاع × وزن = انرژی پتانسیل گرانشی


و ار آنجا که


جرم × شتاب گرانی = وزن


داریم :


ارتفاع جسم × شتاب گرانی × جرم جسم = انرژی پتانسیل گرانشی


که به زبان ریاضی خواهیم داشت :


U = m.g.h


نکته : توجه کنید که شتاب گرانی ( g ) در سطح زمین برابر با 10 متر بر مجذور ثانیه است . اما در سطح اجرام آسمانی دیگر این مقدار متفاوت است . مثلا شتاب گرانی در ماه تقریبا یک ششم مقدار شتاب گرانی زمین است که این مقدار برابر می شود با 1.66 متر بر مجذور ثانیه.


نکته : یکای انرژی پتانسیل گرانشی ژول ( j ) است و یکای جرم کیلو گرم  ( kg ) و یکای شتاب گرانی متر بر مجذور ثانیه ( m/s2) و یکای ارتفاع متر ( m ) است.


سوال : با توجه به آن چه آموختید به پرسش زیر پاسخ دهید :


چرا هر چه جسمی را از ارتفاع بالاتر رها می کنیم ، محکم تر به زمین بر خورد می کند؟!




آشنایی بیشتر با انرژی پتانسیل گرانشی


در قسمت های قبل دانستید که کاری که بر روی یک جسم انجام می شود برابر است با :


کسینوس زاویه بین نیرو و جابه جایی × جابه جایی × نیرو = کار


که به زبان ریاضی خواهیم داشت :


W = F.d.cosΘ


هنگامی که می خواهیم جسمی را بلند کنیم تا دارای انرژی پتانسیل شود ، باید بر روی آن جسم کار انجام دهیم . جسم کاری را که بر رویش انجام می شود را به صورت انرژی پتانسیل در خود ذخیره می کند ، بنابراین می توان نتیجه گرفت که :


انرژی پتانسل گرانشی = کاری که بر روی جسم انجام می دهیم


به عبارت دیگر :


W = U


باید توجه کنید هنگامی که می خواهیم بر روی جسمی کار انجام دهیم تا آن را تا ارتفاعی بلند کنیم ، مسیری که برای رساندن آن جسم تا ارتفاع مورد نظر انتخاب می کنیم تأثیری در مقدار انرژی پتانسیل گرانشی ندارد و انرژی پتانسیل گرانشی همیشه در آن ارتفاع ثابت است . برای آنکه متوجه مطالب گفته شده شوید به شکل زیر توجه کنید :


http://s1.picofile.com/file/6389528168/%D8%A7%D9%86%D8%B1%DA%98%DB%8C_%D9%BE%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%B3%DB%8C%D9%84_%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B4%DB%8C.bmp

هنگامی در می خواهید توپ را از A به B برسانید به باید بر روی آن کار انجام دهید . اما کاری که در هر سه حالت بر روی جسم انجام می دهید ثابت است . علت این موضوع را  می توان با توجه به رابطه ی کار فهمید . مثلا در شکل اول ( سمت چپ ) چون زاویه میان نیرو و جابه جایی صفر است ( و کسینوس صفر درجه برابر 1 است ) رابطه ی کار برابر است با W = Fd اما در شکل دوم دوم ( وسط ) مقدار جابه جایی بیشتر شده اما بدلیل آن که میان نیرو و جابه جایی زاویه بوجود آمده از مقدار F.d کم می شود و کار انجام شده با همان مقدار سمت چپ یکی است . ( در مورد شکل سمت راست نیز همینطور است )


ممکن است که این سوال پیش بیاید که اگر استفاده از سطح شیب دار در مقدار کار انجام شده تفاوتی ایجاد نمی کند پس استفاده از سطح شیب دار چه سودی دارد ؟


پاسخ : استفاده از سطح شیب دارد صرفا انجام دادن کار را ساده تر می کند و در مقدار کار انجام شده تأثیری ندارد.


نکته ی مهم دیگری که در مورد انرژِ پتانسیل گرانشی اهمیت دارد این است که انرژی پتانسیل یک جسم به ارتفاع آن جسم از سطح انتخاب شده بستگی دارد نه سطح زمین ! برای آنکه متوجه این مطلب شوید به مثال زیر توجه کنید :


هنگامی که جسمی به جرم 2 کیلو گرم را در ار تفاع 40 متری زمین قرار می دهید انرژی پتانسیل گرانشی جسم 800 ژول می باشد اما هنگامی که ارتفاع جسم را نسبت به پشت بام ساختمانی که 20 متر ارتفاع دارد در نظر بگیریم ( یعنی سطحی که انتخاب می کنیم بجای زمین پشت بام ساختمان باشد ) انرژی پتانسیل جسم نسبت به پشت بام برابر است با :


طبق رابطه انرژی پتانسیل گرانشی داریم :


u = m.g.h


مقدار H برابر است با ارتفاع جسم از سطح زمین منهای ارتفاع ساختمان ( چون سطح انتخاب شده دیگر زمین نیست ) بنابراین داریم :


h = 40 -20 = 20 m


حال اعداد را جایگزین معادله می کنیم ، در نتیجه داریم:


u = m.g.h = 2 × 10 × 20 =400 j


بنابراین انرژی پتانسیل جسم هنگامی که سطح مورد نظر ، پشت بام ساختمان باشد برابر با 400 ژول است.


انرژي


انرژي


در محيط اطراف ما چيزهايي در حال حركت و جابجايي هستند. موادي تغيير مي كنند و خاصيت آنها عوض مي شود .

 


در تمام اين پديده ها، عامل مشتركي وجود دارد.

.:: انرژي ::.

 

انرژي را توانايي انجام كار گويند.
انرژي عاملي است كه باعث حركت يا تغييراتي در مواد مي شود.
يكاي اندازه گيري انرژي به افتخار دانشمند به نام جيمز ژول ، ژول ناميده شده است.
دسته بندي انرژي به دو صورت انجام مي گيرد.

الف: بر اساس صورتهاي انرژي
 
ب : بر اساس انواع انرژي 



الف: صورت هاي انرژي


1) انرژي شيميايي:

صورتي از انرژي است كه در مولكول هاي بعضي از مواد ذخيره شده است. انرژي موجود در مواد غذايي،انرژي سوخت هايي چون نفت و بنزين و ...


اين صورت انرژي را نمي توان از روي ظاهر آن تشخيص داد و براي آزاد كردن اين انرژي ، يك تغيير شيميايي لازم است.
در هر گرم از غذايي كه ما مي خوريم و يا سوختي كه در ماشين مي ريزيم، مقداري انرژي شيميايي ذخيره شده است.
اين انرژي را با واحد كيلوژول بر گرم  بيان مي كنند. به طور مثال انرژي شيميايي نفت 9/47 كيلوژول بر گرم است يعني در هر گرم نفت مقدار 9/47 كيلوژول (47900 ژول) انرژي شيميايي ذخيره شده است.
يكي از مشكلات بسيار مهم استفاده از سوخت ها، آلوده كردن هوا به علت توليد گازهاي كربن دي اكسيد و گوگرد دي اكسيد است.


2) انرژي گرمايي :

صورتي از انرژي است كه به جنبش مولكول ها بستگي داد.
هرچه تعداد مولكول هاي يك جسم بيشتر و جنبش مولكول هاي آن بيشتر باشد. انرژي گرمايي آن بيشتر است.
از اين انرژي در پختن غذا، گرم كردن خانه و ... استفاده مي شود.


3) انرژي نوراني:

صورتي از انرژي است كه از جايي به جاي ديگر منتقل مي شود.


4) انرژي الكتريكي:

يكي از صورتهاي انرژي است كه در زندگي روزمره بيشترين استفاده را دارد.
زيرا اين انرژي به راحتي منتقل شده و به آساني به صورتهاي ديگر انرژي تبديل مي شود.
انرژي الكتريكي را مي توان از طرق باد، آبهاي جاري و سوزاندن سوختها به دست آورد.

5) انرژي صوتي:

اين صورت انرژي باعث حركت مولكول هاي هوا شده و به آساني از يك نقطه به نقطه ديگر منتقل مي شود.

6) انرژي مكانيكي:

تمام اجسام در حال حركت داراي انرژي مكانيكي هستند.

     


7) انرژي هسته اي (اتمي):

در هسته بعضي از اتم هاي سنگين مانند اتم اورانيوم و توريم انرژي قابل ملاحظه اي ذخيره شده است.
اين انرژي مانند انرژي شيميايي از روي ظاهر آن قابل تشخيص نيست و براي آزاد كردن آن يك واكنش هسته اي لازم است.
اگر هسته اتم هاي سنگين شكافته شود مقدار قابل ملاحظه اي انرژي بخصوص گرما توليد مي كند. از اين انرژي براي به كار انداختن توربين هاي بخار براي توليد برق استفاده مي شود.
شما در سالهاي آينده با اين انرژي و راههاي آزاد كردن انرژي هسته اي به طور كامل آشنا خواهيد شد.


ب) انواع انرژي


1) انرژي پتانسيل :

انرژي ذخيره شده در اجسام را انرژي پتانسيل مي گويند.
وقتي فنري كشيده يا فشرده مي شود و يا وزنه اي از سقف آويزان مي شود داراي انرژي ذخيره شده است.
اين انرژي به صورتهاي مختلف در مواد ذخيره مي شود، بنابراين انرژي پتانسيل انواع گوناگوني دارد.


الف) انرژي پتانسيل گرانشي:

شخصي كه روي پله نردباني ايستاده است. جسمي كه بر روي طاقچه قرار دارد. سنگي كه بالاي كوه قرار دارد.

همه داراي انرژي ذخيره شده هستند.
اين نوع انرژي كه جسم فقط به علت ارتفاعش از سطح زمين دارد، انرژي پتانسيل گرانشي نام دارد.
يكاي اندازه گيري انرژي پتانسيل گرانشي( U ) ، ژول (j) مي باشد.

عوامل موثر بر انرژي پتانسيل گرانشي
1) جرم جسم(m)

يكاي اندازه گيريكيلوگرم(kg) 
هرچه جرم جسم بيش تر باشد، انرژي بيش تري در جسم ذخيره مي شود.

2) ارتفاع جسم از سطح زمين(h)

يكاي اندازه گيريمتر(m)
هرچه ارتفاع جسم از سطح زمين بيشتر باشد، انرژي پتانسيل گرانشي نيز بيشتر خواهد بود.

3) شتاب گرانش زمين (g)

يكاي اندازه گيريمتر بر مجذوز ثانيه (  )
شتاب گرانشي بر روي سطح زمين معادل   10 است.
(
در فصل بعد - نيرو - با اين مفهوم بيشتر آشنا خواهيد شد.)
انرژي پتانسيل گرانشي به روش زير محاسبه مي شود:

 

ب)انرژي پتانسيل كشساني:

اگر فنري را كشيده يا فشرده كنيم مقداري انرژي در فنر ذخيره مي شود.
هر چه فنر بيشتر كشيده يا فشرده شود ، انرژي ذخيره شده در آن بيشتر است.
انرژي ذخيره شده در فنر را انرژي پتانسيل كشساني مي گويند.


ج) انرژي پتانسيل الكتريكي:

انرژي ذخيره شده در بارهاي الكتريكي را مي گويند.
با اين انرژي در سال هاي آينده به طور كامل آشنا خواهد شد.


2) انرژي جنبشي:

انرژي كه جسم به علت حركت خود دارد، انرژي جنبشي گفته مي شود.
باد، آب جاري، اتومبيل در حال حركت، پرنده ي در حال پرواز و ... داراي انرژي جنبشي هستند.


عوامل موثر بر انرژي جنبشي:

الف) جرم جسم(m)

يكاي اندازه گيريكيلو گرم(kg) 
هرچه جرم جسم متحرك بيشتر باشد، انرژي جنبشي آن نيز بيشتر است.


ب) مجذور سرعت 

يكاي اندازه گيري  (متر بر ثانيه)
هرچه جسم با سرعت بيشتري حركت كند، انرژي جنبشي آن بيشتر خواهد بود.

انرژي جنبشي (k) را به روش زير مي توان محاسبه كرد:

 

مثال: شخصي به جرم 50 كيلو گرم با سرعت 2 متر بر ثانيه در حال حركت است . انرژي جنبشي اين شخص را محاسبه كنيد.

 

نكته: انرژي از هر صورتي كه باشد ممكن است از نوع جنبشي يا پتانسيل باشد.
انرژي گرمايي ، نوراني، الكتريكي از نوع جنبشي و انرژي شيميايي و هسته اي از نوع پتانسيل هستند.
انرژي مكانيكي هم به شكل انرژي جنبشي و هم به شكل انرژي ذخيره شده(پتانسيل ) مي تواند باشد.

 

مثال:
انرژي وزنه آويخته شده، فنر كشيده شده            مكانيكي از نوع پتانسيل است.


انرژي وزنه رها شده، فنر رها شده            مكانيكي از نوع جنشي است.

 


گلوله در نقطه 1 داراي انرژي پتانسيل مكانيكي است. زيرا گلوله از سطح زمين ارتفاع دارد.
گلوله در نقطه 3 داراي انرژي مكانيكي جنبشي است . زيرا گلوله در حال حركت است.

 


تبديل انرژي:

در شرايط مناسب انرژي را مي توان از يك صورت به صورت ديگر يا از يك نوع به نوع ديگر تبديل كرد.

چند مثال براي تبديل انرژي:

 مكانيكي    انرژي الكتريكي


  
گرما    انرژي الكتريكي


انرژي جنبشي   انرژي پتانسيل


نوراني و گرمايي   انرژي الكتريكي


 
انرژي جنبشي   انرژي پتانسيل


 
انرژي نوراني   انرژي شيميايي

نكته: منبع اصلي تمام صورتها و انواع انرژي ، خورشيد است.

 

به طور مثال انرژي موجود در مواد غذايي ، انرژي شيميايي است.
گياهان سبز با استفاده از انرژي نوراني خورشيد عمل فتوسنتز(غذاسازي) را انجام مي دهند. در اين عمل انرژي نوراني خورشيد به انرژي شيميايي تبديل مي شود. اين انرژي در گياهان ذخيره مي شود . با خوردن اين گياهان و يا حيواناتي كه از اين گياهان تغذيه كرده اند، اين انرژي به بدن ما منتقل مي شود. در هنگام فعاليت هاي روزمره اين انرژي آزاد شده و به صورت هاي مختلفي به خصوص گرما و مكانيكي تبديل مي شود.


پايستگي انرژي :
قانون پايستگي انرژي بيان مي كند كه انرژي نه خود به خود به وجود مي آيد و نه خود به خود نابود مي شود، بلكه از صورتي به صورت ديگر يا از نوعي به نوع ديگر تبديل مي شود. معمولاً وقتي مي خواهيم يك صورت انرژي را به صورت ديگر تبديل كنيم، مقداري از انرژي اوليه به صورت هاي ديگري كه مورد نظر ما نيست تبديل مي شود.

مثال 1:

يك ماشين اسباب بازي را در نظر بگيريد كه به طور كامل كوك شده است اگر آنر ا رها كنيد. انرژي پتانسيل كشساني آن آزاد شده و به انرژي جنبشي مكانيكي تبديل مي شود ولي بعد از توقف اسباب بازي چرخهاي آن نيز گرم شده است. يعني بخشي از انرژي پتانسيل به انرژي گرمايي نيز تبديل شده است.
اين انرژي گرمايي در اثر اصطكاك چرخ ها با زمين و اصطكاك مولكول هاي هوا با بدنه اسباب بازي بوجود آمده است.


مثال 2:

وقتي يك خودرو حركت مي كند . انرژي شيميايي ذخيره شده در بنزين به انرژي مكانيكي (حركتي) تبديل مي شود، اما بخشي از اين انرژي به گرما تبديل مي شود به همين دليل و قتي خودرو را روشن مي كنيم، پس از مدتي موتور آن داغ مي شود.

ميدانيم منبع اصلي تمام انرژي ها ، خورشيد است.
در مثال 1 ، انرژي موجود در اسباب بازي چگونه از خورشيد تأمين مي شود؟

 

 

 

 

تحلیل محتوا و اهداف کتاب تعلیمات اجتماعی کلاس پنجم

تحلیل محتوای کتاب جغرافیای پنجم

 

به نام خدا

تحلیل محتوا و اهداف کتاب تعلیمات اجتماعی کلاس پنجم

* کتاب تعلیمات اجتماعی کلاس پنجم ابتدایی شامل 3بخش یا واحد درسی می باشد که مجموعا در 165 صفحه ارائه گردیده است. این کتاب آخرین بار در سال 1381 مورد تجدید نظر کلی و بازنویسی قرار گرفت. این کتاب با کد 24 در دفتر برنامه ریزی وتالیف کتب درسی قابل شناسایی است.

  *  مولفان این کتاب عبارتند از مرحوم حسین خلیلی فر،دکتر غلامعلی حدادعادل و گروه تاریخ دفتر برنامه ریزی و تالیف کتب درسی

  *  این کتاب شامل 3 بخش جغرافی در 71صفحه و 16 درس ،تاریخ در 60 صفحه و 15 درس ، تعلیمات مدنی در 27 صفحه و 9 درس می باشد.

                                  بخش اول :جغرافی

در بخش جغرافی ،در حالت کلی هر درس شامل بخشهای زیر است :
1- متن درس
2- نقشه های که در مورد متن است.
3-فعالیت در کلاس
4-پرسشهایی از درس
5-تصاویر مربوط به آن درس

گفت و گو در کلاس و نمودارهای مختلف و قسمت برای مطالعه نیز در بعضی از درسها به چشم می خورد.
در قسمت متن همۀ درسها به جز 2 درس آخر یعنی درس 15 و 16 ،متن با سوال هایی شروع می شود.

درس اول : تقسیمات کشوری
اهداف درس:
1- دانش آموز پس از پایان درس بتواند از استان ،شهرستان تعریفی داشته باشد.
2-شناساندن استانها و مراکز آنها
3-یاد گیرنده بتواند حدود استانها را با نواحی سه گانۀ آب و هوایی انطباق دهد.
4-فراگیر بتواند استان و شهرستان وشهر یا روستایی که در آن زندگی می کند را مشخص نماید.
 محتوای درس شامل تعاریف نقشه ها و فعالیت در کلاس می باشد که در آن مطالب از آسان به مشکل و از معلوم به مجهول پیش رفته است و کلا در امتداد مطالب یاد گرفته شده در سال چهارم می باشد.
 به نظر من بهترین روش تدریس این درس پرسش و پاسخ ودر فعالیتهای کلاس تشکیل گروهها و استفاده از روش فعال یاران در یادگیری می باشد که حقیر دز طی این چند سال انجام داده ام و نتایج قابل توجه رسیده ام . این درس قابل اجرا در یک جلسه می باشد.

  درس دوم :جمعیت ایران
اهداف:

1-فراگیر پس از پایان درس تعریفی از جمعیت بداند و بیان کند.
2-علل افزایش یا کاهش جمعیت را بداند و بیان کند.
3-پراکندگی جمعیت در نواحی سه گانۀ آب و هوایی را بیان نماید.
4-علل پر یا کم جمعیتی مناطق آب هوایی را بیان نماید.
5-مشکلات شهرهای پر جمعیت را بیان نماید.

 * محتوای درس شامل متن و تصاویر و نقشه می باشد. درس با سوالات ملموس برای فراگیران شروع می شود. نکتۀ مبهم این درس فعالیت در کلاس صفحۀ 6 است .نقشۀ صفحۀ7 نیز به خوبی نمی تواند هدف خود که پراکندگی جمعیت است را بیان کند.بهتر بود که بر روی این نقشه حدود آب هوایی نیز مشخص می گردید. تصاویر این درس فقط از 2 ناحیۀ آب وهوایی معتدل شمالی و کوهستانی میباشد.

روش تدریسی که من برای این درس انجام داده ام و پیشنهاد می کنم ، در قسمت جمعیت و پراکندگی آن روش فعال یاران در یادگیری و در قسمت مشکلات شهرهای پر جمعیت و مهاجرت و فعالیتهای کلاسی روش بارش  مغزی مناسب است.
ارزشیابی از این درس همان ارزشیابی از کار گروهها در روش یاران در یادگیری می باشد.

 

          درس سوم : کشاورزی و دامپروری در ایران

اهداف درس :
1-دانش آموز با توجه به مطالب این درس کارکردهای کشاورزی و دامپروری را بیان نماید.
2-انواع کشاورزی در کشور را شناسایی و بیان کند.
3-فراگیران تشخیص دهند که کدام نواحی برای کشت کدام محصول مناسب است.
4-شکلهای مختلف دامپروری در کشور را توضیح دهد.

محتوای درس:
هر پنج اصل از اصول سازماندهی محتوا در تنظیم محتوای این درس به کار رفته است.تنها نکته ای که به نظر من می بایست در متن گنجانده می شد ،اهمیت خود کفایی در بخش کشاورزی و دامپروری است که هیچ اشاره ای به آن نشده است.

*  بهترین روش تدریسی که من برای این درس پیشنهاد می کنم استفاده از الـگوی فعـــال       کار آیی تیم  می باشد.
پس از انجام این الگو دو نمونه نمره فردی و گروهی به دست می آید که نتیجۀ پاسخ دهی به سوالات از نوع صحیح غلط و تشریحی  می باشد.

                             درس چهارم :انرژی نفت و گاز
اهداف :
1- مهمترین منابع انرژی را نام ببرند.
2-نقشۀ منابع نفن و گاز ایران تشریح نماید.
3-خود را ملزم به صرفه جویی در مصرف سوختها بداند و دلیل آن را بیان کند .

محتوای درس:
از زندگی روزانۀ دانش آموز شروع می شود با سوالاتی حس کنجکاوی او را بر انگیخته وبا کمک نقشه و تصاویر اهداف را پیاده می کند . نیاز اساسی این درس به نظر من تجربیاتی  است که دانش آموز در درس علوم تجربی در کلاس چهارم و پنجم دارد.

روش تدریس این درس با توجه به اینکه دانش آموز اهمیت وجود سوختها و نحوۀ مصرف آن را در زندگی تجربه کرده همان روش بارش مغزی می باشد که من در کلاس اجرا کرده ام.

ارزشیابی از درس می تواند  تهیۀ یک جدول با چند ستون و ردیف است که دانش آموز به صورت گروهی یا فردی به پر کردن آن که شامل نام استانها و منابع نفت و گاز و تاسیسات پالایشگاهی می باشد، اقدام نمایند.

                                      درس پنجم :صنایع ایران
اهداف درس :
1-با رسم شکلهای ساده مفهوم صنعت را بیان کنند.
2-پس از دریافت مفهوم صنعت ،آن را به 2 شاخۀ صنایع مصرفی و صنایع مادر تقسیم نمایند.
3-مثالهایی برای صنایع مصرفی بیان نمایند.
4-مثالهایی برای صنایع مادر بیان نمایند.

محتوای درس چندان جالب نیست در قسمت صنایع مادر و صنایع مصرفی دانش آموزان دچار ابهاماتی می شوند چرا که اصل حرکت از معلوم به مجهول به نظر من رعایت نشده است.

روش تدریس این درس با توجه به متن زیاد آن کاربرد روش فعال اعضای تیم می باشد. چون می توان متن درس را به قسمتهایی تقسیم نمود و سهم هر عضو از گروه را مشخص نمود. این روش را من طی چند سالی که در کلاس پنجم تدریس کرده ام ،انجام داده ام.

                 درس ششم : کدام کشورها با کشور ایران همسایه اند؟

اهداف درس :
1-فراگیر پس از مطالعه و بررسی نقشۀ صفحۀ 27 بتواند همسایگان ایران را نام ببرد.
2-با توجه به جهات جغرافیایی همسایگان ایران نام ببرد.
3- بفهمد که هر کشور آداب و دین و رسوم مخصوص به خود دارد.

محتوای درس:
عنوان درس یک سوال است که باعث ایجاد انگیزه در فراگیر می گردد. ایجاد حس احترام در یک جمله بیان شده است. اما یک مثال قابل لمس برای فراگیران لازم بود تا مفهوم را بهتر درک نمایند.

روش تدریس پرسش و پاسخ هراه با سخنرانی و کار با نقشه های مربوط می باشد، حجم درس کم می باشد ویک جاسه برای تدریس این درس کافی است.

درس هفتم :ترکمنســـــتان
اهداف درس :
1-موقعیت کشور ترکمنستان را نسبت به ایران که در شمال  و شمالشرق قرار دارد بیان کند و روی نقشه نشان دهد.
2-همسایگان دیگر ترکمنستانرا بشناسد وبیان نماید.
3-موقعیت آب وهوایی ترکمنستان را بشناسد.
4-رودها و دشتها و کوههای مهم ترکمنستان را نام ببرد.
5-پایتخت ،دین،زبان و شغل مردم این کشور را شناخته و بیان کند.
6-وضع اقتصادی ترکمنستان را بیان نماید.

محتوای درس:محتوای درس از آسان به سخت می باشد طوریکه درس با پیدا کردن کشور روی نقشه شروع می گردد. دانش آموز می بایست به صورت فعال روی نقشه کار کند و دریاها ،رودها،شهرها و.... را خود روی نقشه پیدا نماید. درس به طور کلی از کل به جز می باشد. نقشه و تصاویر این درس به خوبی بیانگر موقعیت کشور ترکمنستان می باشد ولی از رود مهم آمو دریا که نقش اساسی و مهم در کشاورزی و اقتصاد این کشور دارد هیچ تصویری ندارد.
روش تدریس پیشنهادی ،روش فعال یاران در یادگیری و طرح مسئله معلم می باشد در صورت  امکان استفاده از فیلم نیز مفید است.
ارزشیابی نیز همان تفسیر نمرات فردی و گروهی می باشد.

درس هشتم : جمهوری آذربایجان
اهداف درس:
1- فراگیر در پایان درس موقعیت کشور آذربایجان را روی نقشه نشان دهد.
2-موقعیت این کشور نسبت به ایران را که در شمال ایران قرار دارد ،بیان نماید.
3-وضع آب و هوایی این کشور را بشناسد وبیان کند.
4-دین ،زبان ،پایتخت و منابع این کشور را بیان کند.
5- وضع اقتصادی این کشور بیان نماید.

محتوای درس:
این درس شامل متن و نقشه و تصاویری از این کشور می باشد. محتوای درس به صورت طبیعی و طبق یک سلسله مراتب ارائه می گردد که هیچ نکتۀ مبهم و نامفهوم برای فراگیر ایجاد نمی کند.

روش تدریس پیشنهادی برای این درس روش فعال اعضای تیم می باشد ودر صورت امکان استفاده از روش دیداری-شنیداری می باشد.
ارزشیابی در این درس می تواند به این صورت باشد یک نقشه از این کشـــور تهیه ودر برگه هایی تکثیر کنیم که فراگیران به صورت فردی یا گروهی پایتخت و شهرهای مهم،رودها، نواحی کوهستانی  بیابانی و همسایه های این کشور را روی آن نشان دهند.
 

                                  درس نهم :ارمنســــــــتان

 اهداف : فراگیران پس از پایان درس بتوانند:
1-موقعیت ارمنستان را در شمال ایران روی نقشه نشان دهند.
2-وضع طبیعی و انسانی و اقتصادی این کشور را بیان کنند.

محتوای درس:
درس از نظر سازماندهی از کل به جز و حرکت از معلوم به مجهول ارائه گردیده است و استفاده از نقشه و کار بر روی آن باعث فعال شدن فراگیران می گردد.

روش تدریس یاران در یادگیری و ارائه سوالات واگرا در ابتدا توسط معلم و پاسخ دهی فردی و گروهی و بحث و تبادل نظر توسط رابطین گروهها و سپس جمع بندی و تکمیل توسط معلم روش پیشنهادی است که در صورت امکان در کنارآن استفاده از روش دیداری-شنیداری نیز توصیه می گردد.

ارزشیابی :تهیۀ نقشۀ ساده بر روی برگه
A4 و تکثیر به تعداد فراگیران صورت گیرد و از آنان خواسته شود در زمان مشخصی ئنسبت به تکمیل آن بپردازند.
                               درس دهم : ترکـــــــــیه
 اهداف درس :
1-شناساندن کشور ترکیه از نظر موقعیت جغرافیایی ، ناهمواریها و آب و هوا ، وضع اقتصادی و وضع انسانی
2-بر روی نقشه شهرها ،رودها،دریاها و نواحی آب وهوایی این کشور را نشان دهد .
محتوای درس :
تمام اصول سازماندهی محتوای یک درس در این درس رعایت شده است . متن درس به خوبی می تواند فراگیر را به اهداف برساند اما نکته ضعیف متن،استفاده از یک نقشه ی کوچک و نا مفهوم می باشد که استفاده از آن برای دانش آموز کلاس پنجم سخت می باشد.
روش تدریس:پس از یک بار روخوانی درس توسط فراگیران و توضیحات مختصر از طرف معلم و استفاده از یک نقشه می توان روش فعال کارایی تیم را به کار برد که پس از تفسیر دو نمونه نمرات فردی و گروهی نکات مبهم و جاهایی که نیاز به توضیح بیشتر دارد برای معلم آشکار می گردد.از همین نمرات و نیز کار با نقشه توسط فراگیران می توان به عنوان یک نمره ی ارزشیابی برای درس در نظر گرفت.



                                        درس یازدهم :عراق
اهداف درس:
1-شناساندن وضع طبیعی عراق به فراگیران
2-موقعیت کشور عراق و همسایگان آن را روی نقشه نشان دهد.
3-شناساندن وضع انسانی و اقتصادی کشور عراق
4-پایتخت و شهرهای مذهبی این کشور را روی نقشه نشان دهد.

محتوای درس:
شامل متن و نقشه و تصاویر می باشد.متن به گونه ای است که باعث ایجاد حس کنجکاوی و رغبت در فراگیران می گردد زیرا مطالب از آسان به پیچیده تنظیم گردیده است.پیدا کردن جواب سوالات از روی نقشه خود باعث یادگیری فعال می شود.

روش تدریس پیشنهادی:در صورت امکان روش دیداری،شنیداری  و با توجه به اهداف در س استفاده از روش پرسش و پاسخ و سخنرانی و نیز پژوهش گروهی نیز پیشنهاد می گردد.

ارزشیابی:تهیه ی تصاویر مربوط به زیارتگاههای ائمه ی اطهار و چسباندن آنها روی نقشه و نشان دادن شهرها و رودها روی نقشه و پرکردن جدول می باشد.

                               درس دوازدهم :افغانستان
اهداف درس:
1-شناساندن وضع طبیعی و اقتصادی و انسانی کشور افغانستان به فراگیران
2-فراگیران در روی نقشه پایتخت و چند شهر مهم،رودها و همسایه های افغانستان را بشناسند و نام ببرند.

محتوای درس:
با کار بر روی نقشه آغاز شده است و تصاویر به خوبی متن را برای فراگیران ملموس می کند.اما به نظر من اشاره به تاریخ و علت نابسامانی کشور در متن نیامده و همواره مورد سوال فراگیران می باشد.

روش تدریس:روش بحث گروهی و پرسش و پاسخ و نیز تشکیل گروه ها و کار روی نقشه و تهیه ی مطلب و تصاویر از اینترنت توسط گروه ها مفید است.ارزشیابی تهیه ی نقشه خالی از نوشته و تکثیر به تعداد فراگیران کلاس و پر کردن آن که شامل رودها و همسایه ها و شهرها می باشد و همچنین یک جدول بسیار مفید است.

                            درس سیزدهم: پاکســــتان

اهداف درس:شناساندن وضعیت اقتصادی،فرهنگی،طبیعی و انسانی کشور پاکستان به فراگیران

محتوای درس:با پرسش و پاسخ و کار بر روی نقشه آغاز شده و هر مطلب دارای چند تصویر می باشد در قسمت وضع اقتصادی توضیحات بسیار خلاصه و مبهم برای فراگیران می باشد.

روش تدریس:پس از تشکیل گروه ها،انتخاب روش فعال اعضای تیم را پیشنهاد میکنم ارزشیابی باید فردی باشد و نوع ارزشیابی عینی

                                         درس چهاردهم:قاره های جهان
اهداف درس:
1-فراگیران اقیانوس ها و قاره ها را روی کره ی جغرافیایی پیدا و نام ببرید.
2-تعاریفی از قاره و اقیانوس داشته باشند.
3-قاره آسیا را بشناسند وتوضیحات کلی از آن ارائه دهند.

محتوای درس:تنها درسی که در جغرافی کلاس پنجم اصول سازماندهی محتوا در آن رعایت نشده در س چهارده می باشد.مطالب از نظر تقدم و تاخر  چندان رعایت نشده و نویسنده،این مطلب را در نظر ندارد که مطالب درس برای فراگیران بسیار تازگی دارد.

روش تدریس:مانند اکثر مطالب علوم اجتماعی روش های فعال یاران در یادگیری یا اعضای تیم یا کارایی تیم و در صورت امکان روش دیداری،شنیداری پیشنهاد می گردد.

               درس پانزدهم: سیاره ی زمین چه شکلی دارد؟

اهداف درس:
1-فراگیران با در اختیار داشتن کره جغرافیایی بتوانند خط استوا،مدارها و نصف النهار ها را روی آن نشان دهند.
2-فراگیران از نظر تئوری برای اصطلاحات خط استوا،مدارها و نصف النهار تعریف هایی ارائه دهند.

روش تدریس:روش مکاشفه ای شبیه آنچه در علوم تجربی بکار می رود بسیار مفید است البته محدودیت اجرای این روش در کلاس،تعداد محدود کره های جغرافیایی در مدارس است.

ارزشیابی:به دو صورت تهیه سوالات کتبی و کار با کره جغرافیایی می تواند صورت گیرد.
                        درس شانزدهم:حرکت های زمین
اهداف درس:
1-فراگیران حرکات زمین را بشناسند و نام ببرند.
2-فراگیران علت به وجود آمدن شب و روز با طراحی وانجام آزمایش نشان دهند.

محتوای درس:باتوجه به مطالبی که در درس علوم فرا گرفته اند.محتوای درس قابل درک برای فراگیران می باشد اما محتوا خالی از مثال ها و ازمایش های قابل لمس برای فراگیران می باشد.

روش تدریس:در صورت امکان روش دیداری،شنیداری و نیز روش بحث گروهی مفید می باشد.

 

شگفتیهای میکروسکوپ

2012 Honorable Mentions


H. Aaron et al.

A. Agostino

S. Barati

G. Beakes

M. Bergami

W. Bettighofer

A. Bosco and
M. Vetter

M. Bridge

R. Büchi

V. Chepurnov

M. Crutchley

M. Dadpour

J. Dolan

S. Eberhard

C. Farrar et al.

C. Gautier

M. Gibson

R. Grimm

G. Günther

J. Hallfeldt

A. Jurkevich and 
M. Warmund

S. Khodaverdi

S. Khodaverdi

M. Kislin

L. Knight

C. Krebs

F. Labaune

F. Labaune

E. Lee

S. Lowry

S. Lüpold

P. Mahou et al.

P. Mahou et al.

K. Markey

J. Marrison

J. Martinek

P. McLean

J. Michels

A. Mikhaltsov

M. Miś

M. Miś

H. Misono

J. Myslowski

S. Nowotarski

J. Pakan

C. Pintér

J. Rollins

G. San Martin

I. Siwanowicz

I. Siwanowicz

I. Siwanowicz

I. Siwanowicz

W. van Egmond

W. van Egmond

W. van Egmond

R. Wagner

A. Wechezak

R. Weigert and
A. Masedunskas

A. Wheeler and
K. Braun

F. Xiong

ساختار زمین

ساختار زمین

زمین ساختاری لایه لایه دارد. لایه‌های زمین بر سه دسته تقسیم می‌شوند:

1- پوسته

2- گوشته                            

3- هسته

بشر از دیر باز به فکر مطالعه درباره زمین و ساختمان درونی آن بوده‌است از آنجا که مطالعه مستقیم اعماق زمین غیر ممکن است بیش تر مطالعات درباره زمین به روش غیر مستقیم است.

عمیق ترین چاهی که جهت مطالعه مستقیم حفر شده‌است در شوروی سابق حدود ۱۳ کیلومتر است در صورتی که شعاع کره زمین در حدود ۶۴۰۰ کیلومتر است

راه های مطالعه غیر مستقیم زمین:

آتشفشانهاچشمه‌های آب گرم امواج زلزلهسنگهایی که از سایر نقاط منظومه شمسی به زمین رسیده‌اند.

هسته

هسته: داغ ترین قسمت زمین که از دولایه تشکیل شده‌است لایه داخلی حالت جامد لایه خارجی حالت مایع است.

هسته زمین بیش تر از عناصر آهن و نیکل ساخته شده‌است.

خاصیت مغناطیسی زمین به خاطر همین دو عنصر در هسته می‌باشد.

گوشته:

 گوشته در اطراف هسته قراردارد که از دو قسمت نرم کره (خمیری شکل) و سنگ کره (قسمت سنگی) تشکیل شده است .

مواد سازنده گوشته: سیلسیماکسیژن - آهن - منیزیم - کلسیم

 

پوسته: خارجی ترین لایه زمین است که سطح آن دارای برجستگی(کوهها) و فرو رفتگی ها(اقیانوسها) می‌باشد ضخامت آن متفاوت است.

در زیر قاره‌ها ۲۰ تا ۶۰ کیلومتر – در زیر اقیانوسها ۸ تا ۱۲ کیلومتر است.

پوسته در زیر اقیانوسها شبیه لایه پایین پوسته قاره‌ای می‌باشد.

نرم کره : قسمت خمیری شکل گوشته را نرم کره گویند.

سنگ کره: پوسته سنگی و سخت زمین همراه با قسمت سنگی گوشته را سنگ کره گویند

سنگ کره بر روی نرم کره قراردارد و گاهی به آرامی جابه جا می‌شود که موجب وقوع زلزله می‌شود.

 

 

ریاضی پنجم


ریاضی


اعداد مرکّب به اعدادی می گویند که بیانگر زمان بوده و بر حسب ساعت ، دقیقه و ثانیه می باشند.

هر سال تقریبا  525600  دقیقه است .

یک ماه تقریبا  2500000 ثانیه است .

یک سال تقریبا  30000000 ثانیه است.

 هر قرن  تقریبا 50000000  دقیقه است که حدودا   3153600000  ثانیه است.

در هر شبانه روز، عقربه ی ساعت شمار دو  دور ، عقربه ی دقیقه شمار 24 دور ، و عقربه ی ثانیه شمار

1440دور می زند.

عقربه ی دقیقه شمار در هر 5 دقیقه  30 درجه حرکت می کند.در واقع در هر دقیقه عقربه ی دقیقه شمار

 6 درجه حرکت می نماید.

عقربه ی دقیقه شمار باید 12 دقیقه حرکت نماید تا عقربه ی ساعت شمار یک بخش به جلو حرکت نماید.

پس نتیجه میگیریم سرعت عقربه ی دقیقه شمار 12 برابر عقربه ی ساعت شمار است.

در یک شبانه روز ، عقربه های دقیقه شمار و ساعت شمار  44  بار زاویه قائمه  و  22  بار زاویه  نیم

صفحه می سازند.

لطیفه

لطیفه

بیمار با نگرانی به دکتر گفت: آقای دکتر خیلی نگرانم چون برای اولین بار است که می خواهم عمل جراحی انجام بدهم. دکتر جوان با خونسردی گفت: این که ترس ندارد من هم برای اولین بار است که می خواهم عمل جراحی انجام بدهم.


دنیای شگفت انگیزریاضیات

دنیای شگفت انگیزریاضیاتسه شنبه چهاردهم آذر 1391 23:14

1x 8 + 1 = 9
12 x 8 + 2 = 98
123x 8 + 3 = 987
1234 x 8 + 4 = 9876
12345 x 8 + 5 = 98765
123456 x 8 + 6 = 987654
1234567 x 8 + 7 = 9876543
12345678 x 8 + 8 = 98765432
123456789 x 8 + 9 = 987654321


 

1x 9 + 2 = 11


 

12 x 9 + 3 = 111
123 x 9 + 4 = 1111
1234 x 9 + 5 = 11111
12345 x 9 + 6 = 111111
123456 x 9 + 7 = 1111111
1234567 x 9 + 8 = 11111111
12345678 x 9 + 9 = 111111111
123456789 x 9 +10= 1111111111


 

 

9x 9 + 7 = 88
98 x 9 + 6 = 888
987 x 9 + 5 = 8888
9876 x 9 + 4 = 88888
98765 x 9 + 3 = 888888
987654 x 9 + 2 = 8888888
9876543 x 9 + 1 = 88888888
98765432 x 9 + 0 = 888888888


 

شگفت انگيز بود ، نه ؟


 

 


 

 


 

حالا تقارن را ببينيد :


 

1x 1 = 1
11x 11 = 121
111 x 111 = 12321
1111 x 1111 = 1234321
11111 x 11111 = 123454321
111111 x 111111 = 12345654321
1111111 x 1111111 = 1234567654321
11111111 x 11111111 = 123456787654321
111111111 x 111111111= 12345678987654321




         آغاز سال 2013میلادی مبارک




شب کریسمس بود و هوا ، سرد و برفی . 

پسرک ، در حالی ‌که پاهای برهنه ‌اش را روی برف جابه‌ جا می ‌کرد تا شاید سرمای برف‌ های کف پیاده ‌رو کم ‌تر آزارش بدهد ، صورتش را چسبانده بود به شیشه سرد فروشگاه و به داخل نگاه می ‌کرد . 

در نگاهش چیزی موج می ‌زد ، انگاری که با نگاهش ، نداشته ‌هاش رو از خدا طلب می ‌کرد ، انگاری با چشم‌ هاش آرزو می ‌کرد . 

خانمی که قصد ورود به فروشگاه را داشت ، کمی مکث کرد و نگاهی به پسرک که محو تماشا بود انداخت و بعد رفت داخل فروشگاه . چند دقیقه بعد ، در حالی ‌که یک جفت کفش در دستانش بود بیرون آمد .

- آهای ، آقا پسر !

پسرک برگشت و به سمت خانم رفت . چشمانش برق می ‌زد وقتی آن خانم ، کفش‌ ها را به ‌او داد . پسرک با چشم ‌های خوشحالش و با صدای لرزان پرسید :

- شما خدا هستید ؟

- نه پسرم ، من تنها یکی از بندگان خدا هستم

!- آهان، می‌ دانستم که با خدا نسبتی دارید !


استعدادهای درخشان

از سوی رئیس مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان و دانش پژوهان جواناعلام شد:

دارا بودن حداقل معدل کل 19  و 16 در پایه پنجم ابتدایی به ترتیب شرط ورود به مدارس سمپاد و نمونه دولتی است.

آزمون ورود به دوره  راهنمایی روز جمعه 20 اردیبهشت ماه 92 راس ساعت 9 صبح بصورت همزمان درکشور برگزار می شود.

100 درصد سوالات آزمون از پایه ششم ابتدایی طراحی خواهد شد.


به گزارش مرکز اطلاع‌رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش، مهری سویزی گفت: این آزمون امسال با صلابت علمی وسلامت اجرایی بصورت همزمان ویکپارچه درسراسر کشور برگزار می شود.

وی ادامه داد:‌آزمون مذکور در دو حوزه سمپاد ونمونه دولتی برای ورود به پایه های اول راهنمایی و اول دبیرستان وهنرستان  به صورت یکپارچه در اردیبهشت ماه  سال 92 برگزار خواهد شد.

رئیس مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان ودانش پژوهان جوان گفت:‌این حرکت در راستای توسعه کمی وکیفیت بخشی تحولی به مدارس دولتی انجام می شود و گامی بلند درجهت آرامش دادن به 
خانواده ها، پاسخگویی به مطالبات به حق جامعه وعملیاتی کردن عدالت آموزشی درکشور است.

سویزی درخصوص آزمون ورودی امسال دوره راهنمایی مدارس استعدادهای درخشان (سمپاد) ونمونه دولتی با اشاره به اینکه 100 درصد محتوای سوالات آزمون از پایه ششم ابتدایی طراحی خواهد شد، ادامه داد: دارا بودن حداقل معدل کل 19  و 16 در پایه پنجم ابتدایی به ترتیب شرط ورود به مدارس سمپاد و نمونه دولتی است.

وی اضافه کرد: براساس دستورالعمل ، ثبت نام در آزمون استعدادهای درخشان (سمپاد) ونمونه دولتی درمدارس که پایه پنجم آنها مشمول ارزشیابی توصیفی بوده است ، عنوان ارزشیابی «خیلی خوب» معادل معدل 19 وبرای مدارس نمونه دولتی عنوان ارزشیابی «خوب» معادل معدل 16 تعیین شده است.

رئیس مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان ودانش پژوهان جوان درباره آزمون ورود به پایه اول دبیرستان اظهار کرد: 100 درصد محتوای سوال آزمون از پایه سوم راهنمایی طرح می شود و دارا بودن حداقل معدل کل 19 و 15 درسال دوم راهنمایی به ترتیب از شرایط ورود به مدارس سمپاد ونمونه دولتی 
می باشد.

به گفته وی، حداقل معدل 19 شرط شرکت درآزمون مدارس استعدادهای درخشان (سمپاد) است اما برای ورود به مدارس نمونه دولتی به میزان 20 درصد معدل پایه های پنجم ابتدایی و دوم راهنمایی درنمره آزمون موثر خواهد بود.

سویزی از معافیت شرکت در آزمون  دانش آموزان پایه سوم راهنمایی مدارس استعدادهای درخشان(سمپاد) برای ورود به دبیرستان خبرداد وتصریح کرد: انتخاب دبیرستان استعدادهای درخشان (سمپاد) برای این گروه از دانش آموزان ، توسط ادارات کل آموزش وپرورش استان ها انجام می گیرد.

براساس گفته سویزی هزینه ثبت نام درآزمون ورودی مدارس خاص با رویکرد فناوری وکیفیت بخشی به این مدارس  (معادل نه هزار تومان) تعیین شده است.

رئیس مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان و دانش پژوهان جوان درباره زمان ثبت نام آزمون مدارس استعدادهای درخشان (سمپاد) ومراکز نمونه دولتی گفت:‌براساس برنامه زمانبندی، ثبت نام در آزمون ورودی  این مدارس از 5 تا 23 اسفندماه سال جاری انجام می شود و مدیران کل آموزش وپرورش استانها مسئولیت اطلاع رسانی درخصوص نحوه ثبت نام دراین آزمون از طریق شبکه های استانی را برعهده دارند.

سویزی بیان کرد: آزمون استعدادهای درخشان (سمپاد) ونمونه دولتی برای ورود به دبیرستان روز پنج شنبه 19 اردیبهشت وآزمون ورود به دوره  راهنمایی  این مدارس در روز جمعه 20 اردیبهشت ماه سال 92 راس ساعت 9 صبح بصورت همزمان درکشور برگزار می شود.

وی خاطرنشان کرد: ظرفیت های مربوط به آزمون مدارس استعدادهای درخشان (سمپاد) ونمونه دولتی به همراه دفترچه مربوطه  طی هفته آینده به استان ها ابلاغ خواهد ش

روزی گرگی......

روزی گرگی......

روزی ، گرگی در دامنه کوه متوجه یک غار شد که حیوانات مختلف از آن عبور می کنند. گرگ بسیار خوشحال شد و فکر کرد که اگر در مقابل غار کمین کند، می تواند حیوانات مختلف را صید کند. بدین سبب، در مقابل خروجی غار کمین کرد تا حیوانات را شکار کند.
روز اول، یک گوسفند آمد. گرگ به دنبال گوسفند رفت. اما گوسفند بسرعت پا به فرار گذاشت و راه گریزی پیدا کرد و از معرکه گریخت. گرگ بسیار دستپاچه و عصبانی شد و سوراخ را بست. گرگ گمان می کرد که دیگر شکست نخواهد خورد.
روز دوم، یک خرگوش آمد. گرگ با تمام نیرو به دنبال خرگوش دوید اما خرگوش از سوراخ کوچک تری در کنار سوراخ قبلی فرار کرد. گرگ سوراخ های دیگر را بست و گفت که دیگر حیوانات نمی توانند از چنگ من بگریزند.
روز سوم، یک سنجاب کوچک آمد. گرگ بسیار تلاش کرد تا سنجاب را صید کند. اما سرانجام سنجاب نیز از یک سوراخ بسیار کوچک فرار کرد. گرگ بسیار عصبانی شد و کلیه سوراخ های غار را مسدود کرد. گرگ از تدبیر خود بسیار راضی بود.
اما روز چهارم، یک ببر آمد. گرگ که بسیار ترسیده بود بلافاصله به سوی غار پا به فرار گذاشت. ببر گرگ را تعقیب کرد. گرگ در داخل غار به هر سویی می دوید اما راهی برای فرار نداشت و سرانجام طعمه ببر شد.
هیچ گاه روزنه های کوچک زندگیت را به طمع آینده نبند.

پیرمردی....

3 نظر
پیرمردی....

پیرمردی 85 ساله که سر و وضع مرتبی داشت، در حال انتقال به خانه سالمندان بود. همسر 70 ساله اش به تازگی درگذشته بود و او مجبور بود خانه اش را ترک کند.
پس از چند ساعت انتظار در سرسرای خانه سالمندان، به او گفته شد که اتاقش حاضر است. پیرمرد لبخندی بر لب آورد . همین طور که عصازنان به طرف آسانسور می رفت ، به او توضیح دادم که اتاقش خیلی کوچک است و به جای پرده، روی پنجره هایش کاغذ چسبانده شده است.
پیرمرد درست مثل بچه ای که اسباب بازی تازه ای به او داده باشند، با شور و اشتیاق فراوان گفت: " خیلی دوستش دارم "
به او گفتم: ولی شما که هنوز اتاق تان را ندیده اید! چند لحظه صبر کنید الان می رسیم.
او گفت: به دیدن و یا ندیدن ربطی ندارد! شادی چیزی است که من از پیش انتخاب کرده ام. این که اتاق را دوست داشته باشم یا نداشته باشم، به مبلمان و دکور و ... بستگی ندارد؛ بلکه به این بستگی دارد که تصمیم بگیرم چگونه به آن نگاه کنم. من پیش خودم تصمیم گرفته ام که اتاق را دوست داشته باشم.
این تصمیمی است که هر روز صبح، زمانی که از خواب بیدار می شوم می گیرم. من دو کار می توانم بکنم:یکی این که تمام روز را در رختخواب بمانم و مشکلات قسمت های مختلف بدنم را که دیگر خوب کار نمی کنند بشمارم، یا این که از بر خیزم و به خاطر آن قسمت هایی که هنوز درست کار می کنند شکرگزار باشم.
" هر روز، هدیه ای است که به من داده می شود و من تا وقتی که بتوانم چشمانم را باز کنم، بر روی روز جدید و تمام خاطرات خوشی که در طول زندگی داشته ام، تمرکز خواهم کرد.
هرگز فراموش نکن که برای شاد زیستن باید قلبت را از نفرت و کینه خالی کنی، ذهنت را از نگرانی ها آزاد کنی، ساده زندگی کنی، بیشتر بخشنده باشی و کمتر انتظار داشته باشی. 

به ماربطی ندارد

موش در خانه صاحب مزرعه تله موشی را دید!

به مرغ و گوسفند و گاو خبر داد

همه گفتند: تله موش مشکل توست به ما ربطی ندارد!

ماری در تله افتاد و زن مزرعه دار را گزید!

از مرغ برایش سوپ درست کردند!

گوسفند را برای عیادت کنندگان سر بریدند!

 گاو را برای مراسم ترحیم کشتند!

و در این مدت موش از سوراخ دیوار نگاه می کرد،

و به مشکلی که به دیگران ربط نداشت فکر می کرد....

انواع جمله:

 

 

 

انواع جمله:

جمله از نظر محتوا و پیام چهار نوع است:

ا- جمله ی خبری: جمله ای است که خبری را می رساند.          مثال: احمد به مدرسه رفت.

۲- جمله ی پرسشی: جمله ای است که سؤالی را می پرسد.      مثال: احمد کجا رفت؟

۳- جمله ی امری: جمله ای است که انجام عملی را می خواهد.    مثال:کتابتان را باز کنید.

۴- جمله ی عاطفی: جمله ای است که یکی از عواطف واحساسات انسانی مثل تعجّب، تأسف،

 

 

اجزای جمله:

هر جمله از دوقسمت نهاد و گزاره تشکیل می شود.

نهاد: قسمتی از جمله است که درباره ی آن خبری داده می شود.

گزاره: گزارش یا خبری است که درباره ی نهاد داده می شود.

نکته ی مهم: نهاد یا گزاره ممکن است شامل یک کلمه یا چندین کلمه باشد.

نحوه ی تشخیص نهاد و گزاره در جمله: برای تشخیص نهاد در جمله می توان از جمله ی سؤالی 

چه کسی؟ یا چه چیزی؟ استفاده کرد پس از تشخیص نهاد بقیّه ی جمله گزاره محسوب می شود.   

 

 

صفت : کلمه ای است که یکی ازخصوصیات اسم رابیا ن می کند.

مثال۱: گل خوشبو            شهر زیبا               چشمه های خروشان         مرد نادان

 

 

* مفعول چیست ؟  مفعول به کسی یا به چیزی گفته می شود که کار بر روی آن واقع می -شود به عبارت دیکر مفعول پذیرنده ی کار باشد.

 مثال 1 :  دانش آموز درس می خواند.  دانش آموز :  نهاد ( فاعل )         درس : ( مفعول

 

 

( انواع شعر از لحاظ شکل )

 

- مثنوی : شعری است که اولا ، تمام ابیاتش مصرع است ،یعنی ،در مصرع اول و دوم تمامی بیت ها قافیه وجود دارد ، ثانیا ، قافیه ی هر بیتی مستقل است و با بقیه ی بیت ها ی دیگر تفاوت دارد . از این رو ، هر تعداد که بخواهیم ، قافیه برای ادبیات پیدا می شود ، زیرا کلمات قافیه عوض می شوند و بدین ترتیب ، هیچ گونه کمبود قافیه پیش نمی آید و می توان هزاران بیت شعر سرود و حتی اشکالی ندارد که قافیه اشکالی ندارد که قافیه های یک بیت را پس از چند بیت بعد ، دوباره به کار ببریم . به همین دلیل ، داستان ها ، حماسه ها و اغلب مطالب طولانی به صورت مثنوی سروده شده است .حداقل مثنوی 2 بیت است ، اما حداکثر آن هیچ محدودیتی ندارد .

- حماسه ها : شاهنامه ی فردوسی ، گر شاسپ نامه ی اسدی توسی

- داستانهای عاشقانه یا عارفانه : خمسه یا پنج گنج نظامی گنجوی . هفت اورنگ جامی .

کتابهای تعلیمی عرفانی و اخلاقی : حدیقة الحقیقه ی سنایی ، گلشن راز شبستری ، مثنوی مولوی ، اسرار نامه ، الهی نامه ، منطق الطیر و مصیبت نامه عطار، و بوستان سعدی.

 

2- غزل : در لغت به معنی عشق بازی و گفتن سخن عاشقانه است 0غزل های اولیه ی زبان فارسی تا حدود قرن هشتم از لحاظ موضوع هم عاشقانه بود ، اما از آن پس ، موضوعات مختلف به محدوده ی غزل وارد شد ، چنان که در دوران معاصر، موضوعات سیاسی هم در حدی وسیع در غزل راه یافته است . قافیه ی غزل تا حد وسیع در غزل راه یافته است . امروزه غزل و قصیده ، تفاوت مهمی جز در تعداد بیت ندارند . در مورد تعداد ابیات غزل ، نظریات متفاوتی وجود دارد ،ولی بیشتر تعداد ابیات بین پنج تا پانزده بیت را با وضع قافیه ای که گفتیم ،غزل دانسته اند و از 16 بیت به بالا را قصیده می شمارند البته غزل های بیش از 15 بیت هم گاه گاهی دیده می شود ، اما شکل معمول آن بین 5 تا 15 بیت است . در غزل ، رعایت یک موضوع خاص و واحد ، شرط نیست ؛ یعنی ، می توان در یک غزل ، چند نکته ی جداگانه را مطرح کرد .

در مورد غزل نمی توان استاد واحدی را به عنوان بهترین نام برد ، اما می توانیم چند نفر را در هر مسیر به عنوان برگزیده نام برد .

جلال الدین محمد مولوی = غزل کاملا عارفانه    شمس الدین محمد حافظ = غزل عرفانی ، اجتماعی

شیخ مصلح الدین سعدی = غزل عاشقانه            صائب تبریزی = غزل به شیوه ی سبک هندی

فرخی یزدی = غزل اجتماعی – سیاسی

 

3- قصیده : شعری است که از لحاظ شکل و قافیه مانند غزل ؛ یعنی ،قافیه ها در مصراع اول و مصراع های زوج می آید و در آن معمولا یک قصد معین ، یعنی ، یک موضوع واحد محور سخن قرار می گیرد و از این جهت با غزل تفاوت دارد ، چون در غزل ،موضوع واحد ، شرط نیست . تفاوت قطعی غزل با قصیده در ابیات آن هاست ، زیرا غزل بین 5 تا 15 بیت است ، اما قصیده ، حد اقل شانزده بیت است و حد اکثر آن آزاد است . و تا بیش از 220 در قصاید خاقانی دیده می شود .بدیهی است که در باره ی شماره ی ابیات قصیده ، نظریات دیگری نیز وجود دارد ، اما امروزه بهترین راه شناخت قصیده نسبت به غزل ، شماره ی ابیات آن است که اگر از 16 بگذرد ، قصیده است.

سرایندگان قصیده :

قرن 4 = رودکی 

قرن 5= ناصر خصرو

قرن 6= انوری ابیوردی ، خاقانی شروانی ، سید حسن غزنوی و سنایی غزنوی

قرن 7= سعدی

دوره ی معاصر= ملک الشعرا ، محمد تقی بهار

قطعه : شعری است که هیچ یک از ابیاتش مصَرّع نیست ؛ یعنی، قافیه هایش فقط در مصراع های زوج قرار دارد .نام قطعه را به این سبب به این نوع شعر داده اند که گویی قطعه ای از غزل یا قصیده را از میان آن بریده باشند ، چون قافیه غزل و قصیده فقط در آخر بیت هاست مگر نخستین که هر دو بیت هایش دارای قافیه است .

حداقل ابیات آن 2 بیت است اما حداکثر آن مشخص نشده است ؛ معمولا حد اکثر قافیه زیاد نیست.در قطعه ، غالبا موضوعات اخلاقی و اجتماعی مطرح میشود ، ام موضوع معینی ندارد .

سرایندگان قطعه :

ابن یمن فریومدی در قر ن8 بهترین سراینده ی قطعه شناخته شده است و سپس به ترتیب انوری ابیوردی قرن 6 و پروین اعتصامی (معاصر) جای دارند .

5- چهار پاره : از جهت شکل ظاهری ، یک چهار پاره ، ترکیبی است از چندین قسمت که هر کدام دو بیت باشند با وزن یکسان و در هر بخش از جهت شکل قافیه ، کاملا شبیه یک قطعه باشد ، یعنی ، قافیه هایش فقط در آخر بیتها قرار می گیرد و قافیه ی هر دو بیت مستقل و با بقیه ی دو بیت ها تفاوت دارد . تنها تفاوت یک چهار پاره با مجموعه ای از چندین قطعه دارای دو بیت ، در این است که دو بیت های چهار پاره از جهت موضوع ، به هم مربوط و در دنباله یکدیگر هستند ، اما هر قطعه باید موضوعی مستقل داشته باشد 0 چهار پاره در دوران معاصر ابداع شده است و محدودیتی در تعداد دو بیت ندارد .

6- رباعی و دو بیتی : این دو نوع شعر از جهت شکل ظاهر ، شباهت های بسیاری با هم دارند . قافیه های هر دو در مصراع های 1،2و 4 قرار دارد و در مصراع سوم ، بسته به اختیار شاعر است ؛ یعنی، حق دارد که قافیه را در هر چهار مصرع هم رعایت کند . در هر رباعی یا دو بیتی ، یک موضوع کاملا مستقل مطرح می شود .

 

 

کنایه در لغت به معنای "پوشیده سخن گفتن"[1] است و در اصطلاح ادبیات فارسی، ترکیب یا جمله­ای است که مراد گوینده معنای ظاهری آن نباشد، اما قرینه­ای هم که ما را از معنای ظاهری(مکنی­به) متوجه معنای باطنی (مکنی­عنه) می­کند، وجود نداشته باشد. بنابراین کنایه ذکر مطلبی و دریافت مطلبی دیگر است[2]. "دست شستن از کاری" کنایه از آغاز کردن به آن کار است

 

تشبیه:مانندكردن چیزی به چیزدیگر،كه این مانندگی معمولاًبااغراق همراه می باشد.

 

حروف ندا و منادا

حروف ندا : ای یا ایا ا

منادا  كلمه ای كه یكی از حروف ندا را دارا باشد.

 مثال : ای خدا (ای = حرف ندا)( خدا = منادا)

نكته 1: حروف ( ای یا ایا ا ) قبل از كلمه منادا و حرف « ا » بعد از  كلمه منادا می آید.

نكته 2 : گاهی منادا بدون حرف ندا می آید.( حرف ندا محذوف )

 مثال : خدای بزرگ كمكم كن. ←←← ای خدای بزرگ كمكم كن.

کنایه: (پوشیده سخن گفتن درباره ی امری)سخنی که دارای دومعنای دور ونزدیک است که منظورگوینده معنای دورآن است.                                   

مثال:فلانی آب ازدستش نمی چکد.

معنای نزدیک: یعنی ازدست اوآب روی زمین نمی ریزد.           

معنای دور:خسیس بودن فرد.

نکته :همه ی ضرب المثل هاکنایه اند امّاهمه ی کنایه هاضرب المثل نیستند.

2-مبالغه:آرایه ای است که درآن امری طبیعی به صورت غیرطبیعی وبزرگنمایی شده بیان می شود . (غلو)

به یک ماهگی همچویک سال بود                      برش چون برِرستم زال بود

* * *

خروشیدوجوشیدوبرکندخاک                          زسمّش زمین شدهمه،چاک چاک

 

 

 دستور ویژه دانش آموزان پنجم

فهرست
عنوان صفحه
صفتها................................................................... .........4

مفعول................................................................. ..............7

مصدر....................................................................... .....8

جمله پایه و پیرو.............................................................. ..8

مفهوم شخص در فعل........................................................ ..9

فعل های پیشوندی........................................................... ...10

حرف ربط.................................................................... ..10


جمع مکسر................................................................. ....10

بیت............................................................................ ..11

ردیف....................................................................... .....11

قافیه......................................................................... ....11

نهاد وگزاره............................................................ ....11

تفاوت گذار و گزاره..................................................... .......12

حرف نشانه ندا....................................................... .....13

مترادف-متشابه-متضاد...........................................................13

معادل سازی................................................................ ......14

تفاوت صفت و موصوف با مضاف ومضاف الیه....................... .... ...14

فعل لازم و متعدی ........................................................ .. ....14

ساختن اسم موصوف........................................................ ....15

ساختن مضاف و مضاف الیه .....................................................15

کنایه ........................................................................... ....15

اغراق......................................................................... ....15

جمع های عربی در فارسی......................................................16

قید............................................................................ . ....16

اسمها.......................................................................... . ..
17
اسم مشتق .........................................................................18

تخلص................................................................... . .......19

غزل.......................................................................... ...19

جمع و انواع آن........................................................... ...19

حذف یا کوتاه کردن جمله................................................... . .20

پسوند(گین-ناک-سار)......................................................... ..22

زمان ها......................................................................... ..22

فعل ماضی وانواع آن........................................................ .....23

مضارع اخباری و مضارع التزامی........................................ ....25

مسند............................................................................ .25

متمم........................................................................... ..25

نشانه ویرگول و نقطه ویرگول............................................. 25


صفت:
واژه یا گروهی از واژه ها ست که درباره ی اسم توضیح می دهد و یکی از خصوصیات اسم را از قبیل حالت مقدار شماره و مانند آن بیان می کند. اسمی که صفت درباره ی آن توضیح می دهدموصوف نامیده می شود.
مثال: گل زیبا
موصوف صفت

صفت های مرکب به شکل زیر ساخته می شود:
مثال:الف-اسم + اسم = صفت مرکب مثل:شیرزن
ب-صفت + اسم =صفت مرکب مثل نیک مرد

صفت فاعلی:
صفتی است که برکننده ی کار دلالت کند.
مانند:دختر کوشا - حاکم ستمگر
صفت صفت

اقسام صفت فاعلی:
1 بن مضارع+ نده =گیر+ نده=گیرنده
2 بن مضارع +ان =خند +ان =خندان
3بن مضارع +الف(ا) =دان+ا = دانا
4 بن ماضی و بن مضارع+ار=خرید+ار= خریدار
5 بن ماضی یا بن مضارع+گار=آموز+گار= آموزگار
6 اسم معنی و به ندرت صفت یا بن فعل + گر =کار+گر = کارگر
7اسم معنی وصفت یا بن فعل یا ساخت امر + کار = جوان تراشکار
صفت فاعلی مرکب:
از ترکیب بن مضارع با اسم یا کلمه دیگر صفت فاعلی بدست می آید.
مثال: دانشجو = دانش جوینده
صفت جامد:
صفتی است که از بن فعل فارسی گرفته نشده باشد.
مثال: بزرگ ـــ سفید

صفت مشتق:
صفتی است که از بن فعل فارسی جدا شده باشد.
مثال: داننده =دان(بن مضارع) + نده ــ (ابله + انه =ابلهانه ==> ساخت صفت مشتق با پسوند«انه»)
صفت فاعلی مفعولی و لیاقت جزء صفات مشتقند.
صفت مفعولی مشتق – مثل غم آلود- خسته – دلداده

صفت مفعولی:
صفتی است که معنی مفعولیت دارد یعنی کار برآن واقع می شود معمولاً از بن ماضی+ کسره و برخی فتحه ساخته می شود.مثال:آورده – برده – گرفته
صفت نسبی:
صفتی است که به کسی یا جایی یا جانوری یا چیزی نسبت داده می شود وآن بیشتر با افزودن پسوند های(ی – ین – ینه – های بیان حرکت- گان- انه انی چیی) به آخر اسم یا صفت ساخته می شود.
مثال: ( ی ) تهرانی – انه سالانه چی-پستچی،انی- روحانی
ساخت صفت غیر ساده:
اسم + بن مضارع صحرا + گرد = صحراگرد – شنو + نده = شنونده
صفت برتر:
صفت ساده + تر مثال: خوب + تر = خوب تر
صفت برترین: صفت ساده + ترین مثال: بد+ترین = بدترین
صفت پسین – صفت پیشین
صفت پسین:
اگرصفت بعد از موصوف بیاید صفت پسین است.
مثال: مادر خوب خط خوانا
صفت پیشین:
اگرصفت قبل از موصوف بیاید به آن صفت پیشین می گویند.
مثال: بلند کوه نیک مرد
صفت لیاقت:
صفتی که شایستگی و قابلیت موصوف را می رساند وآن با افزودن (ی) به آخر مصدر ساخته می شود.
خوردن+ی-خوردنی
صفت شمارشی ترتیبی :
که ترتیب موصوف را می رساند. به آخر صفت شمارشی ضمه ای می افزایند و پس از آن لفظ «م» یا«مین» می آید مثال:پنج+ضمه+م=پنجم
پنج+ضمه+مین=پنجمین
مصدر:
مصدر کلمه ای است که مفهوم اصلی فعل را می رساند بی آنکه زمان و شخص آن معلوم باشد مصدر از بن ماضی فعل و پسوند-ن ساخته مانند خوردن.

اسم مصدر(حاصل مصدر):
اسمهایی در فارسی است که نشانه ی مصدر ندارد ولی حاصل معنی ومفهوم مصدر را می رساند.
مثال:داشتن- ستایش- خنده- آزادگی- توانا+یی =توانایی
دانش – دانستن ستایش – ستودن

مفعول:
اسمی که همراه فعل متعدی می آید و کار بر آن واقع می شودو معنی جمله راتمام می کند
مانند:علی رادیدم . کتابی را خریدم
مفعول در زمان فارسی به چهار صورت است :
1 همراه (را) وآن در صورتی که مفعول شناخته شده باشد.
مثال:علی را دیدم.(یعنی آن علی مورد نظر)
2 همراه(ی)وآن وقتی است که مفعول معین نباشد
مثال: مردی دیدم باغی خریدم (مردی و باغی آشنا نیست)
3 با(را) و ( ی)
مثال:من کتابی را که می خرم می خوانم.
4 بدون(را) و (ی) که مفعول بیان جنس می کند.
مثال مجید داستان می خواند محمد کتاب خریده است.
اگر نمی دانی مفعول کجای جمله است می گوییم «چه کسی را» یا«چه چیزی را»
مثال:علی نامه می نویسد –علی چه چیز را می نویسد-نامه- نامه مفعول است
مفعول همیشه در قسمت گذاره است توجه:
مصدر:
مصدر چون زمان و شخص ندارد فعل بشمار نمی آید بلکه یعنی یکی از اقسام اسم است.
مصدر جعلی:
دراصل مصدر نیست و با افزودنن (یدن) به آخر کلمه بصورت مصدر در می آید:
مثل فهمیدن –هراسیدن-(تابعیت-مضلومیت-مصدر جعلی در زبان عربی است)
{توجه اضافه کردن (یت) به آخر کلمات فارسی نادرست است مثال خوب=خوبیت}
جمله پایه:
جمله ای است که همراه جمله ی مرکب می آید و غالباً منظور اصلی گوینده یا نویسنده را دربر دارد.

جمله ی پیرو :
جمله ای که در جمله ی مرکب همراه جمله ی پایه می آید و مفهومی مانند شرطزبان- علت ونتیجه به مفهوم جمله ی پایه می افزاید و جمله ی پایه معنی آنرا کامل می کند.
اگر در جمله پیرو مفهوم شرط را برساند آنرا جمله ی شرط و جمله ی پایه ای را که همراه آن می آید جمله ی جزای شرط یا جواب شرط را می نامند.
در جمله ی پیرو برای بیان معنی که وقوع آن در آینده باشد همراه است
اگر درس بخوانی در امتحان موفق می شوی
جمله شرط جزای شرط (جواب شرط)
مفهوم شخص در فعل:
در مفهوم شخص نیز وجود دارد . مفهوم شخص یعنی اینکه گوینده فعل را به خود نسبت دهد یا به مخاطب خود یا افراد دیگری . فعل را به خود نسبت دهد آنرا اول شخص یا متکم می گویند.مثل رفتم اگر گوینده ی فعل را به مخاطب نسبت دهد دوم شخص مثل رفته ای اگر گوینده فعل را به فرد دیگری نسبت دهد سوم شخص مثل رفت
اول شخص مفرد من رفتم اول شخص جمع ما رفتیم
دوم شخص مفرد تو رفتی دوم شخص جمع شما رفتید
سوم شخص مفرد او رفت سوم شخص جمع آنان رفتند

فعل های پیشوندی :
فعل پیشوندی آن است که از یک پیشوند و از یک فعل ساده ساخته می شود:برداشتن – فروختن – وارفتن- بازداشتن
فعل های پیشوندی مرکب:که از ترکیب یک اسم ویک پیشوند ویک فعل ساخته شده است مثال:سرباز زدن- تن در دادن – سر در آوردن – تن+ در+ دادن= تن در دادن
حرفهای ربط:
حرف ربط کلمه هایی هستند که دوکلمه یا دو جمله را به هم ربط می دهند وآنها را هم نقش و هم پایه یکدیگر می سازند یا جمله ای را به جمله ای دیگر ربط می دهند و یکی را وابسته دیگری قرار می دهند:
مثال:مجید وبهروز را در خیابان دیدم . در این جمله(و) حرف ربط است و مجید وبهروز هردو مفعول است.
حرفهای ربط ساده:
اگر- اما- خواه-نه-لیکن
حرفهای ربط مرکب:
همینکه- به هر حال – هرگاه که – همان طور
جمع مکسر:
اسمهای عربی که هیچ یک از نشانه های جمع را نداردبلکه گاهی با تغییر حرکت و گاهی با افزودن وکم کردن حرف یا حروفی بصورت جمع در می آیند و در عربی آنها جمع مکسر یعنی شکسته می نامند. زیرا صورت مفرد آنها می شکند . جمع مکسر مخصوص کلمات عربی است.
مثال:کتب – مجالس – اخلاق – وسایل – ادوار

بیت:
هرسطر از شعر را یک بیت می گویند،هربیت از دو مصراع یا(مصرع)تشکیل می شود.
ردیف:
کلمه یا کلمات مکرری است که در آخر هر بیت شعر می آید یا در آخر مصراع های بیت تکرار می شود.
قافیه:
حرفی یا حروفی مشترک در پایان مصراع های شعر را می گویند.
مثال:بخور تا توانی به بازوی خویش/ که سعیت بود در ترازوی خویش
قافیه ردیف قافیه ردیف
نهاد:
قسمتی از جمله است که درباره ی آن خبری می دهیم.
گزاره:
خبری که درباره ی نهاد داده می شود.
مثال:علی کتاب می خواند
نهاد گزاره
توجه:
امکان دارد نهاد یک کلمه و گزاره چند کلمه باشد و بالعکس.
او بازی می کند.
نهاد گزاره
دانش آموزان کلاس پنجم دبستان سعدی آمدند
نهاد گزاره
چه وقت نهاد فاعل است ؟ وقتی که نهاد بر کننده ی کار دلالت کند.
مثال: علی نامه می نویسد.
نهاد
فاعل
نهاد دو گونه است نهاد جدا وپیوسته
نهاد جدا:گروه اسمی است که معمولاً در ابتدای جمله می آید واغلب می توان آنرا حذف کرد.
مثال:غذا می خوریم= ما غذا می خوریم ما در جمله حذف شده و از طریق فعل می توان فهمید.
مفعول:
کلمه ای است که فعل بر آن واقع شده است مفعول در قسمت گزاره است
محمد غذا را آورد. توجه:«را» یکی از علامت مفعول می باشد.
مفعول
تفاوت گزار و گذاره:
(1)گزاردن به معنی ادا کردن – به معنی آوردن- انجام دادن و گزار به معنی امر گزاردن (بگزار) و نیز به معنی گزارنده در ترکیب یا کلمه ای دیگر است .مثال:خدمت گزار- سپاسگزار- نمازگزار – خواب گزار
(2)گزارده یعنی نهادن وچیزی را در جایی قرار دادن و گذارنده یعنی کسی که چیزی را در جایی می گذارد گذرا به معنی امر به گذاردن (بگذار) و نیز معنی گذارنده در ترکیب یا کلمه ای دیگر است .مثال:تخم گذار- قانون گذار
حرف نشانه ی ندا:
حرفهای نشانه حرفهایی هستند که برای تعیین نقش کلمه در جمله می آیند.
(الف):که به عنوان نشانه ی ندابکارمی روند.مثال:خدایا- دلا- پروردگارا.
(ای):مانند الف نشانه ی نداست و در اول کلمه می آید وآنرامنادا میکند.
مثال:ای رفیق-ای برادر-ای خدا-ای آقا.
(یا):مانند-«الف»- و «ای» نشانه ی نداست. مثال:یا رب-یاعلی-یاحسین.
مترادف-متشابه-متضاد:
کلمات از حیث مناسب و ارتباط با هم سه گونه اند.
(1) از حیث لفظ جدا ولی از حیث معنی یکی هستند.
مثال :علم و دانش –جامه ولباس-صلح وآشتی که به این کلمات مترادف هم می گویند.
(2)کلمات متشابه سه دسته هستند:
الف:کلماتی که در نوشتن یکی اما در لفظ و معنی جدا هستند مثال:کرم-کرم
ب:کلماتی که در نوشتن ولفظ یکی اما در معنی جدا مثال:کلمه شیر وکلمه ی پروانه
ج:کلماتی که در لفظ یکی اما در نوشتن و معنی جدا مثال:خاروخوار
(3)نه تنها از جهت لفظ یا معنی یکی نیستند بلکه از حیث معنی ضد هم نیز هستند.
مثال:دانش و نادانی –روشن وتاریک به اینگونه کلمه ها متضاد می گویند.
معادل سازی :
یعنی کلمه ای که به زبان فارسی جایگزین کلمه ای به زبان بیگانه می شود.
مثال:مدال:گردن آویز سایز=اندازه ترمینال= پایانه
تفاوت صفت وموصوف با مضاف و مضاف الیه:
الف:مضاف الیه را می توان جمع بست اما صفت جمع بسته نمی شود .
ب:مضاف الیه همیشه اسم یا جانشین اسم است اما در ترکیب وصفی یک جزء حتماً صفت است .
*برای تشخیص صفت موصوف و مضاف و مضاف الیه یا به آخر آنها «تر» یا بین آنها کلمه بسیار می گذاریم.مثال:دانش آموز دانا = دانش آموز داناتر یا دانش آموز بسیار دانا –موصوف وصفت
مثال:کفش علی-کفش علی تر یا کفش بسیار علی-معنی ندارد پس مضاف و مضاف الیه است.
فعل لازم:
فعلی که بدون مفعول معنی جمله را تمام کند.مثال:علی آمد.
فعل متعدی:
فعلی که علاوه بر فاعل به مفعول نیاز دارد .مثال: سعید مداد را آورد.
دیالگ چیست؟
گفتگوی دونفر باهم رادیالگ می گویند.
ساختن اسم موصوف:
اسم + صفت مثال: گل زیبا
موصوف صفت
ساخت مضاف و مضاف الیه :
اسم+اسم=مثال: لانه زنبور
مضاف مضاف الیه
کنایه:
به معنی پوشیده سخن گفتن درباره امری و دریافت معنی از راه استدلال است و باعث درنگ خواننده می شود و ذهن او را برای تلاش وامیدارد.
مثال:آب در هاون کوبیدن - توپ و تشر زدن

اغراق:
سبب زیبایی وتخیلی شدن می گردد و ذهن انسان را به تکاپو وامیدارد و سبب کسب لذت می شود.
مثال:از تعجب شاخ در می آوردند.
علامت های دو نقطه ( : ) و گیومه( «» ) وقتی مورد استفاده قرار می گیردکه دو جمله پشت سر هم می آیدو جمله ی دوم حالت نقل قول دارد.
مثال:انسان باید پاکیزه باشد همانطور که خدا در قرآن می فرماید:«پاکیزگی نشانه ی ایمان است».
جمع های عربی متداول در فارسی پنج گروه است:
1 جمع هایی که با (ین)پایان می پذیرد مانند:معلمین- محترمین
2 جمع هایی که با(ی)مثبت عربی پایان می پذیرد و با(ون) جمع بسته می شود مانند:انقلابی- انقلابیون
3 اسم های عربی که با (ات)جمع بسته می شود مانند:حشرات – خطرات
4 اسم هایی که بدون نشانه ی جمع و با تغییر حرکت وافزودن یا کم کردن حرف یا حروفی به صورت جمع در می آید«جمع مکسر» می گویند مانند:اصول – اعماق
قید:
واژه ای است که به مفهوم «فعل» اضافه می کند و توضیحی درباره ی آن می دهد. مانند:محمد تند می رود.
توجه:
قید گاهی به مفهوم صفت – مسند – قید- مصدر چیزی می افزاید و درباره ی آن توضیحی می دهد.
قید برای صفت مانند : شاگرد بسیار کوشا
قید صفت
قید برای قید دیگر مانند:علی خیلی خوب می نویسد.
قید قید
قید برای مصدر مانند:تند رفتن جواد را دیدم.
قید مصدر
قید از هفت معنی اقسام بسیار دارد:
1 قید زمان مانند:شب هوا تاریک است.
2 قید مکان مانند:جواد آنجا نشست.
3 قید مقدار مانند:امروز زیاد گرم بود.
4 قید کیفیت مانند:احمد خوب کار می کند.
5 قید حالت مانند: کودکان را گریان کرد.
6 قید تأسف مانند:متأسفانه نتوانستم تو راببینم.
7 قید تعجب مانند:عجب هوای گرمی.
8 قید تصدیق مانند:حتماً به خانه ی شما می آیم.
9 قید پرسش مانند: چگونه این کار را کردی؟
10 قید شک و تردید مانند: شاید فردا به خانه بروم.

اسم از حیث شماره برسه قسم است:
اسم اگر بر یک فرد یا چیز یا مفهوم دلالت کند آنرا مفرد گویند واگر بیشتر از یکی را برساند جمع نامیده می شود.
اسمهای مفرد علامت ندارد ولی اسمهای جمع در فارسی با افزودن یکی از نشانه های «ان» و «ها» ساخته می شود.
مانند: پسر= پسران کتاب = کتابها
گروهی از اسمها در فارسی «ها» و گروهی با«ان» وبرخی با هردو جمع بسته می شود. 1- سنگها کوهها 2-زنان مردان 3-درختها درختان
اسمای معنی با «ها» جمه بسته می شود:مانند گفتارها- خوبیها
اسم جمادات را معمولاًبا«ها» جمع می بندند: مانند قلم –قلم ها
اسم رستینها را با هردو نشانه جمع «ها» و« ان» جمع می بندند:مانند درخت – درختان(درختها)
اسم جمع چیست ؟
اسمی که در صورت مفرد و در معنی جمع باشند را اسم جمع می گویند.مانند:گروه – مردم – طایفه – گله – لشکر
اسم مصغر چیست: اسمی که کفهوم کوچکی را می رساند و نشانه ی آن در فارسی «چه» و «ک» که در آخر اسم افزوده می شود مثال : باغچه و مرغک
ضمیر:
واژه هایی هستند که بجای اسم می نشینند. مانند:تو – خود – آن
انواع ضمیر عبارتند از:
1 شخصی:من-تو- او-ما-شما-ایشان
2مشترک:خودت- خودم
3تعجبی: به به
4 اشاره: آن -این
5:مبهم: یکی-دیگری
6 پرسشی:کدام – کو
اسم مشتق:
اسمی را گویند که با بن ماضی یا مضارع فعل فارسی ساخته می شود و یا یکی از اجزای آن بن فعل باشد. مثال:گفتار=گفت(بن ماضی گفتن)+ار
تخلص:
در لغت به معنی رهایی جستن و در اصطلاح نام یا لقبی که برای خود انتخاب می کند و در بیت آخر شعر می آید مانند:
حافظ از باد خزان در چمن دهر مرنج/فکر معقول بفرما گل بی خارکجاست
غزل :
در لغت به معنی سخن گفتن با معشوق است. در اصطلاح شعری که از پنج تا چهارده بیت هم وزن هم قافیه تشکیل شده است و دو مصراع آن دارای یک قافیه باشد.
جمله:
کلمه و کلماتی که بر روی هم معنی کامل را برساند جمله می گویند.
جمله از حیث طرز بیان و چگونگی رساندن پیام به چهار دسته تقسیم می شود.
1 جمله خبری:
جمله ای که بوسیله ی آن از واقع شدن کاری یا بودن و پذیرفتن حالتی بصورت مثلت یا منفی خب می دهیم در پایان جمله ی خبری نقطه می گذاریم.
مثال: جواد آمد= علی نیامد = هوا گرم است

2 جمله ی پرسشی:
جمله ای که بوسیله ی آن درباره ی امری پرسش به عمل می آید در پایان جمله ی پرسشی علامت(؟) می گذاریم.
مثال: محسن کجاست؟ شما کجا می روید؟

3 جمله ی عاطفی یا تعجبی:
جمله ای است که یکی از عواطف انسانی مانند شادی- اندوه- تعجب- تحسین را برساند و در پایان جمله عاطفی و تعجبی علامت«!» می گذاریم مثال:عجب گل زیبایی! آفرین بر دست او!

4 جمله امری :
جمله ای ست که با آن لانجام دادن کاری یا داشتن و پذیرفتن صفت و حالتی بصورت مثبت یا منفی خوانده می شود.مثال:آرام باش-مؤدب باشید. در پایان جمله ی امری نقطه می گذاریم.
حذف یا کوتاه کردن جمله:
گاهی یک یا چند جز از اجزای جمله حذف شدویا زیاد است.
حذف در جمله معمولا یا بنا بر عرف زبان است یا به قرینه لفظی یا معنوی.
عرف زبان:
یعنی بنا بر رسم اصل زبان برای رعایت اختصار خبر چند جز را حذف می کند.مثال:خداحافظ
یعنی خداحافظ بر شما باد(باشد)
1 جمله ای که در تعاریف دعا و نفرین به کار می رود:
مثال: درود برشما-آفرین- مرحمت زیاد
2 اصطلاحات نظامی و ورزشی و علایم رانندگی:
مثال:خبردار- دستها بالا- ورود ممنوع- احتیاط
3جمله های که با ضمیر پرسشی کو می آید.
مثال:حسین کو
4 برخی جمله های تعجبی:
مثال:چه عجب؟ چه حرفا؟
دوم حذف به قرینه لفظی:
که درخود جمله یا جمله پشین و پسین لفظی می آید که گوینده یا نویسنده به سبب آمدن
آن لفظ آوردن کلمه را لازم نمی بیند. و آن را حذف می کند.
ناهار بیاورید
در جمله که ضمیر«شما» است حذف گردیده است
دراصل جمله این چنین بوده = شما ناهار بیاورید
سوم حذف به قرینه معنوی:
یعنی مفهوم کلی جمله ها و عبارات باعث می شود که وازه ها حذف گردد.
وقتی دانش آموزی وارد کلاس می شود و در را می بندد ومعلم می گوید.
نبند بگذار باز بماند
در این جا منظور در کلاس است.

پسوند(گین وناک)
صفت می سازد و مبالغه را می رساند.
مثال:خشم+گین = خشمگین – اندوهگین – شرمگین
مثال:خشم+ ناک =خشمناک – دردناک- ترسناک
پسوند سار بیشتر به صورت مکان به کار می رود(سار را به معنی فراوانی)
مثال:چشمه + سار = چشمه سار- کوهسار
زمان حال- گذشته – آینده:
فعل انجام دادن کاری یا واقع شدن حالتی را در زمان گذشته یا حال یا آینده را نشان می دهد.
حال(مضارع):
زمانی است که سخن می گوییم.مثال:علی نامه می نویسد.
گذشته(ماضی):
زمانی پیش از سخن گفتن است مثال:من دیروز به پارک رفته بودم.
آینده(مستقل):
آینده زمان پس از سخن گفتن ماست مثال:من فردا به مسافرت خواهم رفت
ماضی مطلق(ساده):
ماضی ساده از بن ماضی +شناسه ماضی ساخته می شود.
جز سوم شخص مفرد که شناسه ندارد.
بن ماضی+ شناسه = نوشتم
اول شخص مفرد نوشت + م = نوشتم اول شخص مفرد جمع نوشت +یم = نوشتیم
دوم شخص مفرد نوشت + ی = نوشتی دوم شخص مفرد جمع نوشت +ید نوشتید
سوم شخص مفرد نوشت = نوشت =نوشت سوم شخص مفرد جمع نوشت +ند = نوشتند
ماضی نقلی:
ماضی نقلی از ساخت صفت مفعولی فعل اصلی (بن ماضی به اضافه های بیان حرکت)به اضافه فعلهلی معین
ام- ای- ایم-اید-اند ساخته می شود.
(بن ماضی)+ه= صفت مفعولی+ ام=خورده ام
خورده ام خورده ایم
خورده ای خورده اید
خورده است خورده اند


ماضی استمراری:
ماضی استمراری از ماضی مطلق (ساده) ساخته می شود
به این ترتیب که به اول ماضی ساده جز پیشین(می) می افزایند:
جز پیشین+ ماضی مطلق(ساده)= ماضی استمراری
مثال:می + خوردم = می خوردم
ماضی بعید:
ماضی بعید از صفت مفعولی فعل اصلی(بن ماضی به اضافه(ه)و ماضیساده فعل معین(بودن) ساخته می شود:
بن ماضی +ه+ فعل معین(ماضی نقلی بودن) =ماضی بعید
مثال خورد +ه + بودم = خورده بودم

ماضی التزامی:
از صفت مفعولی فعل اصلی(بن ماضی +ه(ه)ومضارع (ساده باشیدن) ساخته می شود :
بن ماضی+ شناسه صفت مفعولی + مضارع ساده(باشیدن) +ماضی التزامی
مثال:شاید خورده باشم.
مضارع اخباری:
مضارع اخباری از مضارع ساده+پیشین ساخته می شود.
جز پیشین + مضارع ساده = مضارع اخباری مثال:می+خوردم = می خوردم
مضارع التزامی:
مضارع التزامی از مضارع ساده + جز پیشین ساخته می شود.
جز پیشین +مضارع ساده=مضارع التزامی مثال:ب+ خورم=بخورم
مسند:
صفت یا کلمه ای است که به وسیله فعل ربطی به نهاد نسبت داده می شد
مثال هوا سرد است.
مسند
متمم:
پس از نهاد و پیش از فعل و مسند می آید مثال محمد از علی کوچکتر است.
متمم
نشانه ویرگول «،»:هرگاه ایجاد مکث کوتاه بین دو جمله یا عبارت باشد
از ویرگول«،» استفاده می شود.مثال:در آغاز اسلام، عده مسلمانان کم بود.
نشانه ی ویرگول- نقطه(؛):
هر گاه هدف ایجاد مکث طولانی بین دو جمله یاعبارت باشد از این علامت استفاده می شود
مثال:علی دانست که کوشش او در امتحان کنکور بی فایده است؛پس در کنکور شرکت نکرد.
هم مفهومی:
خواندن یک گروه از وازه گان که ارتباط معنایی با یکدیگر دارند
مانند وازه های(رعد-برق-ابر- باد باران ) که به معنی باران است
کلمه های «ابن» و«بن»:
در زبان عربی کلمه های «ابن» و«بن» بین نام پدر و پسر نوشته می شود تا باعث معرفی هر چه بیشتر آنها گردد.مثال:علی بن محمد طوسی
کلمات هم خانواده
مخصوص کلمات عربی است ودارای ریشه مشترک و معنی آنها نزدیک به هم می باشد
مثال:کلمه حافظ – محفوظ – حفظ – حفاظت که ریشه آنها حفظ می باشد
و حروف اصلی به ترتیب وپشت سر هم می باشد. حرف اول«ح» حرف دوم«ف» حرف سوم«ظ» می باشد. – کلماتی که ریشه فعلی ندارد با اضافه کردن وند ها و تکواز های آزاد به اول و آخر آن هم خانواده می سازیم. مثل:زمینی- زمین خوار-زمین دار

 

 


 

امتحان نگارش کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم

                                                                         به نام خدا                                                 10/10/1391   هرمزانی

     نام وشماره :                                امتحان نگارش کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم

1

شعر درس ( راززندگی ) ازکیست؟

2

بیت ( زورزش میاسای وکوشنده باش                                            که بنیادگیتی به کوشندگی است  ) ازکیست؟

3

معنی کنید .                                همی بدار =                                         همی طلب =

4

منظور از ( مرداگربی برادرباشدبه که بی دوست ) چیست؟

 

 

5

در جای خالی کلمات مناسب بنویسید.

مشورت کردن درکارها از               مردم باشد وازتمام عقلی وپیش بینی ، چه هرکسی را                    باشد وهریکی چیزی                 .

بدان که                                                             زبان بسیار است وزیان های آن بیشمار. هرکس که                                                                  اختیارکندرستگار شود.

7

کدام یک برتری دارد؟ زیبایی درونی  -   زیبایی بیرونی (ظاهری) ؟...............................................چـــــــــــــــــــــرا؟

 

 

7

کدام شعر درکتاب فارسی ششم از ((محمدحسین بهجت تبریزی معروف به شهریار)) می باشد؟

8

چهارکلمه بنویسید که بتوان با اضافه کردن ( نا ) معنای مخالف باآن درست کرد.

 

9

سه موردازآداب غذاخوردن رابنویسید.

 

 

10

ازنظر امام محمّد غزالی مردم برسه نوعند :                         و                            و                             .

11

مانند کردن کسی یاچیزی به کسی یاچیزدیگری را (                          )  می گویند.

12

دوکنایه بنویسید ومعنای دوّم یادورآن راتوضیح دهید.

 

 

13

بیت روبرورامعنی کنید.ای زبان فارسی ،ای درّدریای دری                               ای تومیراث نیاکان ،ای زبان مادری

 

 

14

ازچهره های زبان ، آوا ، صدا، خط، اشاره ، یادگیری کدام دشواری بیشتری دارد؟                         چـــــــــــــــــرا ؟

 

 

15

کلمات ( عالم معلوم معلّم تعلیم علوم ) درسه حرف (                                ) مشترکند و

کلمات ( شاهد مشهد شهید شهادت -  )   درسه حرف (                                ) مشترک هستند.

16

برای چهارنوع جمله درکتاب فارسی چهارجمله بنویسید.

1-

2-

3-

4-

 

17

مترادف کلمات روبرورابنویسید.          مشفق =                               تهی =                                   احسان =

            تدبیر=                                      کهن =                                       مشاورت =

18

درجمله ( دانشمند ، کتاب می خواند ) فاعل =                     مفعول =                        فعل =                        می باشد.

19

مفرد کلمات روبرورابنویسید.      ظروف =                        ملل=                       بازوان=                          ساعات=

20

زیرکلمه مناسب خط بکشید.  یقین دارم که ( صواب ثواب ) خاموشی ،بینهایت است.

21

جمه کلمات روبرورابنویسید.      بیگانه =                           آفت =                          عضو=                        لون=

22

چهارمورداز مقدمه ی خوب نوشتن ،عبارتنداز:

 

23

منظورازضرب المثل (زبان سرخ ،سرسبز می دهدبرباد)راتوضیح دهید.

 

 

24

برای هرکلمه دوهم خانواده بنویسید.               عظمت =                                           تلفّظ =

25

دوکلمه بنویسید که به ترتیب صفت وموصوف مضاف ومضاف الیه رانشان دهد.

 

26

معنی کنید.

 ونیزیکی راخاطرتیزترباشدودرکارهازودترتوانددیدویکی کندفهم باشد.وتدبیرده تنه چون زورده مرده باشد.

 

27

هرسه واژه ی همه ی گزینه هاباهم هم خانواده اندبه جز:

اعجاب تعجب عجیب              کشف کفاشی کاشف               وصف توصیف موصوف              عجله تعجیل عجول

28

درقطعه شعرزیر چندواژه ی جمع وجوددارد؟ علی کوچیکه ، علی بهونه گیر / نصف شب ازخواب پرید / چشماشو هی مالید بادست / سه چهارخمیازه کشید / پاشدنشست / چی دیده بود؟ چی دیده بود؟ خواب یه ماهی دیده بود؟ ....       صفر         یک             دو             سه

29

کدام یک ازواژه های مشخص شده (نهاد) نیست؟

باغبانی ، قطره ای بربرگ گل / دیدوگفت این چهره جای اشک نیست.       گفت: من خندیده ام تازاده ام / دوش برخندیدنم بلبل گریست.

باغبان                                قطره                                       من                                      بلبل

30

غفلت یعنی:      هوشیاری                        بی خبری                         بی رحمی                       شکایت کردن

31

کدام بیت باضرب المثل ((شکر نعمت نعمتت افزون کند)) نزدیکی بیشتری بامعناهای زیردارد؟

بنده همان به که زتقصیر خویش / عذربه درگاه خدا آورد                             درنعمت خدای بگشاید / شکرکن تاخدابیفزاید

فضل خدای رانتواندشمارکرد / یاکیست آن که شکریکی ازهزارکرد

گناه آید ازبنده ی خاکسار / به امید عفوخداوندگار

 

           نام وشماره FORMCHECKBOX                                                       به نام خدا

               امتحان علوم کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم                           5/آذرماه / 1391 هرمزانی

1

این بخش ازکره ی زمین منشاء بیشتر آتش فشانها وزمین لرزه ها می باشد.

 

2

بخش ...................... ازخمیرکره تاابتدای هسته ی خارجی ادامه دارد.

3

اسید ها موادی هستند که به وسیله ی کاغذ .................شناسایی می شوندوبه اسیدهای ................... و.................... دسته بندی می شوند.

4

سنگ کره شامل قسمتهای ................... و ................ .... است و ........... کیلومترضخامت دارد.

5

.................... وسیله ای است که می توان سفرواقعی رابه درون زمین انجام دهد.

6

یکی ازراههای مناسب حفظ محیط زیست ، ................ است.

 

7

بیشترموادی که امروزه ماازآنها استفاده می کنیم به طور .................یافت نمی شوند،بلکه به طور ..................یافت می شوند.

8

کاغذ رامی توانیم غیرازچوب، از ............. و............. و ...............تهیّه کرد.

 

9

چه چیزی باعث شده است که مصرف سالانه ی کاغذ افزایش بیابد؟

 

 

10

چهارمواد به کاررفته درتهیّه ی کاغذنام ببرید.

 

11

زمین ازنظر شیمیایی به چند لایه تقسیم می شود؟نام ببرید.

 

 

 

12

امواج لرزه ای زمین چه موقع تندتروچه موقع کندتر عبورمی کنند؟

 

 

 

13

ماده اصلی وخام مورد نیازبرای ساخت کاغذ چوب می باشد یعنی چه؟

 

 

 

14

امواج لرزه ای راتعریف کنید.

 

 

15

چگونه می توانید رنگ مقداری کاعذ رنگی خردشده راازبین ببرید. توضیح دهید.

 

 

 

16

دانشمندان چگونه به جامد یامایع بودن لایه های زمین پی می برند؟

 

 

17

برای اینکه بادکنک به دیواربچسبد (مسئله)یک فرضیه بنویسید.

 

 

18

فلزات مانند آهن چه ویزگیهایی دارند ؟ سه موردبنویسید.

 

 

 

بخش هفتم - زمين نا آرام


بخش هفتم - زمين نا آرام

اگر در محل زندگي شما چاه كنده باشند، حتماً ديده ايد كه از داخل آن خاك و سنگ بيرون مي آورند. اين چاه خيلي عميق نيست. اما چاهي كه براي به دست آوردن نفت مي كنند، چند صد متر عمق دارد. ولي هنوز تا مركز زمين فاصله بسيار زيادي دارد. فاصله سطح زمين تا مركز آن حدود 6400 كيلومتر است. دانشمندان حدس مي زنند كه تخم مرغ با زمين ما مشابهت دارد. تخم مرغ سه لايه به نام هاي پوسته، سفيده، و زرده دارد. زمين هم سه لايه دارد: پوسته، گوشته و هسته.

پوسته زمين:
پوسته زمين در مقايسه با كره زمين بسيار نازك است. جنس پوسته از سنگ است. پوسته براي ما بسيار مهم است. نفت، زغال سنگ، گاز و آب و بعضي فلزات در آن وجود دارد.

گوشته:
لايه مياني زمين بسيار كلفت تر و داغ تر از پوسته آن است. دماي گوشته زياد است. دانشمندان معتقدند كه به بعضي سنگ هاي اين قسمت نيمه جامدند.


هسته:
هسته در مركز زمين قرار گرفته و بسيار داغ است. هسته دو قسمت دارد: هسته دروني، هسته بيروني. هر دو قسمت هسته از آهن و فلز ديگري به نام نيكل ساخته شده اند.


آتش فشان:
در بعضي نقاط زير پوسته، سنگ ها نرم و داغند. گاهي سنگ ها ذوب مي شوند. اگر اين سنگ هاي ذوب شده راهي به بيرون زمين بيابند از آن خارج مي شوند و آتش فشان ها را به وجود مي آورند. مخروط آتش فشان ها از موادي به وجود مي آيد كه از دهانه خارج مي شوند. علاوه بر مواد مذاب، مواد جامد و گاز از دهانه آتش فشان ها خارج مي شوند. بعضي از اين گازها سمي و كشنده اند. اگر مواد جامد دانه ريز باشند. به آنها خاكستر مي گويند. يك آتشفشان هميشه فعاليت نمي كند و بعد از مدتي غير فعال مي شود. كوه دماوند مدت هاست كه ديگر فعاليتي ندارد.

زمين لرزه: 
در همه جاي سطح زمين خطر زمين لرزه وجود دارد. در بعضي نقاط بيشتر از نقاط ديگر، اتفاق مي افتد. در خرابي هاي حاصل از زمين لرزه، تنها شديد يا ضعيف بودن زمين لرزه دخالت ندار بلكه استحكام زمين و ساختمان ها نيز مهم است.

هنگام زمين لرزه چه بايد كرد؟
در هنگام زمين لرزه به كنار ديوارهاي داخلي برويد. زير ميزهاي محكم قرار بگيريد. داخل راهروهاي كم وسعت برويد و داخل چارچوب در بايستيد. و از محل هاي زير دوري كنيد:

آشپزخانه – زير سقف هاي وسيع – كتابخانه و قفسه و كنار ديوارهاي داخلي.
آرامش و خونسردي خود را در مدت زمين لرزه حفظ كنيد.

پرسش هاي بخش 7
1- كدام لايه زمين كم ترين ضخامت را دارد؟

1- گوشته
2- پوسته
3- هسته

2- منابع معدني را در كدام لايه زمين مي توان يافت؟

1- پوسته
2- گوشته
3- هسته


3- كدام لايه زمين از مواد نيمه جامد تشكيل يافته است؟

1- پوسته
2- گوشته
3- هسته

4- هر دو قسمت از آهن و نيكل ساخته شده اند؟

1- پوسته
2- گوشته
3- هسته

 

سواليكدوسهچهار
جواب گزينه2123

 

سؤالات تشريحي
1- چرا در زمين چاه مي كنند؟

براي رسيدن به آب و نفت در زمين چاه مي كنند.

2- مواد كافي، نفت، آب و ذغال سنگ در كدام قسمت زمين قرار دارند؟

در قسمت پوسته

3- پوسته زمين با گوشته چه تفاوتي دارد؟

پوسته نازك تر است و گوشته گرماي بسيار زيادتري از پوسته دارد. سنگ ها در گوشته به حالت مذاب و خميري هستند.

4- هسته در كدام قسمت زمين است؟ جنس آن از چيست؟

در قسمت مركزي زمين و جنس آن از آهن و نيكل است.

5- آتشفشان ها چگونه ايجاد مي شوند؟

وقتي گرماي مواد مذاب زمين زياد شود حجم بيشتري پيدا مي كنند. ناگزير براي خروج از زمين از قسمت هايي كه احتمالاً پوسته نازك تر است، خارج مي شوند.

6- ازدهانه آتشفشان ها چه چيزهايي خارج مي شود؟

مواد مذاب، جامد، گاز، گاهي مواد جامد آن قدر ريز هستند كه به آنها خاكستر مي گويند. گازها نيز ممكن است سمي و كشنده باشند.

7- زمين لرزه چگونه ايجاد مي شود؟

وقتي در بين سنگ هاي زمين شكاف ايجاد مي شود، سنگ ها به يكديگر ساييده مي شوند و در اثر اين ساييدگي مايه دروني زمين لرزش پيدا مي كند و به صورت حركت موجي، درون زمين مسيري را مي پيمايد و در نتيجه موجب لرزش زمين و شكستگي پوسته زمين و زمين لرزه مي شود.

8- زمين لرزه در چه جاهائي خرابي بيشتري به بار مي آورد؟

در جايي كه خانه ها گلي و سست باشند.


بخش یازدهم - انسان و محیط زیست

بخش یازدهم - انسان و محیط زیست

غذاهایی که ما می خوریم انرژی لازم را برای بدن ما، برای نشستن،‌ راه رفتن،‌ حرکت کردن و صحبت کردن فراهم می کنند.
غذاهای ما به دو گروه تقسیم می شوند:
1- غذاهای گیاهی
2- غذاهای جانوری


یعنی انرژی بدن ما از جانوران یا گیاهانی که می خوریم تأمین می شود. در سال های پیش آموختید که گیاهان با استفاده از نور خورشید غذاسازی می کنند و گیاه خواران از غذای ساخته شده گیاهان بهره می گیرند و جانوران گوشتخوار نیز از گیاه خواران تغذیه می کنند. همه جانوران زنده ای که از گیاهان تغذیه می کنند مصرف کننده نامیده می شوند. روابط غذایی موجودات زنده را زنجیره غذایی می نامند که از سه حلقه تشکیل شده است :‌یک تولید کننده و حقله های دوم به بعد مصرف کننده.

شبکه غذایی چیست؟
در این تصویر یک شبکه نمایش داده شده یعنی شبکه ای که در آن جانداران مختلف از نظر غذایی به یکدیگر مربوطند که به آن شبکه غذایی می گویند. بنابراین هر یک از ما یک شبکه غذایی بزرگ هستیم. ما و همه گیاهان و جانورانی که غذای ما را تشکیل می دهند، این شبکه بزرگ را به وجود می آوریم.

محیط زیست:
هر چه در اطراف شما وجود دارد و بر زندگی شما اثر می گذارد محیط زیست را تشکیل می دهد. محیط زیست جانداران مختلف شبیه هم نیستند. بیشتر جانداران و گیاهانی که در مناطق مختلف کرده زمین زندگی می کنند برای زندگی کردن در همان منطقه ساخته شده است. مثلاً جاندارانی که در جنگل می کنند نمی توانند در بیابان زندگی کنند.

اثر انسان بر محیط زیست:
همه چیزهایی که در طبیعت وجود دارند و انسان از آنها استفاده می کند منابع طبیعی نامیده می شوند. گیاهان و جانوران منابع طبیعی زنده و هوا، ‌آب و خاک منابع طبیعی غیر زنده هستند. مثلاً تا به حال تصور کرده اید که چند بار می توان چمن را کوتاه کرد؟ چمن همیشه می تواند بخش های بریده شده خود را جبران کند و به همین دلیل همیشه در حال رشد است. این منابع که در صورت مصرف شدن خیلی زود جبران می شوند منابع جبران شدنی نام دارند. گیاهان و جانوران نیز در صورت بهره برداری صحیح می توانند جبران شوند. چون همه آنها معمولاً تولید مثل می کنند.

جمعیت:
به مجموع افراد یک نوع از جانداران که در جای خاصی زندگی می کنند جمعیت می گویند.
 

تغییرات جمعیت:
در صورتی که افراد یک جمعیت هیچ تغییری نکنند و تعداد افراد جمعیت همیشه یکسان بماند هیچ فردی نمی میرد و هیچ نوزادی به دنیا نمی آید. ولی همین دو عامل مرگ و میر باعث ایجاد تغییر در جمعیت می شوند. در طبیعت جمعیت گیاهان و جانوران معمولاً ثابت می ماند چون عوامل کم کننده و زیاد کننده تقریباً به طور متعادل حرکت می کنند.
 

جمعیت انسان:
انسان بر خلاف سایر موجودات زنده می تواند از تأثیر عوامل کاهش دهنده یا افزایش دهنده جمعیت بکاهد. اگر انسان مواد اضافی یا انرژی هایی مانند گرما و یا صدا را به محیط زیست خود وارد کند و با آنها سلامتی جانداران را به خطر بیندازد، محیط زیست را آلوده کرده است. هوا، آب، ‌خاک و مواد غذایی در معرض آلودگی قرار دارند. آبها نیز توسط ورود مواد زاید کارخانه ها،‌ کودهای شیمیایی و سموم شیمیایی آلوده می شوند. امروزه آلودگی آبگیرها، دریاچه ها و تالاب ها به صورت یک مشکل اساسی برای محیط زیست در آمده است.
 

در محل زندگی به دلیل وجود سر و صداهای بلند که برای گوش مضر است، آلودگی صوتی وجود دارد. شنیدن صداهای بلند مانند صدای هواپیما و کامیون از نزدیک، برای سلامتی ما مضر است.

پرسش های بخش 11
جملات صحیح و ناصحیح را مشخص کنید.

1- انرژی بدن ما از گیاهان و جانورانی که می خوریم تأمین می شود.

درست *

نادرست

2- محیط زیست جانداران مختلف شبیه به هم است.

درست *

نادرست

3- انسان برای وارد شدن به هر یک از محیط های زیستی در خود تغییرات ایجاد می کند؟

درست

نادرست*

4- ما نیز جزئی از یک شبکه بزرگ غذایی هستیم.

درست *

نادرست

5- باکتری های تجزیه کننده موجودات در شبکه غذایی تأثیری ندارند.

درست

نادرست *

 

سؤالات تشریحی
1- کدام گروه از موجودات غذایی خود را می سازند؟

گیاهان

2- تولید کننده و مصرف کننده مواد غذایی یعنی چه؟

تولید کننده مواد غذایی گیاهان هستند که خودشان غذا می سازند و مصرف کننده ها انسان و جانوران گیاهخوار و گوشتخوار هستند.

3- منظور از زنجیره غذایی چیست؟

رابطه غذایی بین موجودات مصرف کننده و تولید کننده را زنجیره غذایی می گویند.

4- در هر زنجیره غذایی چند تولید کننده و چند مصرف کننده وجود دارد؟

یک تولید کننده و چند مصرف کننده

5- منظور از محیط زیست چیست؟

هر چیز که در اطراف ما وجود دارد و بر زندگی ما اثر می گذارد محیط زیست ما را تشکیل می دهد.

6- منظور از منابع طبیعی چیست؟

همه چیزهایی که در طبیعت وجود دارند و مردم از آنها استفاده می کنند منابع طبیعی هستند.

7- چه منابعی جبران شدنی هستند؟

گیاهان، جانوران، اکسیژن از منابع جبران شدنی هستند.

8- جمعیت چیست؟

به مجموع افراد یک نوع از جانداران که در جای خاصی زندگی می کنند جمعیت نامیده می شوند.

9- چرا جمعیت گیاهان و جانوران معمولاً ثابت می ماند؟

زیرا عوامل کم کننده و زیاد کننده جمعیت تقریباً به طور متعادل عمل می کنند.

10- چه چیزهائی محیط زیست را آلوده می کنند؟

مواد اضافی، خوراکی ها، دود و گرما و صدای اتومبیل ها و کارخانه ها، کودهای شیمیایی و سمی و جاری شدن فاضلاب خانه و کارخانه ها به درون آب ها باعث آلودگی آب ها و محیط زیست می شوند.

بخش دهم - اندام های حسی

بخش دهم - اندام های حسی

انسان ها دارای پنج اندام حسی به نام چشم، گوش، بینی، زبان و پوست هستند. تمام اندام های حسی به جز پوست که در سطح بدن قرارگرفته، در سر قرار گرفته اند.

دیدن:
بیشتر اطلاعاتی که ما از دنیای اطراف خود به دست می آوریم از راه بینایی است. در داخل پرده درونی چشم ( ساختمان بینایی ما) سلول های عصبی ویژه ای وجود دارد که در مقابل نور حساس هستند پیامی که این سلول ها به مخ می فرستد باعث می شود که نور، رنگ و شکل اشیاء را تشخیص بدهیم.
نزدیک بینی و دوربینی:
چشم شما زمانی خوب می بیند که تصویر بر روی پرده حساس پشت آن تشکیل شود. در بعضی از افراد، تصویر اجسام به طور کاملاً واضح در روی پرده حساس چشم تشکیل نمی شود. اگر این افراد فقط نزدیک را خوب ببینند به آنها نزدیک بین گفته می شود بعضی دیگر هم اجسام دور را خوب می بینند و به آنها دوربین گفته می شود.
با استفاده از عدسی های مخصوص می توان هر دو عیب را برطرف کرد.

علامت نزدیک بینی و دوربینی چیست؟
بیشتر نزدیک بینی و دوربینی ها ارثی هستند. بیشتر عیب های بینایی به تدریج و بسیار آرام ایجاد می شوند. بعضی دانش آموزان در سر کلاس درس مشکل بینایی دارند که باید توسط متخصصین بینایی برطرف گردد.


مراقبت از چشم ها:
برای مراقبت از چشم باید به این نکات توجه کرد:
1- در هنگام مطالعه از نور بسیار زیاد یا کم پرهیز کنید
2- در روزهای تابستان یا روزهای برفی زمستان از عینک آفتابی استفاده کنید.
3- در هنگام کار با ابزار خطرناک از عینک ایمنی استفاده کنید.
4- اگر گرد و خاک یا چیزی وارد چشم شما شد، پلک ها را با دست نمالید، از یک بزرگ تر کمک بخواهید.

شنیدن:
گوش نیز ارتباط ما را با دنیای اطراف برقرار می کند. داشتن گوش های سالم برای یادگیری بهتر و ایمنی لازم است.
چگونه می شنویم؟
هر چیزی که صدا ایجاد می کند، باعث لرزش هوا می شود. در همه طرف پخش می شود و قسمتی از آن به گوش می رسد. ذرات در حالت لرزش هوا، به پرده گوش برخورد می کنند. این پرده در انتهای سوراخ گوش قرار گرفته است. لرزش هوا پرده ی نازک و پهن گوش را می لرزاند. لرزش پرده گوش به قسمت حلزون مانندی که در داخل سر قرار گرفته است می رسد. در این قسمت، ابتدای رشته های عصبی ویژه ای وجود دارد که به مخ می روند و پیام شنوایی را به آن می رسانند.
 

عیب های گوش:
بعضی افراد بعضی صداها را نمی شنوند و گفته می شود گوش آنها سنگین است. سنگینی گوش ممکن است موقتی باشد و علت آن جمع شدن مواد ترشحی درون سوراخ گوش بر روی پرده انتهای آن است. پزشک می تواند گوش را به آسانی شست و شو بدهد و این مواد را بردارد. اگر صدای شدیدی به وجود آید ممکن است پرده آن را پاره کند بعضی صداهای معمولی به گوش آسیب می رسانند. کارگران که با ماشین آلات پر سر و صدا کار می کنند، دچار ناراحتی شنوایی می شوند.

تشخیص ناراحتی های شنوایی با کمک دستگاه شنوایی سنجی صورت می گیرد.به این نکات دقت کنید:
1- گوش ها را تمییز کنید
2- هرگز چیز نوک تیز وارد گوش نکنید.
3- هرگز در گوش کسی داد نزنید
4- هرگز با دست یا کتاب یا چیز دیگر به گوش کسی ضربه نزنید.


بوییدن و چشیدن:
زبان و بینی دو اندامی هستند که از نظر احساس، بو و مزه شبیه هم عمل می کنند. در هر دو اندام رشته های عصبی وجود دارد که نسبت به مولکول های مواد بو دار و مزه دار، حساس است. البته برای اینکه بوی چیزی حس شود مولکول های آن باید همراه هوا به بالای بینی برسند. برای حس کردن یک مزه خوراکی، لازم است مولکول های آن در آب دهان حل شوند. به همین علت، مزه غذایی که با قاشق وارد دهان می شود را احساس می کنیم اما خود قاشق مزه ندارد.

لمس کردن:
پوست بدن، کارهای متفاوتی انجام می دهد، یکی از این کارها، حس کردن گرمی، سردی، زبری، نرمی، فشار و درد است. پوست رشته های عصبی فراوان دارد که هر کدام از آنها کار ویژه ای انجام می دهند. پوست عضو مهمی است که چند کار مهم دیگر را هم انجام می دهد.

پرسش های بخش 10
در جای خالی کلمات مناسب بگذارید.

1- با استفاده از عینک مخصوص می توان عیب های چشم را بر طرف کرد.
2- هر چیزی که صدا ایجاد کند باعث
 لرزش هوا می شود.
3- هماهنگی بین اندام های حسی ما بر عهده
 مخ است.
4- تشخیص ناراحتی های شنوایی، به کمک دستگاه
 شنوایی سنجی انجام می گیرد.
5- در چشم سالم تصویر اجسام بر روی
 پرده حساس تشکیل می شود.
6- پوست اندام حس
 لامسه است.

سؤالات تشریحی
1- فایده وجود اندام های حسی برای ما و جانوران دیگر چیست؟

اندام های حسی، آگاهی لازم را از دنیای اطراف به ما می دهند.

2- چرا بیشتر اندام های حسی در سر قرار گرفته اند؟

زیرا سر کمتر از بقیه اعضا در معرض ضربه و حادثه است و علاوه بر آن استخوان های سر طوری قرار گرفته اند که می توانند اعصاب مربوط به اندام های حسی را محافظت کنند.

3- کار رشته های عصبی چیست؟

رشته های عصب پیام ها را دریافت می کنند و به مخ انتقال می دهند.

4- در تاریکی به وسیله کدام حس چیزی را که می خواهیم پیدا می کنیم؟

به وسیله لمس کردن

5- نور پس از عبور از چه قسمت هایی به داخل چشم نفوذ می کند؟

پس از عبور از قرنیه و مردمک

6- چشم نزدیک بین چگونه است؟

چشم نزدیک بین، دور را خوب نمی بیند و فقط نزدیک را خوب می بیند.

7- علائم نزدیک بین و دور بین چگونه است؟

چشم نزدیک بین چیزهای دور را خوب نمی بیند و چشم های دوربین چیزهای خوب را تشخیص نمی دهد.

8- داشتن گوش های سالم چه فایده ای دارد؟

گوش های سالم، ما را با دنیا، بهتر آشنا می کند و به یادگیری و ایمنی ما کمک می کند.

9- لرزش هوا پس از برخورد به پرده گوش به کدام قسمت می رسد؟

به قسمت حلزونی

10- صداهای بسیار شدید چه آسیبی به گوش می رسانند؟

به پرده گوش آسیب می رسانند و دیگر صدا را به خوبی نمی شنویم.

11- قسمت خارجی گوش از چه ماده ای ساخته شده و چه حالتی دارد؟

از غضروف ساخته شده و نرم است.

12- گرمی، ‌سردی، ‌زبری،‌ نرمی، ‌فشار و درد را با کدام حس درک می کنیم؟

با لمس کردن

13- آیا صدا از تمام مواد یکسان عبور می کند؟

خیر، صدا از بعضی مواد به خوبی عبور می کند مثل آب و هوا و از بعضی مواد به خوبی عبور نمی کند مثل چوب و پنبه.

بخش نهم - مبارزه پنهان

بخش نهم - مبارزه پنهان

در زمان های قدیم، مردم دلیل بسیاری از بیماری های خود را نمی دانستند و از وجود میکروب (جانداران بسیار کوچک) که با چشم دیده نمی شود ولی باعث به وجود آمدن بیماری می شوند- مطلع نبودند. در آن زمان به دلیل عدم رعایت مسائل بهداشتی، بیماری به سرعت میان مردم پراکنده می شد و عده زیادی را می کشت.


میکروب چیست؟
 
میکروب جاندار خاصی نیست؛ بلکه باکتری ها، قارچ های ذره بینی و موجوداتی به نام ویروس را به طور کلی میکروب می نامند. ویروس ها از باکتری ها و قارچ ها بسیار کوچک ترند و می توانند در داخل بدن جانور یا گیاه به داخل سلول های موجودات زنده بروند، در آنجا تکثیر شوند و سلول را نکشند. ویروس ها فقط در داخل سلول زنده فعالیت دارند و نه بیرون از آن. آثار زنده بودن از خود نشان می دهند. هر نوع ویروسی فقط در داخل سلول های معینی از بدن گیاه یا جانور زندگی و فعالیت می کند. مثلاً ویروس آنفوانزا به دستگاه تنفس می رود و ویروس فلج اطفال به دستگاه عبوری آسیب می رساند.
 


راه های دفاع بدن:
1- پوست :
پوست وظیفه محافظت از بدن را دارد. جانداران بیماری زا نمی توانند در پوست سالم نفوذ کنند.

2- مخاط :
تنها راه ورود میکروب ها به بدن از راه پوست نیست، بلکه از راه هایی مانند دهان و بینی هم وارد می شوند. سطح داخلی دهان و بینی شما همیشه مرطوب است و ماده نسبتاً چسبناکی همیشه روی آنها را می پوشاند (شبیه آب دهان)، به این ماده مخاط گفته می شود. مخاط میکروب ها را به خود می چسباند و چون ماده میکروب کش دارد، بعضی از میکروب ها را می کشد. البته میکروب ها از راه آب و غذا وارد معده می شوند. اما در معده شیره ای ترشح می شود که بیشتر باکتری ها را می کشد.

3- گلبول سفید :
گاهی باکتری های زیان آور از راه زخم وارد بدن شما می شوند. در این موقع پوست به عنوان اولین راه دفاعی نمی تواند جلوی آنها را بگیرد. پس ممکن است باکتری ها در داخل بدن شما تولید مثل کنند و زیاد شوند آنگاه از راه خون به همه جای بدن برسند و شما را بیمار کنند. گلبول های سفید خون با میکروب ها مبارزه می کنند. بدون گلبول های سفید بدن نمی تواند در مقابل میکروب ها زنده بماند.

گلبول های سفید به باکتری ها حمله می کنند بعضی گلبول های، میکروب ها را می خورند و بعضی دیگر راه های دیگری را انتخاب می کنند.

بعضی گلبول ها موادی مانند پادتن ترشح می کنند. پادتن ها می توانند باکتری های خاصی را بکشند. برای هر نوع باکتری، پادتن خاصی لازم است و یک نوع پادتن نمی تواند همه اقسام باکتری ها را نابود کند.


کمک به دفاع بدن:
ما وقتی بیمار می شویم که بدن ما نتواند در برابر میکروب ها مقاومت کند و آنها را از بین ببرد. در این هنگام پزشک با دادن دارو به دفاع بدن ما کمک می کند. مانند داروهای ضد عفونی کننده ها و آنتی بیوتیک ها.

1- ضدعفونی کننده ها: 
موادی که میکروب ها را در بیرون بدن می کشید، ضد عفونی کننده نام دارند.


2- آنتی بیوتیک ها: 
به گروهی از داروهای میکروب کش آنتی بیوتیک می گویند. در قدیم نان و پنیر کپک زده را روی زخم می گذاشتند گاهی این مواد زخم را درمان می کردند اما کسی علت را نمی دانست.

در حدود 70 سال پیش فلمینگ میکروب شناس انگلیسی با تحقیق بر روی میکروب ها موفق شد تا با رشد دادن کپک سبز ماده ای را به دست آورد که خاصیت میکروب کش داشت و به آن پنی سیلین می گفتند. و این کار باعث شد تا اولین آنتی بیوتیک کشف شود.


واکسن چیست؟
واکسن ها میکروب های کشته شده یا ضعیف شده بیماری ها هستند که وقتی مقدار کمی از آنها به بدن تزریق شود گلبول های سفید پادتن مورد نظر را می سازند. یکی از انواع واکسن ها، واکسن سرخک است که در کودکی تزریق می شود. این واکسن باعث می شود تا بدن پادتن لازم را داشته باشد و در صورت ورود ویروس سرخک به بدن آن را از بین ببرد.

پرسش های بخش 9
1- عامل کدام دسته از بیماری های زیر، ویروس است؟

1- فلج اطفال، هاری، آبله
2- کچلی، حصبه، سرخک
3- سل، آنفلوانزا، فلج اطفال
4- کزاز، سرخک، هاری

2- کدامیک از موارد زیر، کار مبارزه با باکتری ها را بر عهده دارند؟

1- گلبول قرمز
2- استخوان ها
3- عضلات
4- گلبول های سفید

3- میکروب پس از گذشتن از اولین موردهای دفاعی بدن با کدام قسمت زیر از بین می رود؟

1- مایع مخاطی
2- گلبول های سفید
3- پوست
4- اشک چشم

4-عامل کدام بیماری زیر، باکتری ها هستند؟

1- فلج اطفال
2- سرخک
3- کزاز
4- هاری

5- به موادی که میکروب ها را بیرون از بدن می کشند چه می گویند؟

1- واکسن ها
2- ضدعفونی کننده
3- آنتی بیوتیک ها
4- هیچکدام

6- ولین آنتی بیوتیک، به نام پنی سیلین توسط چه کسی کشف شد؟

1- ورستن
2- ازی
3- لمینگ
4- استور

سوال

یک

دو

سه

چهار

پنج

شش

جواب گزینه

1

4

2

3

2

3

 

 

سؤالات تشریحی

1- بیماری های واگیردار کدامند؟

به بیماری هایی که از یک فرد به افراد دیگر منتقل می شود واگیردار می گویند.

 

2- چرا میکروب ها در بدن به سرعت تولید مثل می کنند؟

زیرا در بدن غذا و دمای مناسب برای رشد آنان وجود دارد.

3- ساختمان ویروس ها چگونه است؟

بسیار ساده است و از ساختمان موجودات تک سلولی ساده تر است و مواد درون هسته یافت می شوند.

4- باکتری های بیماری زا را نام ببرید؟

حصبه، وبا و سل

5- باکتری ها در کدام گروه طبقه بندی می شوند؟

در گروه آغازیان

6- فایده مخاط بینی چیست؟

مخاط، میکروب هایی را که می خواهند وارد بدن شوند به خودش می چسباند و چون ماده میکروب کشی هم در آن وجود دارد بعضی از میکروب ها را از بین می برد.

7- گلبول های سفید چه می کنند؟

گلبول های سفید به دو طریق موجب نابودی میکروب ها می شوند بعضی میکروب ها را می خورند و بعضی دیگر پادتن یا داروی ضد سم را می سازند.

8- داروهای ضد میکروب چند نوع هستند؟

دو نوع هستند. یا میکروب های خارج از بدن را از بین می برند که به آنها داروی ضد عفونی کننده می گوئیم یا ممکن است از نوع داروهای میکروب کش باشند که به آنها آنتی بیوتیک می گوئیم.

9- واکسن چیست؟

واکسن میکروب ضعیف شده یا کشته شده میکروب ها است. وقتی این میکروب ها وارد بدن می شوند گلبول های سفید به دفاع از بدن بر می خیزند تا مقاومت بدن را افزایش دهند و در بدن پادتن علیه آن بیماری ایجاد می شود.

10- چند راه محافظت از غذاها را در برابر باکتری بنویسید؟

استفاده از یخچال، استفاده از نمک، خشک کردن بعضی از خوراکی ها

بخش هشتم - آغازیان

بخش هشتم - آغازیان

به جز گیاهان و جانوران، جانداران دیگر نیز هستند که حرکت می کنند و برای رشد به غذا نیاز دارند و تنفس می کنند. این جانداران که بعضی از صفات گیاهان و بعضی از صفات جانوران را دارند آغازیان نامیده می شوند.


آغازیان ساختمان بدنی ساده دارند و به علت کوچکی فقط با میکروسکوپ دیده می شوند. بعضی مانند باکتری فقط یک سلول دارند و بعضی دیگر پر سلولی هستند. آغازیان به شکل زیر طبقه بندی شده اند:


جلبک ها، آغازیانِ گیاه مانند:
جلبک ها به دلیل آنکه بدنشان از گیاهان ساده تر است در گروه آغازیان قرار گرفته اند ولی آنها نیز سبزینه یا کلروفیل دارند.
جلبک ها به رنگ های قرمز، سبز یا قهوه ای دیده می شود. بیشتر جلبک هایی که در آب زندگی می کنند تک سلولی هستند اما انواع پرسلولی نیز دارند. طول برخی از جلبک های پرسلولی دریایی به 60 متر می رسد.
 


فایده ها:
 
جلبک ها غذای جانوران آبزی هستند. از جلبک های دریایی موادی به دست می آید که در صنعت مانند بستنی سازی و تهیه خمیر دندان به کار می رود.
 


باکتری ها:
باکتری ها فراوان ترین جانداران روی زمین هستند. بعضی در آب، بعضی در خاک و بعضی در داخل یا روی بدن گیاهان و جانوران زندگی می کنند. به طور کلی در هر کجا که موجود زنده باشد، باکتری ها نیز یافت می شوند. در روی دست شما تعداد زیادی باکتری وجود دارد ولی شما نمی بینید. باکتری ها فقط یک سلول بسیار کوچک هستند. باکتری ها به اشکال کروی، خمیده و ‌میله ای دیده می شوند.


فایده ها:
1- درست کردن کود که یکی از کارهای مفید با کتری های داخل خاک است. بعضی باکتری ها بدن موجودات زنده را تجزیه می کنند و مواد آنها را به خاک می دهند و گیاهان این مواد را مصرف می کنند.

2-انسان از هزاران سال پیش بدون شناخت باکتری ها از آنها استفاده کرده و از آنها برای تبدیل بعضی میوه ها (مانند انگور) به سرکه یا تبدیل شیر به ماست استفاده کرده است.


تولید مثل:
باکتری ها نیز تولید مثل می کنند. از یک باکتری به دو باکتری و بعد به 4 باکتری و به همین شکل به سرعت تقسیم ادامه می یابد. تولید مثل آنها گاه زیاد و گاه کم است.

تولید مثل باکتری ها

قارچ ها:
قارچ ها موجودات زنده ای هستند که مانند گیاهان در یک جا ساکن هستند اما چون سبزینه ندارند نمی توانند غذا سازی کنند و به انواع مختلف مانند کپک ها و قارچ های چتری تقسیم می شوند.

کپک ها:
کپک ها در روی نان و میوه و مربا دیده می شوند. کپک نوعی قارچ است که میوه یا چیزهای دیگر را تجزیه کرده و مصرف می کند.


قارچ های چتری:
قارچ های چتری روی چوب های پوسیده تنه درختان یا روی خاک دیده می شود بیشتر قارچ های چتری که در طبیعت یافت می شوند. سمی هستند ولی در میان آنها انواع خوراکی هم وجود دارد. قارچ ها به وسیله سلول های بسیار ریزی به نام هاگ تولید مثل می کنند. هاگ در اندامی به نام هاگدان تولید می شوند و پس از رسیدن یا پاره کردن دیواره هاگدان آزاد می شوند.

این هاگ ها همراه باد یا آب به نقاط مختلف می روند. در هر جا که رویش مناسبی داشته باشند، رشد کرده و قارچ های دیگری را به وجود می آورند.


فایده ها و ضررها
فایده ها:
قارچ ها اهمیت فراوانی دارند. بعضی از آنها بسیار کوچک هستند و مانند باکتری، بدن گیاهان و جانوران مرده را تجزیه می کنند تا مواد مورد نیاز خود را جذب کنند. موادی که از تجزیه گیاهان و جانوران مرده به دست می آید، به خاک بر می گردد و دوباره وسیله مصرف گیاهان می شود. ما بعضی قارچ ها را می خوریم و بعضی هم به جهت وجود دارویی به نام پنی سیلین در امر پزشکی و برای کُشتن باکتری ها به کار می روند.
 

ضررها:
انواعی از قارچ ها انگل گیاهان یا جانوران می شوند. این قارچ ها به گیاهانی مانند گندم، سیب زمینی و بعضی از میوه ها زیان می رسانند. بعضی قارچ ها هم باعث بروز بیماری پوستی می شوند.

مخمّر:
مخمّر قارچ ذره بینی است که در خمیر ترش نانوایی موجود است و توسط نانواها جهت پخت نان به کار گرفته می شود .

پرسش های بخش 8

1- بدن موجودات زنده تک سلولی چگونه است؟

بسیار ساده است و فقط از یک سلول ساخته شده است.

2- کدام دسته از جانوران در گروه آغازیان طبقه بندی می شوند؟

باکتری ها، قارچ ها و انواعی از جلبک ها در گروه آغازیان قرار دارند. نوعی از جلبک ها که ویژه گی گیاهی دارند در گروه گیاهان طبقه بندی می شوند.

3- جلبک چیست؟

ساختمان بدن جلبک ها از گیاهان ساده تر است. کلروفیل دارند و برای خود غذا می سازند.

4- جلبک ها در کجا زندگی می کنند؟

بیشتر جلبک ها در آب زندگی می کنند و تک سلولی هستند.

5- جلبک ها در چه جاهایی می رویند؟

در آب های شور و شیرین

6- باکتری ها در کجا زندگی می کنند؟

باکتری ها در همه جا، آب، هوا، خاک و بدن جانداران زندگی می کنند.

7- اندازه باکتری ها چقدر است؟

بسیار کوچک هستند به طوری که در یک نقطه به اندازه سر سوزن 250 هزار باکتری جا می گیرد.

8- باکتری ها چند نوع هستند؟

دو نوع هستند. ممکن است مفید یا مضر باشند. باکتری های مفید بقایای موجودات زنده را تجزیه می کنند و دوباره برای گیاه قابل استفاده می کنند. از باکتری های مفید برای ساختن دارو و تولید مواد غذایی استفاده می کنند. باکتری های مضر باعث بیماری و فاسد شدن غذا می شوند.

9- باکتری ها چگونه تولید مثل می کنند؟

با تقسیم شدن سلول زیاد می شوند.

10- قارچ ها چه ویژه گی هایی دارند؟

قارچ ها کلروفیل یا سبزینه ندارند و نمی توانند برای خود غذا بسازند. قارچ ها از گیاهان و جانوران میزبان غذای خود را تأمین می کنند. دیواره اسکلتی دارند.

11- قارچ چتری کجا زندگی می کند؟

روی چوب های پوسیده، تنه درختان یا مواد پوسیده دیگر زندگی می کند.

12- قارچ ها در چه شرایطی بهتر رشد می کنند؟

قارچ ها در هوای مرطوب بهتر رشد می کنند.

13- قارچ ها چه تفاوتی با گیاهان دارند؟

قارچ ها کلروفیل یا سبزینه ندارند و نمی توانند برای خود غذا بسازند. قارچ ها، ریشه، ساقه و برگ دارند.

14- مخمرها از گروه کدام جانداران هستند؟

از آغازیان و در گروه قارچ ها هستند.

15- جلبک ها چگونه تولید مثل می کنند؟

گاهی با قطعه قطعه شدن و گاهی مانند گیاهان از ترکیب سلول های نر و ماده جلبک جدید ایجاد می شود.

16- مهم ترین عامل وجود باکتری ها و قارچ ها در طبیعت چیست؟

باکتری ها و قارچ ها بقایای موجودات زنده را تجزیه می کنند و این مواد را برای گیاهان و سایر جانداران قابل استفاده می کنند.

17- چه موادی می شناسید که در اثر وجود باکتری ها ایجاد می شوند؟

ماست، سرکه، الکل

بخش هفتم - زمین نا آرام

بخش هفتم - زمین نا آرام

اگر در محل زندگی شما چاه کنده باشند، حتماً دیده اید که از داخل آن خاک و سنگ بیرون می آورند. این چاه خیلی عمیق نیست. اما چاهی که برای به دست آوردن نفت می کنند، چند صد متر عمق دارد. ولی هنوز تا مرکز زمین فاصله بسیار زیادی دارد. فاصله سطح زمین تا مرکز آن حدود 6400 کیلومتر است. دانشمندان حدس می زنند که تخم مرغ با زمین ما مشابهت دارد. تخم مرغ سه لایه به نام های پوسته، سفیده، و زرده دارد. زمین هم سه لایه دارد: پوسته، گوشته و هسته.

پوسته زمین:
پوسته زمین در مقایسه با کره زمین بسیار نازک است. جنس پوسته از سنگ است. پوسته برای ما بسیار مهم است. نفت، زغال سنگ، گاز و آب و بعضی فلزات در آن وجود دارد.

گوشته:
لایه میانی زمین بسیار کلفت تر و داغ تر از پوسته آن است. دمای گوشته زیاد است. دانشمندان معتقدند که به بعضی سنگ های این قسمت نیمه جامدند.


هسته:
هسته در مرکز زمین قرار گرفته و بسیار داغ است. هسته دو قسمت دارد: هسته درونی، هسته بیرونی. هر دو قسمت هسته از آهن و فلز دیگری به نام نیکل ساخته شده اند.


آتش فشان:
در بعضی نقاط زیر پوسته، سنگ ها نرم و داغند. گاهی سنگ ها ذوب می شوند. اگر این سنگ های ذوب شده راهی به بیرون زمین بیابند از آن خارج می شوند و آتش فشان ها را به وجود می آورند. مخروط آتش فشان ها از موادی به وجود می آید که از دهانه خارج می شوند. علاوه بر مواد مذاب، مواد جامد و گاز از دهانه آتش فشان ها خارج می شوند. بعضی از این گازها سمی و کشنده اند. اگر مواد جامد دانه ریز باشند. به آنها خاکستر می گویند. یک آتشفشان همیشه فعالیت نمی کند و بعد از مدتی غیر فعال می شود. کوه دماوند مدت هاست که دیگر فعالیتی ندارد.

زمین لرزه:
 
در همه جای سطح زمین خطر زمین لرزه وجود دارد. در بعضی نقاط بیشتر از نقاط دیگر، اتفاق می افتد. در خرابی های حاصل از زمین لرزه، تنها شدید یا ضعیف بودن زمین لرزه دخالت ندار بلکه استحکام زمین و ساختمان ها نیز مهم است.

هنگام زمین لرزه چه باید کرد؟
در هنگام زمین لرزه به کنار دیوارهای داخلی بروید. زیر میزهای محکم قرار بگیرید. داخل راهروهای کم وسعت بروید و داخل چارچوب در بایستید. و از محل های زیر دوری کنید:

آشپزخانه – زیر سقف های وسیع – کتابخانه و قفسه و کنار دیوارهای داخلی.
آرامش و خونسردی خود را در مدت زمین لرزه حفظ کنید.

پرسش های بخش 7
1- کدام لایه زمین کم ترین ضخامت را دارد؟

1- گوشته
2- پوسته
3- هسته

2- منابع معدنی را در کدام لایه زمین می توان یافت؟

1- پوسته
2- گوشته
3- هسته

 

3- کدام لایه زمین از مواد نیمه جامد تشکیل یافته است؟

1- پوسته
2- گوشته
3- هسته

4- هر دو قسمت از آهن و نیکل ساخته شده اند؟

1- پوسته
2- گوشته
3- هسته

 

سوال

یک

دو

سه

چهار

جواب گزینه

2

1

2

3

 

سؤالات تشریحی
1- چرا در زمین چاه می کنند؟

برای رسیدن به آب و نفت در زمین چاه می کنند.

2- مواد کافی، نفت، آب و ذغال سنگ در کدام قسمت زمین قرار دارند؟

در قسمت پوسته

3- پوسته زمین با گوشته چه تفاوتی دارد؟

پوسته نازک تر است و گوشته گرمای بسیار زیادتری از پوسته دارد. سنگ ها در گوشته به حالت مذاب و خمیری هستند.

4- هسته در کدام قسمت زمین است؟ جنس آن از چیست؟

در قسمت مرکزی زمین و جنس آن از آهن و نیکل است.

5- آتشفشان ها چگونه ایجاد می شوند؟

وقتی گرمای مواد مذاب زمین زیاد شود حجم بیشتری پیدا می کنند. ناگزیر برای خروج از زمین از قسمت هایی که احتمالاً پوسته نازک تر است، خارج می شوند.

6- ازدهانه آتشفشان ها چه چیزهایی خارج می شود؟

مواد مذاب، جامد، گاز، گاهی مواد جامد آن قدر ریز هستند که به آنها خاکستر می گویند. گازها نیز ممکن است سمی و کشنده باشند.

7- زمین لرزه چگونه ایجاد می شود؟

وقتی در بین سنگ های زمین شکاف ایجاد می شود، سنگ ها به یکدیگر ساییده می شوند و در اثر این ساییدگی مایه درونی زمین لرزش پیدا می کند و به صورت حرکت موجی، درون زمین مسیری را می پیماید و در نتیجه موجب لرزش زمین و شکستگی پوسته زمین و زمین لرزه می شود.

8- زمین لرزه در چه جاهائی خرابی بیشتری به بار می آورد؟

در جایی که خانه ها گلی و سست باشند

نام وشماره :                         به نام خدا

               امتحان ریاضی کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم                                9/8/1391   هرمزانی

1

با یک توپ پارچه 15عددروپوش دخترانه دوخته می شود. با تمام یک توپ پارچه چندروپوش دوخته می شود؟

 

 

 

75/0

 

2

مرضیه باپولش 5دفتر 160تومانی و4خودکار100تومانی خرید.تمام پول مرضیه چقدربوده است؟

 

 

 

75/0

3

کوچکترین مضرب مشترک دوعدد 24و18 رابدست آورید.(راه حل رابنویسید)

 

 

 

5/0

4

کسر رابه دوصورت (شکل پیوسته ومحوری )نشان دهید.









 

 

 

 

 

 

 


2

5

بین دوکسر  یک عدد کسری بنویسید.

 

/05

6

کسرمقابل راساده کنید.                                                                                                        

1

7

حاصل عملیات روبرو رابدست آورید                                                                                                  

                                                                                                                                        

                                                                                                                                           

 

                                                                                                                                           

 

                                                                                                                                           

 

                                                                                                                                                          

 

2

 

مساحت شکل روبرورابه دوروش به دست آورید.( روش مساحت-روش معمولی)



 

طول=      عرض=

 

 

 

 

5/1

9

 

تفریق  رابا رسم شکل نشان دهید.

 

1

10

حاصل جمع  راروی محوراعدادنشان دهید.

 



 

1

11

به اندازه کسرخواسته شده رنگ بزنید.



 

 

 


                                                                                                                                             

 

5/1

12

درتساوی روبروبه جای  چه عددی بایدنوشت؟                                                                  

1

13

درجای خالی عددمناسب بنویس        =          =              =                   =      

 

2

14

مقدار   رابه دوروش به دست آورید.                                                                   =                   

5/1

15

کسرداده شده رابه صورت ضرب دوکسر بنویسید وسپس ساده کنید.                                                               

 

1

16

دو هفتم دایره رابه 7قسمت تقریبی تقسیم کنید.

 

 

 

 

/05

17

کسر  راروی محوراعداد نشان دهید.



 

 


1

18

تقسیم    رابارسم شکل نشان دهید

 

 

 

 

5/1

19

مقایسه کنید.

 

                                                                                     

75/0

20

شخصی نصف مسیری راطی کرده است. اگراو4کیلومتر دیگرطی کند یک سوم راه باقی می ماند.کل این مسیرچندکیلومتراست؟(بارسم شکل حل شود)

 

 

 

 

75/0

 

به نام خداوند بخشنده ومهربان

نام وشماره :                         به نام خدا

               امتحان ریاضی کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم                                9/8/1391   هرمزانی

1

با یک توپ پارچه 15عددروپوش دخترانه دوخته می شود. با تمام یک توپ پارچه چندروپوش دوخته می شود؟

 

 

 

75/0

 

2

مرضیه باپولش 5دفتر 160تومانی و4خودکار100تومانی خرید.تمام پول مرضیه چقدربوده است؟

 

 

 

75/0

3

کوچکترین مضرب مشترک دوعدد 24و18 رابدست آورید.(راه حل رابنویسید)

 

 

 

5/0

4

کسر رابه دوصورت (شکل پیوسته ومحوری )نشان دهید.









 

 

 

 

 

 

 


2

5

بین دوکسر  یک عدد کسری بنویسید.

 

/05

6

کسرمقابل راساده کنید.                                                                                                        

1

7

حاصل عملیات روبرو رابدست آورید                                                                                                  

                                                                                                                                        

                                                                                                                                           

 

                                                                                                                                           

 

                                                                                                                                           

 

                                                                                                                                                          

 

2

 

مساحت شکل روبرورابه دوروش به دست آورید.( روش مساحت-روش معمولی)



 

طول=      عرض=

 

 

 

 

5/1

9

 

تفریق  رابا رسم شکل نشان دهید.

 

1

10

حاصل جمع  راروی محوراعدادنشان دهید.

 



 

1

11

به اندازه کسرخواسته شده رنگ بزنید.



 

 

 


                                                                                                                                             

 

5/1

12

درتساوی روبروبه جای  چه عددی بایدنوشت؟                                                                  

1

13

درجای خالی عددمناسب بنویس        =          =              =                   =      

 

2

14

مقدار   رابه دوروش به دست آورید.                                                                   =                   

5/1

15

کسرداده شده رابه صورت ضرب دوکسر بنویسید وسپس ساده کنید.                                                               

 

1

16

دو هفتم دایره رابه 7قسمت تقریبی تقسیم کنید.

 

 

 

 

/05

17

کسر  راروی محوراعداد نشان دهید.



 

 


1

18

تقسیم    رابارسم شکل نشان دهید

 

 

 

 

5/1

19

مقایسه کنید.

 

                                                                                     

75/0

20

شخصی نصف مسیری راطی کرده است. اگراو4کیلومتر دیگرطی کند یک سوم راه باقی می ماند.کل این مسیرچندکیلومتراست؟(بارسم شکل حل شود)

 

 

 

 

75/0

 

به نام خدا

امتحان ریاضی کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم     29/8/1391   هرمزانی

1

بارسم شکل حاصل عبارت  را بدست آورید.

 

 

 

 

 

2

محیط مربعی  متر است .مساحت این مربع راحساب کنید.

 

 

 

 

3

کسرهای روبرورابه صورت اعشاری بنویسید.                                                                                                            =                              

 

4

عددهای اعشاری روبرورابه صورت گسترده بنویسید. (به صورت اعشاروکسر)                                                              

                                                                 =22/4

 

                                                                               = 203/8

 

5

حاصل عبارت روبرورابه دست آورید.                                                                                       

                                                                                                                                               

 

 

6

کشاورزی  زمین خودراشخم زد ودر آن بذر گندم پاشید.اگرمساحت این زمین

یک هکتارباشد چندمترمربع آن را گندم کاشته است؟

 

 

 

 

 

7

تقسیمهای روبرو راتادورقم اعشار درخارج قسمت انجام دهید.    

                      

                        5÷1/8                                        07 /0÷4/32

                                                                              

 

 

 

 

 

 

 

8

4 متر پارچه داشتیم .با 5/ 1مترآن شلواروبا 7/1 مترآن یک کت درست کردیم .چندمترازپارچه باقی مانده است؟

 

 

 

 

 

9

حاصل تقسیمهای روبرو رابدست آورید.                                                   = 6

 

10

عبارت     رابارسم شکل نشان دهید.

 

 

 

 

 

 

11

محیط چرخ کوچک یک تراکتور 9/1مترومحیط چرخ بزرگ 7/5 متر است . اگر چرخ کوچک 24دوربچرخد،چرخ بزرگ چنددورمی چرخد؟

 

 

 

 

 

12

درتساوی 6/45 =  ×12 عددمناسب بنویسید

 

  Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4

                                                      به نام خدا                       20/8/1391   هرمزانی

نام وشماره:                            مشق هفتگی دانش آموزان کلاس ششم دبستان غیرانتفاعی مریم

 

اعداد اعشاری زیرراابتدا به صورت کسر بنویس وسپس تاجایی که امکان داردساده کنید.

          ــــــــــــــ    =   ــــــــــــ   =18/          ــــــــــــــ    =   ــــــــــــ   =50/124                                                       

 

 

 

عددهای کسری زیررابه صورت گسترده بنویس.                                              = 35/0                                                                                      

                                            =301/85                                               = 068/5                                                                             

 

 

 

ماحت مستطیلی مترمربع است. اگر طول آن مترباشد عرض آن راحساب کنید.

 

 

 

کدام کسربین دو کسر ومی باشد؟                   چند تا  می شود ؟   ......... تا  

 

 

حاصل عملیات روبرورابه دست آورید.        =                                                                         

                                       =                                         

 

 

عددی راباخودش جمع کردیم وعددرااز مجموع کم کردیم حاصل 32شد آن عددچند است؟

 

 

 

نیلوفر   پول خودرابه برادرش و آن رابه برادرش بخشید وبا بقیه پولش تعدادی کتاب خرید و180تومان برایش باقی ماند .به طورجداگانه حساب کنید که پولهایش راچگونه وبه چه مقدار ازدست داد؟

 

 

 

 

 عدد اعشاری راروی محوراعداد نشان دهید.                                  (    8/2     و       1/4    )

 هرکس کلامش زیادباشد،خطایش زیاد.* فضیلت انسان زیرزبانش نهفته است."حضرت امیر (ع)"

 

مقایسه کنید وعلامت>=< بگذارید.    350/0     35/0     296/25      435/223       

 

 

درجای خالی عددهای مناسب بنویسید.  ــــــــــ × ــــــــــ  =        ــــــــــ × ــــــــــ =   

 

 

دو کنایه بنویس ومعنی آن ها رابیان کنید.

 

 

 

 

ادامه  را بنویسید:       من شجاع هستم چون .....

 

 

 

 

هم خانواده اجبار(.................)  وخبر(................)  می باشد ومتضاد  دور(...............)   و  خشمگین (.................. ) می باشد

  

 

 

به نظر شما فاضلاب خانه ها به رودخانه ها ریخته شوند بهتراست یا به درون زمین برود؟ چـرا؟

 

 

 

 

چرا درتهیه کاغذعلاوه برآب اکسیژنه ازاسید استفاده می کنند؟

 

 

 

 

اسیدهای صنعتی غیرقابل                      و                   هستند.

 

 

کاغذ پی اچ ( Ph) درچه موردی استفاده می شود؟

 

 

سه ویژگی عمومی فلزات رابنویسید.

 

 

 

 

یکی ازراههای مناسب                               ،بازیافت است.

 

 

دوماده رنگبروسفیدکننده نام ببرید.

 

 

قطع بیش ازحدّدرختان برای تهیه کاغذچه آسیبی به چرخه ی حیات خواهدزد؟

 

 

 

 

مواد اوّلیه کاغذ ..............  می باشد ولی می توان از        و             و           هم تهیه کرد.

 

 

بیشتروسایلی که امروزه ماازآن هااستفاده می کنیم به طور                 یافت نمی شوند بلکه به طور................  یافت می شوند        

 

 

درگذشته نیاکان مانوشته هاوآثارخودرابر           و            و               و             می نوشتند

 

 

محمد رضا سرشار- رهگذر - دردرس ((دوستان همدل)) درباره ی چه چیزی صحبت می کند؟

 

 

 

 

چرازبان فارسی تغییرمی کندودچارتحول می گردد؟

 

 

            زهر بد ، تویی بندگان راپناه                    تو دادی مرا ، گردی ودستگاه

 

                                                            موفق باشید.